Yürütme

217 questions

Question 201Question

1982 Anayasası'na göre yürütme yetkisi ve görevi, Cumhurbaşkanı tarafından Anayasa ve kanunlara uygun olarak kullanılır ve yerine getirilir. Bu doğrultuda, aşağıdakilerden hangisi Cumhurbaşkanının doğrudan yürütme alanına ilişkin sahip olduğu görev ve yetkiler arasında yer almaz?

Show answer & explanation

Answer: Savaş hali ilanına ve Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanılmasına karar vermek

Answer

Savaş hali ilanına ve Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanılmasına karar vermek
1982 Anayasası'nın 92. maddesi uyarınca, milletlerarası hukuk kurallarının gerektirdiği haller dışında, savaş hali ilanına, Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine veya yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye'de bulunmasına izin verme yetkisi Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) aittir. Cumhurbaşkanı sadece Meclis tatildeyken veya ara vermedeyken ülkenin ani bir silahlı saldırıya uğraması ve bu sebeple silahlı kuvvet kullanılmasına derhal karar verilmesinin kaçınılmaz olması halinde TSK'nın kullanılmasına karar verebilir; ancak genel 'savaş hali ilanı' yetkisi doğrudan bir yürütme görevi değil, yasama organının bir yetkisidir.

Step-by-Step Solution

1
Yürütme organının anayasal yetki sınırlarını analiz etme
Cumhurbaşkanının 104. maddede sayılan yürütme görevleri belirlenmiştir.
Yürütme ve yasama organları arasındaki yetki paylaşımını anlamak için gereklidir.
2
Dış politika ve milli savunma yetkilerini karşılaştırma
Milletlerarası andlaşmaları onaylama yürütme, savaş ilanı ise yasama yetkisidir.
Öğrencinin sıklıkla karıştırdığı diplomatik ve askeri yetki sınırlarını netleştirmek içindir.
3
Anayasa'nın 92. maddesini inceleme
Savaş hali ilanı ve TSK'nın yabancı ülkelere gönderilmesi yetkisinin TBMM'ye ait olduğu teyit edilir.
Kesin yasal dayanağa ulaşmak için anayasal hükmün tespiti gerekir.

Key Concept

Yasama ve Yürütme Organları Arasındaki Yetki Bölüşümü
Estimated Time:1m 0s
Question 202Question

1982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler uyarınca, Cumhurbaşkanlığı makamına bağlı olarak faaliyet gösteren Devlet Denetleme Kurulu (DDK) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yargı organlarının idari işleyişi ve personel verimliliği, Kurulun denetim ve inceleme görev alanı kapsamındadır.

Answer

Yargı organlarının idari işleyişi ve personel verimliliğinin Kurulun denetim alanı kapsamında olduğu ifadesi yanlıştır.
Devlet Denetleme Kurulu (DDK), 1982 Anayasası'nın 108. maddesi uyarınca yargı organları dışındaki tüm kamu kurum ve kuruluşlarını, meslek kuruluşlarını, sendikaları ve vakıfları denetleyebilir. Yargı organları Kurulun denetim yetkisinin dışında bırakılan tek istisnadır. Bu nedenle yargı organlarının idari işleyişinin denetlenebileceği ifadesi hukuken yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 108. maddesindeki DDK düzenlemesini analiz etme.
DDK'nın Cumhurbaşkanlığına bağlı bir denetim organı olduğu belirlenir.
Kurulun anayasal dayanağını ve hiyerarşik yerini tespit etmek için gereklidir.
2
Kurulun denetim yetkisinin sınırlarını kontrol etme.
Yargı organlarının bu denetim yetkisinin tek istisnası olduğu görülür.
Anayasa metninde yargı bağımsızlığını korumak amacıyla getirilen açık kısıtlamayı teyit etmek gerekir.
3
2017 değişikliklerinin yetki alanına etkisini değerlendirme.
DDK'ya inceleme ve denetlemenin yanında 'idari soruşturma' yetkisinin de eklendiği teyit edilir.
Güncel anayasal yetkilerin doğruluğunu kontrol etmek için gereklidir.

Key Concept

Devlet Denetleme Kurulunun Yargı Organlarını Denetleyememesi

Practice More

DDK'nın raporlarını kime sunduğu ve bu raporların hukuki bağlayıcılığı konusundaki düzenlemeleri inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 203Question

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan değişiklikler uyarınca; Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci oylamasına tek bir adayın kalması durumunda uygulanacak hukuki prosedür ve seçilme yeter sayısı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Oylama referandum şeklinde yapılır ve adayın seçilebilmesi için geçerli oyların salt çoğunluğunu alması gerekir.

