Question

Difficulty: HardAnayasa Değişikliği Süreci ve Referandum

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına 210210 milletvekilinin yazılı teklifiyle sunulan bir Anayasa değişikliği kanunu, Genel Kurulda aralarında 4848 saatlik "serinleme süresi" bulunacak şekilde iki defa görüşülmüş ve gizli oyla yapılan nihai oylamada 380380 milletvekilinin kabul oyuyla Meclisten geçmiştir.
Bunun üzerine Cumhurbaşkanı, bu kanunu bir daha görüşülmek üzere TBMM'ye iade etmiştir. TBMM, iade edilen kanunu hiçbir metin değişikliği yapmadan yeniden görüşmüş ve bu kez 405405 milletvekilinin kabul oyuyla aynen kabul etmiştir.

19821982 Anayasası'na göre, bu Anayasa değişikliği süreci ve Cumhurbaşkanının yetkileri dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    İlk oylamadaki 380380 kabul oyu esas alınacağından, Cumhurbaşkanının onaylama yetkisi ortadan kalkar ve kanunu zorunlu olarak halkoyuna sunması gerekir.
  2. B
    Anayasa değişikliği teklifi için üye tamsayısının dörtte birinin (150150), kanunun Mecliste kabulü için ise beşte ikisinin (240240) oyu arandığından, alınan sonuçlar Cumhurbaşkanını bağlamaz.
  3. Cumhurbaşkanı, bu kanunu onaylayarak Resmî Gazete'de yayımlayabileceği gibi gerekli görürse ihtiyari olarak halkoyuna da sunabilir.Answer
  4. D
    Cumhurbaşkanı, TBMM'nin iade üzerine üçte iki çoğunluğu aşarak (405405 oyla) aynen kabul ettiği kanunu halkoyuna sunamaz; derhal yayımlamakla yükümlüdür.
  5. E
    Anayasa değişiklikleri Cumhurbaşkanı tarafından Meclise iade edilemeyeceğinden, ilk oylamada alınan 380380 oyluk metnin doğrudan referanduma götürülmesi gerekirdi.

Answer

Cumhurbaşkanı, kanunu onaylayıp Resmî Gazete'de yayımlayabilir veya takdir yetkisine bağlı olarak ihtiyari referanduma götürebilir.
19821982 Anayasası madde 175175 uyarınca, Cumhurbaşkanı tarafından Meclise iade edilen anayasa değişikliği hakkındaki kanun, Meclis tarafından üye tamsayısının en az üçte iki çoğunluğu (400400 ve üzeri) ile aynen kabul edilirse, Cumhurbaşkanı dilerse bu kanunu doğrudan Resmî Gazete'de yayımlayarak onaylar, dilerse ihtiyari (seçimlik) olarak halkoyuna sunabilir. Senaryoda son oy 405405 olduğu için bu kural uygulanır.

Step-by-Step Solution

1
Teklif ve görüşme usullerinin geçerliliğini kontrol etme.
Süreç anayasaya uygundur.
Anayasa değişikliği en az üye tamsayısının 1/31/3'ü (200200 milletvekili) ile teklif edilebilir (Senaryoda 210210 vekil). Ayrıca 4848 saat serinleme süresiyle iki defa görüşme şartı da yerine getirilmiştir.
2
İlk oylama sonucu ve Cumhurbaşkanının iade yetkisini değerlendirme.
İlk turda alınan 380380 oy (3/53/5 ile 2/32/3 arası), Cumhurbaşkanına metni iade etme hakkı verir.
Oylama 360399360-399 bandında kalırsa Cumhurbaşkanı metni iade edebilir veya zorunlu referanduma sunar. Olayda iade yetkisi kullanılmıştır.
3
TBMM'nin iade üzerine metni 405405 oyla aynen kabul etmesinin hukuki sonucunu belirleme.
Oylama 400400 oy (üçte iki) sınırını aştığı için Cumhurbaşkanına onaylama veya ihtiyari referandum hakkı doğar.
19821982 Anayasası'nın 175175. maddesine göre; TBMM, geri gönderilen kanunu üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu ile aynen kabul ederse, Cumhurbaşkanı kanunu halkoyuna sunabilir veya yayımlayarak onaylayabilir.

Key Concept

Anayasa Değişikliği Sürecinde İade ve Referandum Kuralları
Estimated Time:2m 0s
Rate this question