Orta Malları
28 questions
Bir belediye yönetimi, imar planı değişikliği yaparak, kadimden beri belde sakinlerinin ortak kullanımına ayrılmış olan ve kadastro tespit tutanaklarında 'harman yeri' olarak belirtilen bir taşınmazın bir kısmını, gelir elde etmek amacıyla ihale yoluyla özel bir şirkete satmıştır. Söz konusu taşınmazın hukuki rejimine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
İdare hukukunda; mülkiyeti devlete veya bir kamu tüzel kişisine ait olan, ancak yararlanması kadimden beri veya tahsis yoluyla bir veya birkaç köy veya belediye halkına bırakılan mera, yaylak, kışlak ve harman yeri gibi taşınmazlar 'orta malları' olarak adlandırılmaktadır.
Buna göre, orta mallarının tabi olduğu hukuki rejimle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Bir köy halkının hayvanlarını otlatmak amacıyla kadimden beri (eskiden beri) kullandığı ve mülkiyeti köy tüzel kişiliğine ait olan bir mera, köy muhtarlığı tarafından köyün birikmiş borçlarını kapatmak gerekçesiyle bir inşaat firmasına satılmak istenmektedir. Bu taşınmazın hukuki niteliği ve tabi olduğu rejim göz önüne alındığında, söz konusu işlemle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir belediye, uygulama imar planında "meydan" olarak belirlenen ve fiilen belde sakinlerinin ortak kullanımında olan bir taşınmazı, belediyenin birikmiş vergi borçlarını mahsup etmek amacıyla Hazine'ye devretmek istemektedir. İlgili tapu müdürlüğü ise söz konusu alanın tapu kütüğünde belediye adına kayıtlı olmadığını belirterek devir işlemini reddetmiştir. İdare hukuku ilkeleri ve "orta malları" rejimi uyarınca, bu taşınmazın hukuki durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
İdare hukukunda, belirli bir topluluğun veya halkın doğrudan doğruya ortaklaşa yararlanmasına sunulan "orta malları" (mera, yaylak, kışlak, harman yeri vb.) ile bu malların tabi olduğu hukuki rejim hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
İdare hukukunda meralar, yaylaklar, kışlaklar, harman yerleri ve meydanlar gibi doğrudan bir topluluğun veya halkın ortak kullanımına sunulan taşınmazlar "orta malları" kategorisinde yer almaktadır. Orta mallarının hukuki rejimi ve bu mallar üzerindeki tasarruf yetkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
X Belediyesi sınırları içinde yer alan ve kadimden beri yöre halkı tarafından hayvan otlatmak amacıyla kullanılan bir meranın hukuki statüsüyle ilgili belediye bazı tasarruflarda bulunmayı planlamaktadır. Belediye, meranın bir bölümünü artan altyapı borçlarını ödemek amacıyla özel bir şirkete satmayı, kalan kısmının ise tahsis amacını değiştirerek sadece belediye personelinin kullanımına açık bir hizmet binası inşa etmeyi düşünmektedir. Öte yandan, yöre halkından Bay Z, meranın atıl durumda olan bir bölümünü 25 yıldır nizasız ve fasılasız olarak işlediğini ileri sürerek kazandırıcı zamanaşımı yoluyla adına tescilini talep etmiştir.
İdarenin mallarının hukuki rejimi dikkate alındığında, bu olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir köyün mahalle statüsüne dönüştürülerek belediye sınırlarına katılması sonucunda, kadimden beri köy halkı tarafından 'harman yeri' olarak kullanılan taşınmazın mülkiyeti belediyeye geçmiştir. Belediye yönetimi, bu alanı gelir artırıcı faaliyetler kapsamında toplu konut projesine tahsis etmiş ve inşaat çalışmalarına başlamıştır. Taşınmazın hukuki rejimi ve idarenin bu tasarrufu dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir köy tüzel kişiliği sınırları içerisinde yer alan ve kadimden beri köylülerin hayvanlarını kış mevsiminde barındırması amacıyla kullanılan bir kışlak, köy muhtarlığı tarafından borçların ödenmesi gerekçesiyle bir özel işletmeye satılmak istenmektedir.
İdare hukuku ilkeleri uyarınca, bu kışlağın hukuki statüsü ve üzerinde yapılabilecek işlemlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir belediye yönetimi, mülkiyet kayıtlarında kendi adına tescilli görünen ancak kadimden beri yöre halkının pazar yeri ve sosyal etkinlik alanı (meydan) olarak kullanımına tahsis edilmiş olan bir taşınmazı, belediye borçlarını tasfiye etmek amacıyla bir gayrimenkul yatırım ortaklığına satmaya karar vermiştir. İdare hukukundaki kamu malları rejimi ve 'orta malları' statüsü dikkate alındığında, bu satış kararıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir köy tüzel kişiliğinin sınırları içerisinde bulunan ve kadimden beri köylülerin ortaklaşa hayvan otlatması amacıyla kullanılan bir mera alanı, bölgedeki belediye meclisi tarafından alınan bir kararla "belediye bütçesine gelir sağlamak" amacıyla özel bir hayvancılık şirketine 25 yıllığına kiralanmak istenmektedir. İdare hukukunda "orta malları" için geçerli olan hukuki rejim dikkate alındığında, bu işlem ve taşınmazın statüsü hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir ilçede, kadimden beri yöre halkı tarafından harman yeri ve panayır alanı olarak kullanılan, ancak tapu kütüğünde herhangi bir tescili bulunmayan geniş bir taşınmaz üzerine, Sağlık Bakanlığı tarafından bölge hastanesi yapılması planlanmaktadır. İlgili idare, alanın herhangi bir şahıs mülkiyetinde olmadığını ve kamu yararı gereği doğrudan inşaata başlanabileceğini savunmaktadır.