Answer

İkinci oylamaya tek adayın kalması durumunda seçim referanduma dönüşür ve geçerli oyların salt çoğunluğu (yüzde 50 artı 1) aranır.
1982 Anayasası'nın 101. maddesine göre, Cumhurbaşkanlığı seçiminde ikinci oylamaya tek adayın kalması halinde bu oylama referandum şeklinde yapılır. Bu durumda adayın seçilebilmesi için geçerli oyların salt çoğunluğunu alması yeterlidir.

Step-by-Step Solution

1
Seçim turu analizi
İkinci turda aday sayısının bire düşmesi durumu tespit edilir.
Anayasa'nın 101. maddesindeki özel durumun (ikame yapılamaması veya tek aday kalması) şartlarını belirlemek.
2
Usul tespiti
Oylamanın 'referandum' (halk oylaması) şeklinde yapılacağına karar verilir.
2017 Anayasa değişikliği ile getirilen doğrudan demokrasi mekanizmasını uygulamak.
3
Karar yeter sayısı hesaplaması
Geçerli oyların salt çoğunluğu (50%+150\% + 1) kriteri uygulanır.
Adayın seçilmesi için gereken asgari meşruiyet oranını belirlemek.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Seçimi Referandum Usulü

Practice More

İkinci tur oylamasında adayın salt çoğunluğu alamaması durumunda ne olacağını (seçimin yenilenmesi süreci) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 204Question

1982 Anayasası’nda yer alan “Milli Savunma” ve “Milli Güvenlik Kurulu” (MGK) hükümleri ile yapılan son anayasal değişiklikler birlikte değerlendirildiğinde; başkomutanlık makamının temsili, Genelkurmay Başkanlığı’nın hiyerarşik konumu ve kurulun işleyişi hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi anayasal hükümlere tam uygunluk gösterir?

Show answer & explanation

Answer: Başkomutanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisinin manevi varlığından ayrılamaz ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil olunur; Genelkurmay Başkanı ise savaşta bu görevleri Cumhurbaşkanı namına yerine getirir.

Answer

Başkomutanlığın TBMM'nin manevi varlığından ayrılamayacağı, Cumhurbaşkanı tarafından temsil edileceği ve savaşta bu görevlerin Genelkurmay Başkanı tarafından Cumhurbaşkanı namına yürütüleceği ifadesi doğrudur.
Doğru seçenek, Anayasa'nın 117. maddesindeki lafzi hükmü eksiksiz yansıtmaktadır. Başkomutanlık yetkisi özü itibarıyla TBMM'ye aittir (manevi varlık), bu yetki barışta Cumhurbaşkanı tarafından temsil edilir, savaşta ise fiili uygulama Cumhurbaşkanı adına Genelkurmay Başkanı tarafından gerçekleştirilir.

Step-by-Step Solution

1
Başkomutanlık makamının hukuki kaynağını ve temsilcisini belirle.
Anayasa Madde 117: Başkomutanlık TBMM'nin manevi varlığındadır ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil edilir.
Milli egemenlik ilkesi gereği ordunun en üst komuta yetkisi halkın temsilcisi olan Meclis'e aittir.
2
Savaş halindeki komuta zincirini ve sorumluluk makamlarını analiz et.
Genelkurmay Başkanı savaşta görevleri Cumhurbaşkanı namına yapar; Milli Savunma Bakanına sorumludur. Meclise karşı asıl sorumlu Cumhurbaşkanıdır.
Sivil otoritenin askeri güç üzerindeki denetimini ve demokratik sorumluluk zincirini teyit etmek için.
3
MGK'nın güncel yapısını ve gündem belirleme yetkisini kontrol et.
Jandarma üye değildir; gündemi VPs ve Genelkurmay önerisiyle Cumhurbaşkanı belirler.
2017 anayasa değişiklikleri sonrası yürütme içindeki yeni hiyerarşiyi doğrulamak için.

Key Concept

Anayasal Milli Savunma Hiyerarşisi ve Başkomutanlık Temsili

Practice More

Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ile Milli Savunma Bakanlığı teşkilat yapısında yapılan değişikliklerin Genelkurmay üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 205Question

1982 Anayasası’nda 2017 yılında yapılan değişikliklerle yürütme yetkisi ve görevi Cumhurbaşkanına verilmiş; bu doğrultuda idari teşkilatın yapılandırılması ve üst düzey bürokratik atamalar konusunda Cumhurbaşkanına münhasır yetkiler tanınmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Cumhurbaşkanının yürütme alanına ilişkin görev ve yetkileri arasında yer alır?

