Examkin

Question

Difficulty: HardKanunların Yapılması ve Cumhurbaşkanınca Yayımlanması

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde yasama organının ürettiği hukuki metinlerin yürürlük kazanabilmesi, devletin başı sıfatıyla Cumhurbaşkanının tasarruflarına ve bu tasarruflara karşı meclisin işletebileceği anayasal mekanizmalara bağlanmıştır.

Kanunların yapım ve yayımlanma süreçlerindeki anayasal kurallar dikkate alındığında, aşağıdaki durumlardan hangisi hukuken geçerli bir uygulamadır?

  1. A
    Yayımlanması uygun bulunmayan kanunlar gerekçesiyle birlikte en geç on beş gün içinde iade edilirken, Merkezi Yönetim Bütçe Kanununda yer alan tartışmalı ödenek maddeleri de bu iade yetkisinin kapsamına dâhildir.
  2. B
    Cumhurbaşkanı, kendisine gönderilen bir kanunun yalnızca belirli maddelerine itiraz ediyorsa, uygun bulduğu maddeleri Resmî Gazete'de yayımlayarak yürürlüğe koyup, itiraz ettiği maddeleri yeniden görüşülmek üzere meclise gönderebilir.
  3. C
    Meclis Genel Kurulu, geri gönderilen bir kanunu sadece iade gerekçeleri çerçevesinde değil, baştan sona değiştirerek yeni bir metin olarak kabul ederse, Cumhurbaşkanının bu yeni metni ikinci kez iade etme hakkı ortadan kalkar.
  4. Cumhurbaşkanı tarafından bir daha görüşülmek üzere meclise geri gönderilen bir kanunun, herhangi bir değişikliğe uğramadan aynen kabul edilebilmesi için meclis üye tamsayısının salt çoğunluğunun kabul oyu vermesi anayasal bir zorunluluktur.Answer
  5. E
    TBMM tarafından kabul edilerek Cumhurbaşkanlığına gönderilen kanunlar, Cumhurbaşkanınca yayımlanmak üzere Resmî Gazete'de ilan edilseler dahi, metinde aksi belirtilmediği sürece yayım tarihinden itibaren kırk beş gün sonra yürürlüğe girerler.

Answer

Cumhurbaşkanı tarafından meclise geri gönderilen bir kanunun aynen kabul edilebilmesi için meclis üye tamsayısının salt çoğunluğunun kabul oyu vermesinin zorunlu olduğunu belirten ifade doğrudur.
Doğru ifadede belirtildiği üzere, Anayasa'nın 89. maddesine göre Cumhurbaşkanı yayımlanmasını uygun bulmadığı kanunları bir daha görüşülmek üzere on beş gün içinde TBMM'ye geri gönderir. Türkiye Büyük Millet Meclisi, geri gönderilen kanunu üye tamsayısının salt çoğunluğuyla (en az 301 oyla) değiştirmeden aynen kabul ederse, kanun Cumhurbaşkanınca yayımlanmak zorundadır. Bu kural, yasama organının yürütmenin vetosunu aşabilmesi için öngörülmüş temel bir anayasal mekanizmadır.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının kanunları iade (veto) yetkisinin anayasal sınırlarını ve istisnalarını belirle.
Merkezi Yönetim Bütçe Kanunlarının Cumhurbaşkanı tarafından iade edilemeyeceği ve kanunların kısmi olarak iade edilse dahi bölünerek bir kısmının yayımlanamayacağı tespiti yapılır.
Seçeneklerde yer alan bütçe istisnası ve yayımlama-iade sürecinin bölünmezliği kuralını test etmek.
2
TBMM'nin iade edilen bir kanunu yeniden kabul etmesi durumundaki nitelikli çoğunluk şartını değerlendir.
2017 değişikliği ile getirilen kurala göre, geri gönderilen kanunun aynen kabulü için en az 301 milletvekilinin (üye tamsayısının salt çoğunluğu) onayı şarttır.
Vetonun aşılması sürecindeki temel aritmetik ve hukuki zorunluluğu tespit etmek.
3
Değiştirilerek kabul edilen kanunların akıbetini ve kanunların genel yürürlük kurallarını analiz et.
Meclis kanunu değiştirirse Cumhurbaşkanının iade hakkının tekrar doğduğu; ayrıca kanunların aksi belirtilmedikçe Resmî Gazete'de yayımlandıkları gün yürürlüğe girdiği görülür.
Geriye kalan çeldirici seçeneklerin hukuki geçerliliğini çürütmek ve doğru cevabı kesinleştirmek.

Key Concept

Kanunların Yapılması ve Cumhurbaşkanınca Yayımlanması Sürecindeki İade (Veto) Kuralları
Rate this question

Topics

Kanunların Yapılması ve Cumhurbaşkanınca Yayımlanması

More questions from this topic