Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS), Kyoto Protokolü ve Paris Anlaşması süreci ile Türkiye'nin bu süreçteki konumu dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Türkiye, BMİDÇS’nin Ek-I listesinde yer almasına rağmen, yılında alınan Marakeş Kararları ile Ek-II listesinden çıkarılmış; Paris Anlaşması’nı ise yılında 'özel koşulları' vurgulanarak onaylamıştır.Answer
- BKyoto Protokolü’nü yılında imzaya açıldığı dönemde onaylayan Türkiye, protokolün ilk yükümlülük döneminde Ek-B listesinde yer alarak bağlayıcı bir emisyon azaltım hedefi üstlenmiştir.
- CParis Anlaşması kapsamında sunulan 'Ulusal Katkı Beyanları' (NDC), BM Sekreteryası tarafından her ülke için 'yukarıdan aşağıya' (top-down) bir yöntemle belirlenen ve ihlali durumunda yaptırım uygulanan belgelerdir.
- Dyılında kabul edilen Paris Anlaşması, küresel emisyonların en az ’inden sorumlu ülkenin onay şartını aynı yıl içinde tamamlayarak yılı sonunda resmen yürürlüğe girmiştir.
- ETürkiye, Kyoto Protokolü döneminde 'Ek Dışı' (Non-Annex I) ülkeler kategorisinde yer aldığı için sözleşme kapsamında yıllık emisyon envanteri raporlama yükümlülüğünden muaf tutulmuştur.
Answer
Türkiye, BMİDÇS kapsamında Ek-I ülkesi olmasına rağmen 2001 Marakeş Kararları ile Ek-II'den çıkarılmış ve Paris Anlaşması'nı 2021 yılında onaylamıştır.
Doğru ifade, Türkiye'nin tarihli BMİDÇS kapsamında Ek-I'de kaldığını ancak Marakeş Uzlaşıları ile finansal yükümlülük getiren Ek-II'den çıkarıldığını ve Paris Anlaşması'nı yılında onayladığını belirtmektedir. Bu durum Türkiye'nin 'özel koşullar' (special circumstances) çerçevesindeki diplomatik kazanımını yansıtır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İklim Diplomasisinde Türkiye'nin Özel Koşulları ve Ekler Rejimi