Show answer & explanation

Answer: Üst kademe kamu yöneticilerini atamak ve görevlerine son vermek

Answer

Üst kademe kamu yöneticilerini atamak ve görevlerine son vermek
1982 Anayasası'nın 104. maddesinde Cumhurbaşkanının yürütme ile ilgili görevleri arasında 'Üst kademe kamu yöneticilerini atar, görevlerine son verir ve bunların atanmalarına ilişkin usul ve esasları Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle düzenler' hükmü yer almaktadır. Bu yetki, yürütme erkinin idari işleyişini sağlamaya yönelik doğrudan bir yürütme yetkisidir.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının Anayasa'nın 104. maddesinde yer alan görev ve yetkilerini kategorize edin.
Görevler yasama, yürütme ve yargı başlıkları altında sınıflandırılmıştır.
Yürütme alanına giren yetkiyi tespit etmek için bu yapısal ayrımı bilmek gereklidir.
2
Seçeneklerdeki yetkilerin hangi anayasal organa (Yasama - TBMM / Yürütme - Cumhurbaşkanı) ait olduğunu karşılaştırın.
Üst kademe kamu yöneticilerinin atanması işleminin doğrudan 'yürütme' kategorisinde yer aldığı; andlaşmaların uygun bulunması, savaş ilanı ve af yetkisinin ise TBMM'nin yetkisinde olduğu belirlenir.
Yürütme yetkisinin tek elde toplanmasıyla idari hiyerarşinin tepesindeki atama yetkisi Cumhurbaşkanına ait münhasır bir görev haline gelmiştir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Yürütme Yetkisi ve Görevleri
Estimated Time:1m 0s
Question 206Question

1982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanının yüksek yargı organları ve yargı kurullarının oluşumuna ilişkin sahip olduğu yetkilerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Hakimler ve Savcılar Kuruluna, üye tam sayısının salt çoğunluğu olan yedi üyeyi doğrudan seçer.

Answer

Cumhurbaşkanının Hakimler ve Savcılar Kuruluna (HSK) yedi üye seçtiği bilgisi yanlıştır; çünkü Cumhurbaşkanı bu kurula 4 üye seçerken, TBMM 7 üye seçmektedir.
1982 Anayasası'nın 159. maddesine göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu 13 üyeden oluşur. Bu üyelerin 4'ü Cumhurbaşkanı tarafından, 7'si ise TBMM tarafından seçilir. Geri kalan 2 üye ise Adalet Bakanı (Başkan) ve Adalet Bakan Yardımcısıdır (Doğal Üye). Bu nedenle Cumhurbaşkanının 7 üye seçtiği ifadesi sayısal olarak hatalıdır ve bu yetki TBMM'ye aittir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa Mahkemesi üye dağılımını kontrol et.
15 üyenin 12'si Cumhurbaşkanı, 3'ü TBMM tarafından seçilir.
Anayasal dağılımı doğrulamak için.
2
Danıştay üye seçim oranlarını analiz et.
Üyelerin 1/4'ü Cumhurbaşkanı, 3/4'ü HSK tarafından seçilir.
Yürütme ve yargı arasındaki dengeyi anlamak için.
3
HSK üye seçim yetkilerini karşılaştır.
13 üyeli kurulda; 1 Başkan (Bakan), 1 Doğal Üye (Bakan Yard.), 4 Üye Cumhurbaşkanı ve 7 Üye TBMM tarafından belirlenir.
Hatalı seçmen/sayı eşleşmesini tespit etmek için.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Yargısal Atama Yetkileri
Estimated Time:1m 15s
Question 207Question

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan değişiklikler uyarınca, Cumhurbaşkanı seçimi ve adaylık şartları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanı seçilen kişinin varsa Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği ile birlikte siyasi partisi ile ilişiği de sona erer.

Answer

Cumhurbaşkanı seçilen kişinin TBMM üyeliğinin sona ermesi ancak siyasi partisi ile ilişiğinin kesilmemesi (partili Cumhurbaşkanlığı)
1982 Anayasası'nın 101. maddesinin eski halinde Cumhurbaşkanı seçilenin 'varsa partisi ile ilişiği kesilir' ibaresi yer almaktaydı. Ancak 2017 Anayasa değişikliği ile bu ibare metinden çıkarılmıştır. Mevcut düzenlemeye göre Cumhurbaşkanı seçilen kişinin TBMM üyeliği sona ererken, siyasi partisi ile bağı devam edebilmektedir. Bu nedenle 'siyasi partisi ile ilişiği sona erer' ifadesi hukuken yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanı seçilme yeterliliği ve adaylık usullerini incele.
40 yaş, yükseköğrenim, milletvekili seçilme yeterliliği; parti grupları, %5 oy alan partiler veya 100 bin seçmen tarafından adaylık.
Anayasa'nın 101. maddesindeki temel şartların doğruluğunu teyit etmek için.
2
Cumhurbaşkanı seçilmenin hukuki sonuçlarını değerlendir.
TBMM üyeliği düşer, ancak parti üyeliği devam edebilir.
2017 Anayasa değişikliği ile getirilen en kritik farkı (parti ilişiği) belirlemek için.
3
Seçim turları ve ikame prosedürünü kontrol et.
İkinci turda aday eksilirse sıradaki aday ikame edilir.
Seçim sürecinin devamlılığına ilişkin kuralın doğruluğunu onaylamak için.