Bu taşınmazın hukuki statüsü ve üzerinde planlanan tasarrufa ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir köyün kullanımına kadimden beri hayvan otlatma alanı olarak bırakılan ve Mera Özel Sicili'ne tescil edilmiş bir taşınmaz üzerinde, merkezi idarenin kamu yararı gerekçesiyle bir enerji üretim tesisi kurulmasına izin vermeyi planladığı varsayıldığında; bu taşınmazın hukuki statüsü ve kullanım amacının değiştirilmesi süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
İdare hukukunda kamu mallarının tasnifi içerisinde yer alan 'orta malları' (meralar, yaylaklar, kışlaklar, harman yerleri, meydanlar ve yollar) ile bu malların tabi olduğu hukuki rejime ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, sayılı Mera Kanunu ve genel idare hukuku ilkeleri uyarınca doğrudur?
İdare hukukunda; meralar, yaylaklar, kışlaklar, harman yerleri ve panayır yerleri gibi doğrudan halkın veya belirli bir topluluğun ortaklaşa yararlanmasına tahsis edilen taşınmazlar, aşağıdaki kamu malı türlerinden hangisinin kapsamındadır?
Bir belediye, tapu kaydı bulunmayan ancak kadimden beri belde sakinlerinin kullanımına açık olan ve imar planında 'meydan' olarak belirlenmiş bir alanı, belediye meclisi kararıyla yapılan yeni bir düzenleme ile 'belediye hizmet alanı' olarak belirlemiştir. Belediye, bu alanın bir kısmına belediye kreşi inşa etmiş, geri kalan kısmını ise belediye bütçesine gelir sağlamak amacıyla ihale yoluyla bir özel şirkete satmıştır. İdare hukukunda 'orta malları'nın hukuki rejimi ve kamu mallarının korunması ilkeleri dikkate alındığında, belediyenin bu tasarrufları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
X İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, il sınırları içerisinde yer alan ve bölgedeki besicilerin hayvanlarını otlatması amacıyla özgülenmiş olan bir yaylak alanının, artan konut ihtiyacını karşılamak üzere vasfının değiştirilerek toplu konut projesi kapsamında değerlendirilmesini planlamaktadır.
İdare hukuku kuralları uyarınca, söz konusu yaylak alanının hukuki durumu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Maliye Hazinesine ait ve tapu kütüğünde Hazine adına tescilli boş bir arazinin, bulunduğu yöre halkı tarafından 60 yılı aşkın süredir "panayır, toplanma ve pazar yeri" olarak ortaklaşa kullanıldığı tespit edilmiştir. Hazine, taşınmazın idarenin özel malı statüsünde olduğunu ileri sürerek parselasyon ve satış işlemlerini başlatmak istemekte; yöre halkı ise alanın kamu malı niteliği taşıdığını iddia etmektedir.
Bu uyuşmazlığın çözümünde idare hukukunun "orta malları" rejimine ilişkin aşağıdaki kurallardan hangisi uygulanmalıdır?
Bir ilçede bulunan ve kadimden beri belde sakinlerinin ortak kullanımında (toplanma, pazar kurma vb.) olan bir 'meydan' alanı, belediye meclisi tarafından alınan bir kararla 'belediye hizmet binası' yapılmak üzere tahsis amacı değiştirilerek hizmet malı statüsüne geçirilmiştir. Belde sakinlerinden bir grup, bu alanın yüzyıllardır toplumsal faaliyetler için kullanıldığını ve bu kullanım hakkının kendileri için bir 'kazanılmış hak' (müktesep hak) oluşturduğunu, dolayısıyla idarenin bu kullanımı tek taraflı olarak sonlandıramayacağını iddia ederek işlemin iptali için dava açmıştır.
İdare hukuku ilkeleri çerçevesinde orta mallarının hukuki rejimi dikkate alındığında, bu durumla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
İdare hukukunda kamu malları; hizmet malları, orta malları ve sahipsiz mallar olmak üzere üçlü bir ayrıma tabi tutulmaktadır. Belirli bir yerel topluluğun (köy veya belde sakinleri gibi) ya da kamunun doğrudan yararlanmasına tahsis edilmiş olan taşınmazlar "orta malı" olarak kabul edilir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi idare hukukunda "orta malı" niteliği taşımaktadır?