Question

Difficulty: Hardİdarenin Kanuniliği İlkesi

Kamu yönetimi teşkilatının faaliyetlerini yürütürken tabi olduğu 'idarenin kanuniliği' ilkesinin pozitif (dayanaklılık) görünümü ve idari makamlara tanınan 'takdir yetkisinin' sınırları birlikte değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. İdareye tanınan takdir yetkisi, idari makamlara kanunun çizdiği çerçeve dışında serbestçe kural koyma hakkı vermez; aksine bu yetkinin bizzat varlığı ve hangi sınırlar dahilinde kullanılacağı önceden bir kanuni düzenlemeye dayanmalıdır.Answer
  2. B
    İdare, yasama organının düzenleme yapmadığı (sessiz kaldığı) alanlarda, kamu düzenini korumak amacıyla Anayasa'dan aldığı doğrudan yetkiyle asli düzenlemeler yapabilir.
  3. C
    Kanunilik ilkesinin negatif boyutu idarenin kanuna aykırı işlem yapmamasını sağlarken, pozitif boyutu idareye kanunun lafzıyla bağlı kalmaksızın yerindelik denetimi yapma yetkisi tanır.
  4. D
    İdari makamların yetki alanı içindeki konularda takdir yetkisini kullanması, işlemin sebep ve konu unsurları bakımından kanunilik denetiminden muaf tutulması sonucunu doğurur.
  5. E
    İdarenin kanuniliği ilkesi sadece merkezden yönetim kuruluşları için geçerli olup, yerinden yönetim kuruluşlarının özerkliği bu ilkenin pozitif yönünün istisnasını oluşturur.

Answer

İdareye tanınan takdir yetkisi, idari makamlara kanunun çizdiği çerçeve dışında serbestçe kural koyma hakkı vermez; aksine bu yetkinin bizzat varlığı ve hangi sınırlar dahilinde kullanılacağı önceden bir kanuni düzenlemeye dayanmalıdır.
İdarenin kanuniliği ilkesinin pozitif yönü (dayanaklılık), idarenin her türlü eylem ve işleminin mutlaka bir kanuni dayanağa sahip olmasını zorunlu kılar. İdareye tanınan takdir yetkisi, idarenin kanunun çizdiği sınırlar içerisinde seçim yapabilme serbestisidir. Bu nedenle, takdir yetkisinin bizzat kendisi ve hangi sınırlar içerisinde kullanılacağı ancak kanunla belirlenebilir; idare, kanunun yetki vermediği bir alanda takdir yetkisi kullanamaz.

Step-by-Step Solution

1
Kanunilik ilkesinin boyutlarını analiz et.
İdarenin kanuniliği; negatif (kanuna aykırı olmama) ve pozitif (kanuna dayanma) olmak üzere iki yönlüdür.
İdarenin her türlü eyleminin hukuksal temelini belirlemek için bu ayrım kritiktir.
2
Takdir yetkisi ile kanunilik ilişkisini kur.
İdareye tanınan takdir yetkisi, kanunun idareye bıraktığı hareket alanıdır; bu alanın varlığı da kanunla belirlenmiştir.
Takdir yetkisinin 'bağlı yetki'nin karşıtı olduğunu ancak hukuk dışı bir alan olmadığını anlamak gerekir.
3
Yasamanın asliliği ilkesini hatırla.
İdare 'türevsel' bir güçtür; yasama organı bir alanı düzenlemeden idare o alanda asli kural koyamaz.
Bu ilke, idarenin neden her zaman bir kanuni dayanağa muhtaç olduğunu açıklar.

Key Concept

İdarenin kanuniliği ilkesinin pozitif (dayanaklılık) yönü ve idarenin türevselliği.

Practice More

İdarenin düzenleme yetkisinin istisnalarını (Olağanüstü Hal Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri gibi) inceleyerek kanunilik ilkesinin sınırlarını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question