Key Concept

2017 Anayasa Değişikliği ve Partili Cumhurbaşkanlığı

Practice More

Cumhurbaşkanlığı makamının herhangi bir nedenle boşalması durumunda yapılacak seçimlerin zamanlaması ve TBMM seçimleriyle olan ilişkisini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 208Question

19821982 Anayasası’nın 20172017 yılı değişiklikleri sonrası yürürlükte olan güncel hükümleri uyarınca, Olağanüstü Hal (OHALOHAL) süresinin uzatılması ve bu süreçteki yetkilerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisi, Cumhurbaşkanının istemiyle her defasında dört ayı geçmemek üzere süreyi uzatabilir; savaş hallerinde bu dört aylık sınır aranmaz.

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisi, Cumhurbaşkanının istemiyle her defasında dört ayı geçmemek üzere süreyi uzatabilir; savaş hallerinde bu dört aylık sınır aranmaz.
Anayasa'nın güncel hükümlerine göre, Cumhurbaşkanı OHAL'i ilan eder (66 aya kadar) ancak bu süreyi uzatma yetkisi TBMM'ye aittir. TBMM, her defasında en fazla 44 ay süreyle uzatma kararı alabilir; fakat savaş halinde bu zaman kısıtlaması (dört aylık sınır) aranmaz.

Step-by-Step Solution

1
OHAL ilan ve uzatma yetkisini ayırt et.
İlan yetkisi Cumhurbaşkanı'na (66 ay), uzatma yetkisi TBMM'ye (44 ay) aittir.
Anayasa'nın 119119. maddesi görev paylaşımını bu şekilde düzenlemiştir.
2
Uzatma süresindeki üst sınırı kontrol et.
Uzatma süresi her defasında en fazla 44 aydır.
İlan süresi ile uzatma süresi arasındaki farkı bilmek soruyu çözmek için kritiktir.
3
Savaş hali istisnasını değerlendir.
Savaş durumunda 44 aylık sınır uygulanmaz.
Savaşın getirdiği zorunluluklar nedeniyle süre kısıtlaması kaldırılmıştır.

Key Concept

Olağanüstü Hal (OHAL) Süreleri ve Uzatma Usulü
Question 209Question

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri çerçevesinde, Cumhurbaşkanının yüksek yargı organları ve kurullarının üye kompozisyonunu belirlemeye yönelik yetkileri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Anayasa Mahkemesinin on beş üyesinden on ikisini seçen Cumhurbaşkanı; Danıştay üyelerinin dörtte birini, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısını ve Başsavcıvekilini de belirlemekle görevlidir.

Answer

Anayasa Mahkemesinin on beş üyesinden on ikisini seçen Cumhurbaşkanı; Danıştay üyelerinin dörtte birini, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısını ve Başsavcıvekilini de belirlemekle görevlidir.
Doğru olan ifadede Cumhurbaşkanının anayasal yetkileri tam ve isabetli bir şekilde eşleştirilmiştir. 1982 Anayasası'na göre Cumhurbaşkanı; Anayasa Mahkemesinin 1515 üyesinden 1212'sini seçer (33 üyeyi TBMM seçer), Danıştay üyelerinin tam olarak 14\frac{1}{4}'ini belirler ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ile Başsavcıvekilini adaylar arasından seçip atar.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa Mahkemesi (AYM) üye seçimini analiz et.
AYM toplam 1515 üyeden oluşur; 1212 üyeyi Cumhurbaşkanı, 33 üyeyi TBMM seçer.
Anayasa'nın 146146. maddesi uyarınca seçim yetkileri bu şekilde dağıtılmıştır.
2
Danıştay üye seçim oranını kontrol et.
Danıştay üyelerinin 14\frac{1}{4}'i Cumhurbaşkanı tarafından, 34\frac{3}{4}'ü ise Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilir.
Anayasa'nın 155155. maddesi bu oranı net bir şekilde belirlemiştir.
3
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı makamını incele.
Cumhurbaşkanı, Yargıtay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından göstereceği beşer aday arasından birini 44 yıl için seçer.
Yürütmenin başı olarak Cumhurbaşkanına tanınan yargısal bir yetkidir.
4
HSK üye seçimini doğrula.
HSK 1313 üyeden oluşur; Cumhurbaşkanı sadece 44 üye seçer (77 üye TBMM, 22 üye doğal üyedir).
20172017 anayasa değişikliği ile belirlenen yeni kurul yapısıdır.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Yargısal Atama Yetkileri

