Question

Difficulty: HardKişi Hakları: Hukuki Güvenceler (Suç ve Ceza, Mülkiyet)

Bir kanun hükmüne dayanılarak hazırlanan yönetmelikte; belirli idari yasaklara aykırı davranan kişilerin, bu fiilleri işlerken kullandıkları araçların yanı sıra tüm mal varlıklarının devlete geçeceği ve ayrıca bu kişilerin ilgili mülki amir tarafından belirli bir süreyle idari gözetim altında tutulacağı hüküm altına alınmıştır.

1982 Anayasası'nın "Mülkiyet Hakkı" (m. 35) ve "Suç ve Cezalara İlişkin Esaslar" (m. 38) hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, söz konusu düzenlemenin anayasal geçerliliği ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. İdarenin kişi hürriyetini kısıtlayıcı müeyyide uygulama yetkisi bulunmadığından ve genel müsadere cezası kesin olarak yasaklandığından, düzenleme anayasal güvencelere aykırıdır.Answer
  2. B
    Mülkiyet hakkı temel bir hak olduğundan ve hiçbir koşulda sınırlandırılamayacağından, suçta kullanılan araçların müsaderesi mülkiyet hakkının özüne her durumda aykırılık teşkil eder.
  3. C
    Yürütme organının düzenleyici işlem yapma yetkisi kapsamında, idari makamlar kamu düzenini sağlamak amacıyla suç ve cezaları yönetmelik ile serbestçe belirleyebilir.
  4. D
    Kişi hürriyetini kısıtlayıcı cezaların idari makamlarca verilememesi kuralı sadece sözleşmeden doğan borç ilişkilerini kapsadığından, idari gözetim kararı hukuka uygundur.
  5. E
    Müsadere işlemi ancak mülkiyet hakkının kamu yararına aykırı kullanılması durumunda yapılabileceği için, kişinin tüm mal varlığına el konulması anayasal bir zorunluluktur.

Answer

Düzenleme, idarenin kişi hürriyetini kısıtlayıcı müeyyide uygulayamayacağı ve genel müsadere cezasının yasak olduğu ilkelerini ihlal ettiği için anayasaya aykırıdır.
Doğru yanıt olan seçenek, Anayasa'nın 38. maddesindeki iki kritik yasağa vurgu yapmaktadır: Birincisi, idari makamların hürriyeti bağlayıcı ceza veremeyeceği (idari gözetim yasağı); ikincisi ise suç işleyen birinin tüm mal varlığına el konulmasını yasaklayan genel müsadere yasağıdır. Senaryodaki yönetmelik her iki anayasal ilkeyi de ihlal etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Kişi hürriyetine yönelik idari işlemin analizi
Anayasa m. 38/9 uyarınca "İdare, kişi hürriyetini kısıtlayıcı bir müeyyide uygulayamaz."
Kişi hürriyetinin korunması için bu yetki sadece yargı organlarına bırakılmıştır.
2
Müsadere hükmünün niteliğinin belirlenmesi
Senaryodaki "tüm mal varlığının devlete geçmesi" ifadesi bir genel müsadere girişimidir.
Anayasa m. 38/10 uyarınca "Genel müsadere cezası verilemez."
3
Mülkiyet hakkı sınırlama rejiminin kontrolü
Anayasa m. 35'e göre mülkiyet hakkı ancak kanunla ve kamu yararı amacıyla sınırlanabilir.
Yönetmelik ile getirilen ve mülkiyetin tamamını hedef alan bir düzenleme bu sınırlandırma rejimine de aykırıdır.

Key Concept

Suç ve Cezalara İlişkin Anayasal Güvenceler (m. 38)

Practice More

Anayasa'nın 38. maddesinde düzenlenen 'ceza sorumluluğunun şahsiliği' ve 'kanuna aykırı bulguların delil sayılamayacağı' ilkelerini inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question