Question

Difficulty: MediumÖrneklem Hacmi Belirleme

Bir üniversite hastanesinde görev yapan N=401N = 401 sağlık personelinin, hastanede yeni başlatılması planlanan esnek mesai uygulamasına destek verme oranının tahmin edilmesi amaçlanmaktadır.

Bu oran hakkında önceden yapılmış herhangi bir araştırma veya istatistiki bilgi bulunmamaktadır.

Tahminlemede %5 hata payı (d=0,05d = 0,05) ve %95 güven düzeyi öngörüldüğüne göre, araştırmaya dâhil edilmesi gereken minimum personel sayısı (örneklem hacmi) kaçtır?

(İşlem kolaylığı açısından α=0,05\alpha = 0,05 anlamlılık düzeyi için Z=2Z = 2 alınız.)

  1. A
    134
  2. B
    197
  3. C
    200
  4. 201Answer
  5. E
    400

Answer

Düzeltilmiş örneklem hacmi formülü uygulanıp elde edilen 200,5 değeri yukarı yuvarlanarak 201 personelin seçilmesi gerektiği bulunur.
Araştırmada p oranına ilişkin ön bilgi bulunmadığından varyansı maksimize eden P=0,5P=0,5 değeri kullanılır. Düzeltilmemiş örneklem hacmi n0=220,50,50,052=400n_0 = \frac{2^2 \cdot 0,5 \cdot 0,5}{0,05^2} = 400 olarak hesaplanır. Evren hacmi N=401N=401 olduğundan ve 400401\frac{400}{401} oranı 0,05'ten büyük olduğundan sonlu kitle düzeltmesi zorunludur. Düzeltilmiş hacim formülü olan n=Nn0(N1)+n0n = \frac{N \cdot n_0}{(N-1) + n_0} kullanılarak 401400400+400=200,5\frac{401 \cdot 400}{400 + 400} = 200,5 değerine ulaşılır. İstenen hata payını (0,05) korumak için bu sayı daima bir üst tam sayıya yuvarlanarak örneklem hacmi 201 olarak belirlenmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Oran tahmini için P ve Q değerlerinin belirlenmesi
Ön bilgi olmadığı için P=0,5P = 0,5 ve Q=0,5Q = 0,5 olarak kabul edilir.
Varyansın en yüksek olduğu durumu baz alarak örneklem hacmini garanti altına almak (en kötü senaryo yaklaşımı).
2
Sonsuz kitle (düzeltilmemiş) örneklem hacminin (n0n_0) hesaplanması
n0=Z2PQd2=220,50,5(0,05)2=10,0025=400n_0 = \frac{Z^2 \cdot P \cdot Q}{d^2} = \frac{2^2 \cdot 0,5 \cdot 0,5}{(0,05)^2} = \frac{1}{0,0025} = 400 bulunur.
Temel örneklem büyüklüğü sınırını belirlemek.
3
Sonlu kitle düzeltme faktörünün gerekip gerekmediğinin sınanması
n0N=400401>0,05\frac{n_0}{N} = \frac{400}{401} > 0,05 olduğu tespit edilir. Düzeltme faktörü kullanılmalıdır.
Hesaplanan örneklem hacmi, evren hacminin %5'ini aştığında sonlu kitle düzeltmesi istatistiksel bir zorunluluktur.
4
Düzeltilmiş örneklem hacminin (nn) hesaplanması ve yuvarlanması
n=Nn0(N1)+n0=401400400+400=160400800=200,5n = \frac{N \cdot n_0}{(N-1) + n_0} = \frac{401 \cdot 400}{400 + 400} = \frac{160400}{800} = 200,5. Değer yukarı yuvarlanarak n=201n = 201 elde edilir.
Belirlenen %5 hata payının (%95 güvenle) aşılmaması için küsuratlı örneklem büyüklüğü daima bir üst tam sayıya tamamlanmalıdır.

Key Concept

Örneklem Hacmi Belirleme (Sonlu Kitle Düzeltmesi ve Maksimum Varyans Yaklaşımı)
Rate this question