Practice More

Cumhurbaşkanının yasama ve yürütme ile ilgili yetkilerindeki sayısal farkları (örneğin TBMM'yi fesih yetkisi veya CBK çıkarma şartları) karşılaştırarak çalışmanız faydalı olacaktır.
Estimated Time:1m 40s
Question 210Question

1982 Anayasası uyarınca Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme ve seçilme yeterliliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az 5%5\%'ini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.

Answer

En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.
1982 Anayasası'nın 101. maddesine göre, son yapılan genel seçimlerde tek başına veya birlikte en az yüzde beş oranında geçerli oy alan siyasi partiler Cumhurbaşkanlığı için ortak veya ayrı aday gösterebilirler. Bu hüküm 2017 anayasa değişikliği ile sisteme dahil edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
1982 Anayasası'nın 101. maddesindeki aday gösterme usullerini inceleyin.
Aday gösterme yetkisi; siyasi parti grupları, en az 100.000100.000 seçmen ve son seçimde 5%5\% oy alan partilere verilmiştir.
Anayasa'nın güncel metnine göre adaylık yollarının tespiti gerekir.
2
Seçilme yeterliliği şartlarını (yaş, eğitim, vatandaşlık) kontrol edin.
Adayın 4040 yaşını doldurmuş, yükseköğrenim yapmış ve Türk vatandaşı olması gerekir.
Maddi hataları elemek için temel niteliklerin doğrulanması şarttır.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Aday Gösterme Usulleri

Practice More

Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turuna ilişkin 'tek aday kalması' senaryosunu ve referandum sürecini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 211Question

19821982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların "cezai sorumlulukları" kapsamında yürütülen Meclis soruşturması süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Soruşturma komisyonunun raporunu sunmasının ardından, genel kurulda yapılacak gizli oylamada üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301 milletvekili) kabul oyuyla ilgili kişi Yüce Divan'a sevk edilir.

Answer

Meclis soruşturması sonucunda Yüce Divan'a sevk kararı alınabilmesi için üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun (400400 milletvekili) gizli oyu şarttır; salt çoğunluk (301301) bu işlem için yetersizdir.
Anayasa'nın 106106. maddesi uyarınca, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların görev suçlarından dolayı Yüce Divan'a sevk edilebilmeleri için TBMM üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun (400400 milletvekili) gizli oyu zorunludur. Seçeneklerde belirtilen salt çoğunluk (301301) sadece soruşturma önergesi verilmesi (istemi) için yeterlidir, sevk kararı için ise yetersizdir.

Step-by-Step Solution

1
19821982 Anayasası'nın 106106. maddesindeki cezai sorumluluk usulünü incele.
Meclis soruşturması sürecinin üç aşamalı (İstem, Açma Kararı, Sevk Kararı) olduğu ve her aşama için farklı nitelikli çoğunluklar arandığı görülür.
Yürütme organı üyelerinin yargılanma usulündeki sayısal eşikleri belirlemek için.
2
20172017 Anayasa değişiklikleri ile getirilen yeni sayısal sınırları eski (parlamenter sistem) kurallarıyla karşılaştır.
Eski sistemde Yüce Divan'a sevk için salt çoğunluk (276276) yeterliyken, yeni sistemde bu oran üçte ikiye (400400) çıkarılmıştır.
Seçeneklerdeki sayısal verilerin güncelliğini ve doğruluğunu teyit etmek için.
3
Yanlış olan önermeyi tespit et.
Salt çoğunlukla (301301) Yüce Divan'a sevk yapılabileceğini iddia eden önermenin anayasanın güncel metniyle çeliştiği saptanır.
Soruda istenen hatalı ifadeye ulaşmak için.

Key Concept

Meclis Soruşturması ve Yüce Divan Sevk Nisapları
Estimated Time:1m 15s
Question 212Question

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'ndaki mevcut düzenlemeler çerçevesinde, yürütme erkinin başı olan Cumhurbaşkanının yüksek yargı organlarının ve kurullarının üye kompozisyonunu belirleme yetkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Anayasa Mahkemesinin toplam 1515 üyesinden 1212 üyesini, Anayasa'da belirtilen kontenjanlar dahilinde doğrudan seçer.

