Bir belediye, tapu kaydı bulunmayan ancak kadimden beri belde sakinlerinin kullanımına açık olan ve imar planında 'meydan' olarak belirlenmiş bir alanı, belediye meclisi kararıyla yapılan yeni bir düzenleme ile 'belediye hizmet alanı' olarak belirlemiştir. Belediye, bu alanın bir kısmına belediye kreşi inşa etmiş, geri kalan kısmını ise belediye bütçesine gelir sağlamak amacıyla ihale yoluyla bir özel şirkete satmıştır. İdare hukukunda 'orta malları'nın hukuki rejimi ve kamu mallarının korunması ilkeleri dikkate alındığında, belediyenin bu tasarrufları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Kamu malı niteliği taşıyan bir orta malının, idari bir işlemle tahsis statüsü resmen kaldırılıp özel mal haline getirilmeden satışa konu edilmesi, işlemin 'konu' unsuru bakımından sakatlanmasına ve mutlak butlanla malul olmasına yol açar.Answer
- Bİmar planındaki fonksiyon değişikliği, taşınmazın tahsisini kendiliğinden kaldıran bir işlem niteliğinde olduğundan; taşınmaz bu aşamadan itibaren özel mal statüsüne geçmiş ve satış işlemi hukuken geçerli hale gelmiştir.
- CMeydanlar 'hizmet malı' kategorisinde yer aldığından ve hizmet malları üzerinde idarenin tam mülkiyet ve tasarruf yetkisi bulunduğundan, belediyenin bu alanı satmasında herhangi bir hukuki engel bulunmamaktadır.
- DTapu siciline tescil edilmemiş orta malları, kamu malı imtiyazlarından (haczedilemezlik, devredilemezlik vb.) ancak fiili kullanım devam ettiği sürece yararlanabilir; fiili kullanımın sona ermesiyle taşınmaz sahipsiz mal rejimine tabi olur.
- EOrta mallarının mülkiyeti topluma, denetimi ise devlete ait olduğundan; belediyenin mülkiyeti nakleden bir işlem tesis etmesi 'yetki gaspı' niteliğindedir ve bu nedenle işlem yoklukla maluldür.
Answer
Kamu malı niteliği taşıyan bir taşınmazın tahsis statüsü resmen kaldırılmadan özel hukuk işlemlerine konu edilmesi, işlemin konu unsuru bakımından mutlak butlanla malul olmasına yol açar.
İdare hukukunda orta malları, kamu yararına tahsis edilmiş ticaret dışı (extra commercium) mallardır. Bu malların mülkiyetinin nakledilebilmesi için öncelikle idari bir kararla (tahsisin kaldırılması/tahsis değişikliği) kamu malı statüsünden çıkarılıp idarenin 'özel malı' haline getirilmesi gerekir. Bu süreç tamamlanmadan yapılan satış işlemleri, hukuken satışı yasak olan bir konuya dayandığı için mutlak butlanla sakatlanmış sayılır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Kamu mallarının (özellikle orta mallarının) devredilemezliği ve tahsis statüsünün değiştirilmesi zorunluluğu.
Estimated Time:3m 0s