Kamu Politikası Aktörleri
224 questions
Kamu politikası sürecinin gündem belirleme ve formülasyon aşamalarında; toplumsal sorunları teknik bir perspektifle analiz ederek uygulanabilir çözüm yolları geliştiren, bilimsel veriye dayalı raporlar hazırlayan ancak bu süreci siyasal bir makam elde etme gayesi gütmeksizin yürüten gayriresmi aktör aşağıdakilerden hangisidir?
Siyasal sistemde karar alma yetkisine sahip resmi bir organ olmamasına karşın medya, toplumsal sorunların algılanma biçimini değiştirerek hangi problemlerin çözülmesi gerektiği konusunda bir "öncelikler hiyerarşisi" oluşturabilir. Medyanın bu yolla kamuoyunu mobilize etmesi ve karar alıcıları bir düzenleme yapmaya sevk etmesi, kamu politikası çevriminin hangi aşamasındaki etkinliğini kanıtlar?
Kamu politikası sürecinde resmi bir aktör olarak kabul edilen yargı organı, yasama ve yürütmeden farklı olarak 'edilgen' (tepkisel) bir konuma sahiptir. Yargının bir kamu politikası kararı üzerinde denetim yetkisini kullanabilmesi, kendi iradesinden ziyade dışsal bir tetikleyiciye bağlıdır.
Bu bağlamda, yargı organının bir kamu politikası metnini veya uygulamasını iptal ederek süreci kesintiye uğratabilmesi için aşağıdaki koşullardan hangisinin öncelikle yerine getirilmiş olması gerekir?
Kamu politikası sürecinde sivil toplum kuruluşları (STK), toplumda ihmal edilen sorunları görünür kılarak bu meselelerin siyasal karar alıcıların çözüm listesine dahil edilmesi ve öncelik kazanması için aktif çaba gösterirler.
STK'ların toplumsal bir talebi siyasal sistemin dikkatine sunma ve bu konuyu devletin eylem planına dahil ettirme işlevi, kamu politikası döngüsünün hangi aşamasında en belirgin şekilde ortaya çıkar?
Kamu politikası sürecinde, yürütme organı tarafından hazırlanan ve uygulanan politikaların halkın genel çıkarlarına uygunluğunu denetlemek ve bu politikaların yasal dayanaklarını (meşruiyetini) oluşturmakla görevli temel resmi aktör aşağıdakilerden hangisidir?
Kamu politikası sürecinde aktörlerin rolleri incelendiğinde; toplumun farklı kesimlerinden gelen çok sayıdaki dağınık ve tikel talebi (interest articulation) bir süzgeçten geçirerek tutarlı bir politika paketine dönüştüren, bu yolla hem hükümet gündemini şekillendiren hem de toplumsal desteği mobilize eden aktör aşağıdakilerden hangisidir?
Kamu politikası döngüsünde sivil toplum kuruluşlarının (STK) özellikle "gündem belirleme" ve "politika değerlendirmesi" aşamalarındaki etkinliği modern yönetişim anlayışının bir gereği olarak görülmektedir. Buna göre, STK'ların bu süreçlerdeki rollerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Kamu politikası gündeminin belirlenmesi sürecinde vatandaşların ve kamuoyunun rolü, konunun kimin tarafından ve nasıl gündeme getirildiğine bağlı olarak farklılık göstermektedir. Cobb, Ross ve Ross'un geliştirdiği gündem belirleme modellerinden biri olan 'Seferberlik Modeli'nde (Mobilization Model), vatandaşların ve kamuoyunun politika sürecindeki temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Sivil toplum kuruluşları (STK), kamu politikası sürecinde resmi karar alma yetkisine sahip olmamalarına rağmen, toplumsal talepleri dile getirerek sürece dahil olan gayriresmi aktörlerdir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi STK'ların kamu politikası sürecindeki 'gündem belirleme' aşamasında üstlendiği temel rollerden biridir?
Kamu politikası sürecinde yürütme organı, siyasal ve idari kapasitesini kullanarak toplumsal sorunların çözümüne yönelik somut planlar hazırlar. Türkiye'deki mevcut idari yapıda, Cumhurbaşkanlığına bağlı ofisler ve kurullar aracılığıyla hazırlanan "Stratejik Planlar" ve "Politika Belgeleri"nde sunulan çözüm alternatifleri, politikanın hazırlık sürecine işaret eder. Bu faaliyetler, kamu politikası döngüsü içerisinde aşağıdaki aşamaların hangisinde gerçekleşmektedir?