Answer

Anayasa Mahkemesinin toplam on beş üyesinden on ikisini doğrudan seçmesi, Cumhurbaşkanının yargı alanındaki en temel yetkilerinden biridir.
Anayasa'nın güncel hükümlerine göre Anayasa Mahkemesi 1515 üyeden oluşmaktadır. Bu üyelerin 1212 tanesi Cumhurbaşkanı tarafından farklı kontenjanlardan (Yargıtay, Danıştay, Sayıştay, serbest avukatlar, üst düzey yöneticiler vb.) seçilirken, geri kalan 33 üye TBMM tarafından seçilir.

Step-by-Step Solution

1
Yürütme organının yüksek yargı üzerindeki atama yetkileri analiz edilmelidir.
Cumhurbaşkanı; Anayasa Mahkemesi, Danıştay, HSK ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı üzerinde atama yetkilerine sahiptir.
Anayasal organların oluşumunda güçler dengesinin nasıl kurulduğunu belirlemek için gereklidir.
2
Anayasa Mahkemesinin güncel üye sayısı ve seçim usulü kontrol edilmelidir.
Mahkeme 1515 üyeden oluşur. Bunların 33'ü TBMM, 1212'si Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
Soruda istenen doğru bilginin teyit edilmesi sağlanır.
3
Diğer seçeneklerdeki yanlış kurum-yetki eşleştirmeleri elenmelidir.
HSK (4/134/13), Danıştay (14\frac{1}{4}), Yargıtay (sadece Başsavcı) ve Sayıştay (TBMM tarafından seçilir) verileriyle karşılaştırma yapılır.
Çeldiricilerin neden yanlış olduğunun yapısal olarak ortaya konulmasını sağlar.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Yüksek Yargı Atama Yetkileri

Practice More

Cumhurbaşkanının Danıştay üyelerinin 14\frac{1}{4}'ini hangi kriterlere göre seçtiğini ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısını seçme usulünü tekrar ediniz.
Estimated Time:50s
Question 213Question

1982 Anayasası’nda 2017 yılında yapılan değişikliklerle yürütme yetkisi ve görevi Cumhurbaşkanına verilmiş; yürütmenin tek yapılı (monist) bir karaktere bürünmesiyle birlikte Cumhurbaşkanının idari teşkilat ve yasama organı ile olan ilişkileri yeni esaslara bağlanmıştır. Buna göre, yürütme erkinin yetki alanı ve yasama organı ile olan görev paylaşımı dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasının bir kanunla uygun bulunması, Cumhurbaşkanının devletin başı sıfatıyla yürüttüğü işlemler arasındadır.

Answer

Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasının bir kanunla uygun bulunması yetkisi Cumhurbaşkanına değil, Türkiye Büyük Millet Meclisine aittir.
Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasını bir kanunla uygun bulmak yetkisi, 1982 Anayasası'nın 87. ve 90. maddeleri uyarınca Türkiye Büyük Millet Meclisine aittir. Cumhurbaşkanının yetkisi ise uygun bulma kanunu çıkmış olan andlaşmaları onaylamak ve yayımlamaktır. Bu nedenle, uygun bulma yetkisinin Cumhurbaşkanına ait olduğunu savunan ifade yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Yürütme ve yasama organları arasındaki yetki paylaşımının anayasal temellerini analiz etmek.
Cumhurbaşkanının ve Türkiye Büyük Millet Meclisinin milletlerarası andlaşmalar sürecindeki farklı rollerini belirlemek.
Anayasa'nın 90. ve 104. maddeleri arasındaki görev ayrımını netleştirmek gerekir.
2
Onaylama ve uygun bulma kavramlarını ayırt etmek.
Milletlerarası andlaşmaları onaylama yetkisinin Cumhurbaşkanında olduğu, ancak bu andlaşmaların onaylanabilmesi için öncelikle meclisin bir 'uygun bulma kanunu' çıkarması gerektiği sonucuna ulaşılır.
Andlaşmaların iç hukuka dahil edilme prosedüründe yasama organının denetim yetkisini belirlemek.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Yetkileri ve Yasama ile Yetki Sınırları
Estimated Time:2m 0s
Question 214Question

1982 Anayasası'na göre, yürütme organının başı olan Cumhurbaşkanının yüksek yargı organları ve kurullarının üyelerini seçme veya atama yetkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekilini, Yargıtay Genel Kurulunca gösterilen adaylar arasından seçer.

