Question

Difficulty: MediumTürk Sosyoloji Tarihi

Ziya Gökalp, Türk modernleşmesini kuramsallaştırırken toplumsal değerleri iki temel kategoriye ayırmıştır. Bir milletin kendine özgü dini, ahlaki, hukuki ve estetik duygularının toplamını ifade eden ve "hars" (kültür) olarak adlandırılan değerlerin, rasyonel ve uluslararası nitelik taşıyan "medeniyet" kavramından temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Harsın milli ve taklit edilemez nitelikte olması, medeniyetin ise beynelmilel ve milletler arasında aktarılabilir olmasıAnswer
  2. B
    Harsın "teşebbüs-i şahsi" (bireysel girişimcilik) ile gelişmesi, medeniyetin ise "adem-i merkeziyet" (yerinden yönetim) ile yayılması
  3. C
    Harsın toplumsal çatışmaları önleyen "tampon kurumlar" üretmesi, medeniyetin ise "merkez-çevre" ilişkilerini düzenlemesi
  4. D
    Harsın sadece toplumsal yapının maddi unsurlarını, medeniyetin ise sadece manevi ve dini unsurlarını kapsaması
  5. E
    Harsın iş bölümüne dayalı organik dayanışmayı, medeniyetin ise benzerliklere dayalı mekanik dayanışmayı temsil etmesi

Answer

Harsın milli ve taklit edilemez nitelikte olması, medeniyetin ise beynelmilel ve milletler arasında aktarılabilir olması
Ziya Gökalp'e göre hars (kültür), bir milletin vicdanında yaşayan ve o milleti diğerlerinden ayıran özgün değerlerdir (din, ahlak, estetik). Bu yüzden hars millidir ve bir milletten diğerine aynen aktarılamaz. Medeniyet ise akla dayalı, teknik ve bilimsel yöntemlerin toplamıdır; bu yönüyle beynelmileldir (uluslararasıdır) ve bir milletten diğerine kolayca geçebilir. Doğru cevap bu temel ayrımı yansıtan ifadedir.

Step-by-Step Solution

1
Ziya Gökalp'in sosyolojik sistemindeki ikili ayrımı analiz etme
Hars (Kültür) ve Medeniyet ayrımı belirlendi.
Gökalp, Türk modernleşmesinin bu iki kavramın senteziyle (Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak) mümkün olacağını savunur.
2
Hars ve Medeniyetin niteliklerini karşılaştırma
Harsın duygusal, manevi ve milli; medeniyetin ise akli, teknik ve uluslararası olduğu saptandı.
Hars bir milletin "şahsiyetini" oluşturur ve başka bir milletten alınamaz; medeniyet ise bir "araçlar" setidir ve transfer edilebilir.
3
Seçeneklerdeki diğer düşünürlerin kavramlarını eleme
Prens Sabahattin (bireycilik), Mübeccel Kıray (tampon kurumlar) ve Şerif Mardin (merkez-çevre) kavramları elendi.
Soru kökü spesifik olarak Gökalp'in sistemini ve bu iki kavram arasındaki farkı sormaktadır.

Key Concept

Hars ve Medeniyet Ayrımı

Practice More

Ziya Gökalp'in bu ayrımının Cumhuriyet dönemi modernleşme politikaları üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question