S.M. Lipset'e göre siyasal sistemlerin istikrarı 'meşruiyet' ve 'etkililik' (effectiveness) değişkenleri arasındaki dinamik ilişkiye dayanır. Meşruiyet, mevcut siyasal kurumların toplum için en uygun ve doğru kurumlar olduğu inancını yaratma ve sürdürme kapasitesiyken; etkililik, sistemin temel toplumsal beklentileri (ekonomik refah, güvenlik vb.) karşılama performansıdır. Max Weber’in 'rasyonel-yasal otorite' tipolojisine uygun olarak yönetilen ve tüm idari işlemleri yazılı hukuk kurallarına (yasallık) dayanan bir ülkede, uzun süreli ekonomik kriz ve performans kayıplarının yönetimin haklılığına dair toplumsal rızayı sarsmasıyla bir kriz baş göstermiştir.
Bu senaryoda ortaya çıkan 'meşruiyet krizi'nin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Sistemin etkililik kaybının, zamanla yasal prosedürlerin (yasallık) ötesinde yönetimin 'haklılık' zeminini (meşruiyet) aşındırarak toplumsal rızayı ortadan kaldırması.Answer
- BSiyasal iktidarın elindeki zorlayıcı gücü, toplumsal rıza ve hukuk dışı yöntemlerle kullanarak otorite statüsünü kaybetmesi.
- CToplumun siyasal süreçlere duyduğu ilginin azalması (apati) sonucunda, rasyonel-yasal otoritenin işleyişi için gerekli olan kitlesel katılımın sağlanamaması.
- DMeşruiyetin sadece pozitif hukuka uygunluk (yasallık) olarak tanımlanması nedeniyle sistemin toplumsal ve ahlaki değerlerle bağının kopması.
- ESiyasal sistemin, sivil toplumun çeşitliliğini yansıtan çoğulcu yapıdan uzaklaşarak sadece belirli bir çıkar grubunu temsil eden çoğunlukçu bir yönetim anlayışına kayması.