Answer

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekilini, Yargıtay Genel Kurulunca gösterilen adaylar arasından seçme yetkisi Cumhurbaşkanına aittir.
Doğru seçenek olan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekilinin atanması, 1982 Anayasası'nın 154. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre bu iki makamın sahibi, Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından belirlenen adaylar arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının Anayasa Mahkemesi (AYM) üzerindeki yetkisini incele.
AYM'nin 15 üyesinden 12'sini Cumhurbaşkanı, 3'ünü TBMM seçer.
Yüksek yargıdaki üye dağılımını belirlemek.
2
Cumhurbaşkanının Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) üzerindeki yetkisini incele.
HSK'nın 13 üyesinden 4'ünü Cumhurbaşkanı seçer (7'sini TBMM seçer, 2'si doğal üyedir).
Yargı yönetimi üzerindeki yürütme etkisini saptamak.
3
Cumhurbaşkanının Danıştay üzerindeki yetkisini incele.
Danıştay üyelerinin 14\frac{1}{4}'ini Cumhurbaşkanı, 34\frac{3}{4}'ünü HSK seçer.
İdari yargıdaki atama oranlarını doğrulamak.
4
Yargıtay ve Başsavcılık makamlarını değerlendir.
Yargıtay üyelerini HSK seçer ancak Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve vekilini Yargıtay Genel Kurulu adayları arasından Cumhurbaşkanı seçer.
Adli yargıdaki istisnai atama yetkisini belirlemek.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Yargısal Atama Yetkileri (2017 Değişiklikleri)

Hints

1
Cumhurbaşkanının yargı atamalarında TBMM ile paylaştığı yetkilere ve belirli 'oranlara' odaklanın.
2
Danıştay ve Anayasa Mahkemesi'nde tam yetki yerine belirli bir kontenjanın (14\frac{1}{4} veya 12/15) kullanıldığını hatırlayın.
3
Yargıtay üyelerini HSK seçerken, Başsavcıyı seçme yetkisinin yürütmenin başı olan Cumhurbaşkanına verildiğini düşünün.

Practice More

Danıştay ve Yargıtay üyelerinin HSK tarafından seçilen kısımlarını ve TBMM'nin yargıdaki seçim yetkilerini tekrar edin.
Estimated Time:50s
Question 215Question

19821982 Anayasası'nın 108.108. maddesinde düzenlenen Devlet Denetleme Kurulu (DDK), yürütme organının denetim kapasitesini artıran en üst düzey denetim organıdır. Kurulun yetki genişliği ve güncel anayasal statüsü dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi DDK'nın görev alanı ve işleyişi hakkında doğru bir açıklamadır?

Show answer & explanation

Answer: 20172017 Anayasa değişikliği neticesinde Kurula, geleneksel inceleme ve denetim görevlerinin yanı sıra 'idari soruşturma' yapma yetkisi de verilmiştir.

Answer

2017 Anayasa değişikliği ile Devlet Denetleme Kuruluna inceleme, araştırma ve denetlemenin yanı sıra idari soruşturma yapma yetkisi de tanınmıştır.
Devlet Denetleme Kurulu, 19821982 Anayasası'nın 108.108. maddesinde düzenlenen ve Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak çalışan bir denetim organıdır. 20172017 Anayasa değişikliği ile bu Kurulun yetkileri genişletilmiş ve 'idari soruşturma' yapma yetkisi anayasal bir hüküm haline getirilmiştir. Bu değişiklik, Kurulun sadece durum tespiti yapan bir organ olmaktan çıkıp idari süreçlerde daha aktif rol almasını sağlamıştır.

Step-by-Step Solution

1
DDK'nın denetim kapsamını belirle.
Yargı organları hariç tüm kamu kurumları, TSK, meslek kuruluşları, sendikalar ve vakıflar kapsamdadır.
Anayasa'nın 108. maddesi yargı organlarını açıkça denetim alanı dışında bırakmıştır.
2
Kurulun idari yapısını ve atama usulünü incele.
Başkan ve üyeler doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından atanır.
DDK, doğrudan Cumhurbaşkanlığına bağlı bir kuruluştur.
3
2017 Anayasa değişikliklerinin Kurula etkisini değerlendir.
DDK'ya 'idari soruşturma' yetkisi eklenmiştir.
Denetim kapasitesini artırmak amacıyla anayasal metin güncellenmiştir.
4
Kurulun düzenlenme usulünü kontrol et.
Kurul, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenir.
Yürütme içindeki kurumsal yapının esnekliği için CBK tercih edilmiştir.

Key Concept

Devlet Denetleme Kurulunun (DDK) yetki sınırları ve 2017 değişikliği ile gelen 'idari soruşturma' yetkisi.

