Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen bir asayiş denetimi faaliyeti esnasında, kullanılan yüksek teknolojili insansız hava aracının (İHA), her türlü teknik bakımı yapılmış olmasına ve operatörün hiçbir ihmali bulunmamasına rağmen, havada aniden gelişen türbülans (beklenmeyen hal) neticesinde bir vatandaşın aracının üzerine düşerek maddi hasara yol açtığı tespit edilmiştir. İdare hukukundaki sorumluluk ilkeleri göz önüne alındığında, bu olayda idarenin tazminat sorumluluğu ve bu sorumluluğu etkileyen unsurlar hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- İdare, tehlike (risk) ilkesi uyarınca kusursuz olarak sorumludur; zira beklenmeyen haller (kaza), tehlike ilkesine dayanan sorumluluğu ortadan kaldırmaz.Answer
- BOlayda idarenin herhangi bir hizmet kusuru bulunmadığı ve zarar bir dış etken olan beklenmeyen halden kaynaklandığı için idarenin tazminat yükümlülüğü doğmaz.
- CZarar, asayiş hizmetinin yürütülmesi sırasında üçüncü kişilerin eylemleri sonucunda doğmadığı halde sosyal risk ilkesi kapsamında idarece tazmin edilmelidir.
- DİHA'yı kullanan operatörün bir kamu görevlisi olması nedeniyle olayda mesleki risk ilkesi uygulanır ve idare ancak personelin ağır kusuru varsa sorumlu olur.
- Eİdarenin sorumluluğu kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesine dayanır; bu nedenle zararın fedakarlığın denkleştirilmesi amacıyla kısmen tazmini gerekir.
Answer
İdare, tehlike (risk) ilkesi gereği kusursuz sorumludur ve beklenmeyen hal bu sorumluluğu ortadan kaldırmaz.
İdare hukukunda 'Tehlike (Risk) İlkesi', idarenin yürüttüğü hizmet sırasında kullandığı araçların (patlayıcılar, yüksek gerilim hatları, hava araçları vb.) doğası gereği tehlikeli olması durumunda, kusuru olmasa dahi oluşan zararlardan sorumlu tutulmasını sağlar. Bu olayda, İHA'nın düşmesine neden olan türbülans bir 'beklenmeyen hal' (cas fortuit) olarak nitelendirilir. Kusur sorumluluğunda beklenmeyen hal sorumluluğu kaldırırken, kusursuz sorumluluk hallerinden olan tehlike ilkesinde sadece mücbir sebep, mağdurun ağır kusuru veya üçüncü kişinin ağır kusuru illiyet bağını keser; beklenmeyen hal ise idarenin risk alanında kaldığı için sorumluluğu ortadan kaldırmaz.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Tehlike (Risk) İlkesi ve Beklenmeyen Hal Ayrımı