Siyasal iktidarın anayasal düzeyde merkez ile yerel birimler arasında bölüştürüldüğü devlet modellerinde, birden fazla hukuk düzeninin eş zamanlı varlığı "yetki çatışması" riskini beraberinde getirmektedir. Federal bir yapıda, federal otorite ile federe birimlerin (eyalet, kanton, lander vb.) yasama yetkilerinin sınırları konusunda yaşanabilecek uyuşmazlıkların çözümü, sistemin istikrarı ve anayasal düzenin korunması için hayati bir unsurdur. Buna göre; federal sistemlerde merkezi otorite ile federe birimler arasındaki bu tür yetki uyuşmazlıklarını karara bağlayan ve anayasanın çizdiği sınırları koruyan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
- Bağımsız federal yargı organının veya yüksek mahkemenin anayasal hakemlik işleviAnswer
- BFedere birimlerin merkezi yönetimden ayrılma (secession) hakkını kullanarak egemenliğini geri alması
- CFederal yürütme erkinin olağanüstü hal ilan ederek yerel birimlerin anayasal yetkilerini süresiz askıya alması
- DFedere birimlerin kendi aralarında kuracağı eşgüdüm kurullarının oy birliğiyle aldığı siyasi kararlar
- EFederal parlamentonun halk tarafından seçilen alt kanadının eyalet yasalarını hiyerarşik olarak denetlemesi
Answer
Federal sistemlerde yetki uyuşmazlıklarını çözen temel mekanizma bağımsız federal yargı organının veya yüksek mahkemenin anayasal hakemlik işlevidir.
Federal devlet modellerinde egemenlik paylaşıldığı için merkezi yasalar ile federe birim yasaları arasında uyuşmazlık çıkması kaçınılmazdır. Bu uyuşmazlıkları çözmek için bağımsız bir federal yargı organı (örneğin ABD'de Yüksek Mahkeme, Almanya'da Anayasa Mahkemesi) hakemlik yapar. Bu organ, anayasanın üstünlüğünü koruyarak yetki sınırlarını tayin eder.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Federal Yargısal Hakemlik (Judicial Umpire)
Practice More
Federal devletlerde 'katılma ilkesi' gereği federe birimlerin federal yasama sürecine dahil olduğu 'ikinci meclis' yapılarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s