Alternative Method

Soruyu çözerken 'İstisnalar' ve '2017 Değişiklikleri' olarak iki temel filtre kullanabilirsiniz. Yargı istisnası ve CBK ile düzenlenme kuralı sizi doğrudan doğru seçeneğe yönlendirecektir.
Estimated Time:1m 30s
Question 216Question

19821982 Anayasası'nın "Milli Savunma" ve "Milli Güvenlik Kurulu" (MGKMGK) başlıkları altında düzenlenen hükümleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi anayasal bakımdan yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Milli güvenliğin sağlanmasından ve Silahlı Kuvvetlerin yurt savunmasına hazırlanmasından dolayı Türkiye Büyük Millet Meclisine karşı Milli Savunma Bakanı sorumludur.

Answer

Milli güvenliğin sağlanmasından ve Silahlı Kuvvetlerin yurt savunmasına hazırlanmasından dolayı Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne karşı sorumlu olan makam Cumhurbaşkanı'dır; bu sorumluluğun Milli Savunma Bakanı'na ait olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Anayasa'nın 117117. maddesi uyarınca, milli güvenliğin sağlanması ve Silahlı Kuvvetlerin yurt savunmasına hazırlanması hususunda TBMM'ye karşı sorumlu olan yegane makam Cumhurbaşkanı'dır. Milli Savunma Bakanı bu süreçte yürütme içinde yer alsa da, anayasal metne göre TBMM'ye karşı bu başlıkta bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 117117. maddesindeki sorumluluk hükmünü analiz edin.
Milli güvenlik ve yurt savunmasına hazırlık sorumluluğunun TBMM'ye karşı doğrudan Cumhurbaşkanı'na ait olduğu görülür.
Yürütmenin başı ve devletin birliğinin temsilcisi olarak bu siyasi sorumluluk Cumhurbaşkanı'ndadır.
2
Genelkurmay Başkanı'nın hiyerarşik konumunu değerlendirin.
Genelkurmay Başkanı'nın görevlerinden dolayı Milli Savunma Bakanı'na sorumlu olduğu tespit edilir.
20172017 anayasa değişikliği ile sivil denetim pekiştirilmiştir.
3
MGK üyeliği ve gündem belirleme usulünü kontrol edin.
Jandarma'nın üyelikten çıkarıldığı ve gündem önerisinin VPs ile Genel Sekreter'den geldiği doğrulanır.
Kurumsal işleyişin anayasal sınırlarını belirlemek için gereklidir.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Milli Savunma ve MGK Hiyerarşisi
Estimated Time:2m 0s
Question 217Question

19821982 Anayasası'nın 20172017 yılı anayasa değişiklikleriyle düzenlenen "Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu" süreci kapsamında yürütülen Meclis soruşturması prosedürü ve bu sürecin hukuki sonuçları hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Soruşturma komisyonu raporunun Genel Kurulda görüşülmesinden sonra, Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevkine üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) ile karar verilir.

Answer

Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevk edilebilmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) değil, üçte iki çoğunluğu olan 400400 milletvekilinin gizli oyu gereklidir.
Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevk edilebilmesi süreci, 19821982 Anayasası'nın 105105. maddesinde düzenlenmiş olup üç aşamalı bir oy sistemi öngörür: Önerge için 301301 (1/2+11/2+1), soruşturma açılması için 360360 (3/53/5) ve Yüce Divana sevk için 400400 (2/32/3) milletvekili oyu gerekir. Soruşturma komisyonu raporu sonrası sevk kararı için 301301 oy yeterli değildir; bu ifade hukuken yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Meclis soruşturması önerge şartını belirle.
TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) önerge verir.
Sürecin başlatılması için asgari katılım şartıdır.
2
Soruşturma açılması karar yeter sayısını kontrol et.
Üye tamsayısının beşte üçü (360360 milletvekili) gizli oyla karar verir.
Yürütme başkanı hakkında soruşturma açılması için nitelikli çoğunluk aranır.
3
Yüce Divana sevk için gereken nihai oy sayısını doğrula.
Üye tamsayısının üçte ikisi (400400 milletvekili) gereklidir.
En yüksek yargı merciine sevk için en yüksek nitelikli çoğunluk seviyesi (2/32/3) belirlenmiştir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu (Kademeli Nitelikli Çoğunluklar)

Practice More

Soruşturma komisyonunun üye yapısı ve rapor sunma sürelerini tekrar gözden geçirin.
Estimated Time:1m 30s
PreviousPage 11 / 11
Yürütme Practice Questions — KPSS Kamu Yönetimi — Page 11 | Examkin