Question

Difficulty: MediumANOVA Temel Kavramları (Faktör, Düzey, Yanıt Değişkeni, Deney Birimi)

Bir enerji dağıtım şirketi, yüksek gerilim hatlarında kullanılan izolatörlerin dayanıklılığını incelemek amacıyla bir deney tasarlamıştır. Araştırmada porselen, cam, kompozit ve silikon olmak üzere 44 farklı malzeme türünden üretilmiş izolatörler kullanılmıştır. Her bir malzeme türünden rastgele yirmişer adet izolatör seçilmiş ve her birine ayrı ayrı yüksek gerilim testi uygulanarak izolatörlerin hasar gördüğü (delinme/parçalanma) voltaj değerleri (kV) kaydedilmiştir.

Bu deney tasarımındaki temel kavramlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Deneyin faktörü; porselen, cam, kompozit ve silikon malzemeleridir.
  2. B
    İzolatörlerin test için rastgele seçilmesi, araştırmada tekrarlama ilkesinin uygulandığını gösterir.
  3. C
    Deneyde kullanılan farklı malzeme türleri, deneysel hatayı küçültmek amacıyla oluşturulmuş bloklama değişkenleridir.
  4. Bu araştırmadaki deney birimi, gerilim testine tabi tutulan her bir izolatördür.Answer
  5. E
    Analiz edilen malzeme türleri, şansa bağlı (tesadüfi) etkili varyans analizi modelinin düzeylerini oluşturur.

Answer

Doğru ifade, araştırmadaki deney biriminin gerilim testine tabi tutulan her bir izolatör olduğunu belirten seçenektir.
Deney birimi (veya deneme birimi), incelenen faktörün (işlemin) bağımsız olarak uygulandığı ve üzerinden verinin elde edildiği en küçük birimdir. Bu araştırmada farklı malzeme türlerinin etkisi doğrudan izolatörler üzerinde test edilmekte ve her bir izolatör için ayrı ayrı voltaj ölçümü (kV) yapılmaktadır. Bu nedenle deney birimi her bir izolatörün kendisidir.

Step-by-Step Solution

1
Araştırmanın bağımsız değişkenini (faktör) ve aldığı değerleri (düzey) saptama.
Faktör 'malzeme türü', düzeyler ise 'porselen, cam, kompozit ve silikon'dur.
Bağımlı değişken üzerindeki etkisi incelenen temel değişkene faktör, bu faktörün denenen alt kategorilerine düzey denir.
2
Araştırmanın bağımlı (yanıt) değişkenini belirleme.
Yanıt değişkeni 'hasar görme voltaj değerleri (kV)'dir.
Faktörlerin etkisine bağlı olarak değişen ve deney sonunda istatistiksel analizi yapılmak üzere ölçümü alınan değere yanıt değişkeni denir.
3
Uygulamanın yapıldığı temel deneme birimini tespit etme.
Deney birimi teste tabi tutulan 'her bir izolatör'dür.
İşlemlerin (muamelelerin) bağımsız olarak uygulandığı ve yanıt değişkeninin üzerinden ölçüldüğü en küçük materyal deney birimidir.
4
Deneyin tasarım özelliklerini ve varsayımlarını değerlendirme.
Araştırmacı malzemeleri özel olarak seçtiği için model sabit etkilidir. 20'şer adet kullanım ise deneysel hatayı ölçebilmek için yapılan tekrarlama ilkesidir.
Seçeneklerdeki çeldiricileri (rastgelelik, bloklama, model tipi vb.) doğru değerlendirebilmek ve kavramsal ayrımları yapabilmek için bu saptamalar gereklidir.

Key Concept

Varyans Analizi Temel Kavramları (Faktör, Düzey, Yanıt Değişkeni, Deney Birimi)
Rate this question