Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulunda, temel hak ve hürriyetlerin kapsamını genişletmeyi amaçlayan bir anayasa değişikliği teklifi oylanmış ve teklifin tümü milletvekilinin kabul oyu ile Meclis'ten geçerek Cumhurbaşkanının onayına sunulmuştur.
Anayasası'nda öngörülen usuller dikkate alındığında, bu sürecin işleyişi ve Cumhurbaşkanının yetkileri hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Değişiklik teklifinin Meclise sunulabilmesi için en az milletvekilinin yazılı teklifi şarttır ve Cumhurbaşkanı bu kanunu ya TBMM'ye iade edecek ya da zorunlu olarak halkoylamasına sunacaktır.Answer
- BTeklifin Meclis gündemine alınabilmesi için üye tamsayısının beşte birinin () imzası yeterlidir ve teklifin görüşmelerinde birinci ve ikinci tur arasında saatlik serinleme süresi bırakılmalıdır.
- CCumhurbaşkanı, Meclisten oyla geçen bu kanunu halkoylamasına sunma konusunda takdir yetkisine sahiptir; dilerse referanduma gitmeden doğrudan Resmî Gazete'de yayımlayarak onaylayabilir.
- DCumhurbaşkanı kanunu TBMM'ye iade ettiğinde, Meclisin geri gönderilen bu kanunu aynen kabul edebilmesi için toplantıya katılanların salt çoğunluğunun kabul oyu vermesi yeterlidir.
- EKanunun halkoylamasına sunulmaksızın Cumhurbaşkanı tarafından doğrudan onaylanabilmesi için teklifin TBMM'de en az üye tamsayısının beşte üçünün () oyuyla kabul edilmiş olması yeterlidir.
Answer
Değişiklik teklifinin Meclise sunulabilmesi için en az 200 milletvekilinin imzası şarttır ve Cumhurbaşkanı kanunu ya iade etmeli ya da zorunlu referanduma sunmalıdır.
1982 Anayasası'nın 175. maddesine göre, anayasa değişikliği teklifleri en az üye tamsayısının üçte biri (200 milletvekili) tarafından yazılı olarak yapılmalıdır. Mecliste yapılan oylamalarda teklifin 380 oyla kabul edilmesi, beşte üç (360) ile üçte iki (400) aralığında bir sonuca işaret eder. Bu durumda Cumhurbaşkanının kanunu doğrudan onaylama yetkisi bulunmaz; elindeki seçenekler kanunu Meclise iade etmek veya zorunlu olarak halkoylamasına (referanduma) sunmaktan ibarettir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Anayasa Değişikliği Süreci ve Cumhurbaşkanının Onay Yetkisi