Question

Difficulty: Mediumİklim Değişikliği ve Uluslararası Antlaşmalar

1992 yılında imzaya açılan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS) ile başlayan süreçte Türkiye’nin uluslararası iklim rejimi içindeki hukuki statüsü ve yükümlülükleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Türkiye, sözleşmenin başlangıcında hem Ek-I hem de Ek-II listelerinde yer almış; ancak 2001 Marakeş Konferansı’nda (COP7) özel şartları tanınarak Ek-II listesinden çıkarılmıştır.Answer
  2. B
    Kyoto Protokolü’nü 1997 yılında imzalayan Türkiye, Ek-I dışı ülke statüsünde kalarak gelişmekte olan ülkelerle aynı seviyede emisyon azaltım yükümlülüğü üstlenmiştir.
  3. C
    Paris Anlaşması ile getirilen Ulusal Katkı Beyanı (NDC) mekanizması, Türkiye gibi sadece Ek-I listesinde yer alan gelişmiş ülkeler için emisyon azaltımını zorunlu kılmaktadır.
  4. D
    Türkiye, 2015 yılında imzalanan Paris Anlaşması’nı aynı yıl TBMM’de onaylayarak dünya genelinde anlaşmayı ilk yürürlüğe koyan ülkeler arasında yer almıştır.
  5. E
    BMİDÇS kapsamında "Ek-II" listesinde yer almak, Türkiye'ye sadece kendi emisyonlarını azaltma ödevi verirken diğer ülkelere teknoloji transferi yapma sorumluluğu yüklememektedir.

Answer

Türkiye, BMİDÇS başlangıcında Ek-I ve Ek-II listelerinde yer almaktayken, 2001 Marakeş Konferansı kararıyla Ek-II listesinden (finansman sağlayan ülkeler) çıkarılarak özel şartları tanınan bir Ek-I ülkesi statüsüne geçmiştir.
Türkiye, BMİDÇS'ye taraf olurken OECD üyesi olması hasebiyle sanayileşmiş ülkelerin yer aldığı Ek-I ve mali yardım yükümlülüğü olan Ek-II listelerine dahil edilmiştir. Ancak gelişmekte olan bir ekonomi olduğu gerekçesiyle yürüttüğü diplomatik çabalar sonucunda, 2001 yılında Marakeş'te yapılan COP7 toplantısında Ek-II listesinden çıkarılmış ve özel şartları kabul edilmiş bir Ek-I ülkesi olarak tanımlanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
BMİDÇS eklerinin (Ek-I ve Ek-II) Türkiye açısından başlangıçtaki durumunu hatırlamak.
Türkiye 1992'de hem Ek-I (sanayileşmiş/emisyon azaltan) hem de Ek-II (finansör) listelerindeydi.
Türkiye'nin OECD üyeliği, sözleşme hazırlanırken gelişmiş ülke kategorisinde değerlendirilmesine yol açmıştır.
2
Türkiye'nin statüsündeki tarihsel değişikliği ve 2001 Marakeş Kararı'nı (COP7) analiz etmek.
2001 yılında Türkiye'nin adı Ek-II listesinden silinmiş, ancak Ek-I listesinde kalması kararlaştırılmıştır.
Türkiye'nin 'özel şartları' (ekonomik durumu) kabul edilerek mali yardım yapma zorunluluğu kaldırılmıştır.
3
Modern iklim rejimindeki (Kyoto ve Paris) güncel durumla karşılaştırmak.
Türkiye Paris Anlaşması'na 2021'de taraf olmuş ve NDC sürecine dahil olmuştur.
Güncel statünün doğru ifadeyle eşleştiğini teyit etmek.

Key Concept

Türkiye'nin Uluslararası İklim Rejimindeki Özel Hukuki Statüsü
Estimated Time:1m 30s
Rate this question