Kamu politikası literatüründe medyanın, toplumsal sorunlar arasından hangilerinin kamusal bir tartışma konusu haline geleceğini ve dolayısıyla siyasal karar alıcıların önüne bir 'sorun' olarak geleceğini belirleme gücüne vurgu yapılır. Bu durum medyanın kamu politikası sürecindeki konumu ve işlevi açısından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Kamu politikası sürecinde vatandaşların ve kamuoyunun; belirli bir politika önerisi veya toplumsal sorun hakkında sandık başına giderek doğrudan görüş bildirmesine ve karar sürecine müdahil olmasına imkan tanıyan doğrudan katılım mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nde yürütme organı, idari işleyişin yanı sıra stratejik karar alma süreçlerinde de ağırlıklı bir konuma sahiptir. Özellikle kamu politikalarının hazırlık evresinde teknik uzmanlık sunmak, toplumsal ihtiyaçları politika taslaklarına dönüştürmek ve yürütmenin başı için sektörel stratejiler geliştirmekle görevli olan, doğrudan Cumhurbaşkanlığına bağlı kurumsal yapılar aşağıdakilerden hangisidir?
Kamu politikası disiplininde 'yönetsel başkanlık' (administrative presidency) modeli; yürütme organının, geleneksel uygulama rolünün ötesine geçerek politika içeriğini bizzat belirlemesi ve düzenleyici yetkilerle bu içeriği resmileştirmesi esasına dayanır. Türkiye'deki mevcut hükümet sistemi içerisinde, yürütme organının politika sürecindeki 'gündem belirleme' ve 'formülasyon' gücünü, yasama sürecine ihtiyaç duymaksızın doğrudan bir 'karar alma' (meşrulaştırma) aracına dönüştüren temel fonksiyonel araç aşağıdakilerden hangisidir?
Modern kamu politikası analizinde yürütme organı; toplumsal sorunların tanımlanmasından çözüm alternatiflerinin üretilmesine kadar uzanan süreçte "stratejik bir orkestra şefi" rolü üstlenmektedir. Türkiye'de Cumhurbaşkanlığı Politika Kurulları ve Ofisleri gibi yapıların oluşturulması, yürütmenin sadece "resmi bir aktör" olma sıfatını değil, aynı zamanda politika formülasyonundaki "bilgi ve uzmanlık" üzerindeki kontrolünü de pekiştirmiştir. Bu kurumsal dönüşümün, kamu politikası süreci üzerindeki en belirgin etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
Türkiye'de kamu politikası süreci incelendiğinde; Avrupa Birliği (AB), IMF veya Dünya Bankası gibi uluslararası aktörlerin yerel politikalar üzerindeki etkisi farklı aşamalarda kendini gösterebilmektedir. Özellikle AB Müktesebatı'na uyum çalışmaları kapsamında, belirli bir alandaki yasal düzenleme ihtiyaçları için teknik uzmanlarca 'kanun taslaklarının' hazırlanması ve standartların belirlenmesi süreci, kamu politikası döngüsünün hangi aşamasında uluslararası aktörlerin en belirgin rolü üstlendiğini göstermektedir?
Kamu politikası sürecinde bürokrasi, devletin günlük işleyişi sırasında elde ettiği saha tecrübesi ve veriler sayesinde, hangi toplumsal taleplerin 'resmi bir politika sorunu' olarak tanımlanacağını ve hükümetin çözüm bekleyen öncelikleri arasına gireceğini belirlemede kritik bir 'kapı tutucu' (gatekeeper) rolü üstlenebilmektedir. Bürokrasinin sahip olduğu bu işlev, politika sürecinin aşağıdaki aşamalarından hangisi üzerinde doğrudan ve başlatıcı bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir?
Anthony Downs tarafından geliştirilen ve kamuoyunun belirli bir kamu politikası sorununa yönelik ilgisinin zaman içindeki değişimini inceleyen "Sorun-İlgi Döngüsü" (Issue-Attention Cycle) modeline göre; bir sorunun varlığının geniş kitlelerce kabul edildiği ve siyasal sistem üzerinde çözüm için yoğun bir baskı oluşturulduğu "alarm verici keşif ve coşkulu heves" aşamasının hemen ardından gelen, kamuoyunun çözümün getireceği ekonomik ve sosyal fedakarlıkların büyüklüğünü anlamaya başladığı aşama aşağıdakilerden hangisidir?
Bir çevre derneğinin, yürürlükteki maden arama yönetmeliğinin yerel su kaynakları ve biyolojik çeşitlilik üzerindeki etkilerini saha çalışmalarıyla izleyerek kapsamlı bir 'etki analiz raporu' hazırlaması; ardından bu raporu kamuoyuyla paylaşarak yeni bir doğa koruma kanununun yasallaşması için kitlesel bir kampanya yürütmesi, kamu politikası döngüsü ve aktörlerin rolleri açısından aşağıdakilerden hangisiyle en doğru şekilde nitelendirilir?
Kamu politikası analizinde, vatandaşların ve kamuoyunun gündem belirleme sürecindeki etkisini açıklayan en temel yaklaşımlardan biri E.E. Schattschneider’ın 'çatışmanın genişliği' (scope of conflict) kuramıdır. Bu kurama göre, bir toplumsal sorunun dar bir uzmanlar veya ilgililer çevresinden (politika alt sisteminden) çıkarılarak geniş kitlelerin dikkatine sunulmasının temel politik işlevi aşağıdakilerden hangisidir?