Question

Difficulty: Very hardYatırım Değerleme Yöntemleri: Net Bugünkü Değer (NBD)

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), deprem riskine karşı 'Bölgesel Erken Uyarı ve Kesintisiz İletişim Ağı' altyapı projesini değerlendirmektedir. Projenin sosyal fayda-maliyet analizi kapsamında aşağıdaki tahmini veriler elde edilmiştir:

KalemTutar
Başlangıç Yatırım Maliyeti (0. Yıl)10.000.000 TL10.000.000 \text{ TL}
1. Yıl Beklenen Nakit Girişleri (Doğrudan Gelir)2.500.000 TL2.500.000 \text{ TL}
1. Yıl Yaratacağı Pozitif Dışsallıkların Parasal Değeri5.000.000 TL5.000.000 \text{ TL}
2. Yıl Beklenen Nakit Girişleri (Doğrudan Gelir)4.000.000 TL4.000.000 \text{ TL}
2. Yıl Yaratacağı Pozitif Dışsallıkların Parasal Değeri6.000.000 TL6.000.000 \text{ TL}

*(Not: Projenin işletme maliyeti ihmal edilmiş ve ekonomik ömrü 2 yıl kabul edilmiştir.)*

Analizde kullanılacak sosyal iskonto oranı %25\%25 olarak belirlenmiştir. (İskonto faktörleri: 1. yıl için 0,800,80; 2. yıl için 0,640,64 alınacaktır.)

Kamu harcamalarında etkinlik analizi çerçevesinde, bu projenin Net Bugünkü Değeri (NBD) ve projeye ilişkin yatırım kararı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. +2.400.000 TL+2.400.000 \text{ TL} ; Proje kabul edilmelidir.Answer
  2. B
    5.440.000 TL-5.440.000 \text{ TL} ; Proje reddedilmelidir.
  3. C
    +7.500.000 TL+7.500.000 \text{ TL} ; Proje kabul edilmelidir.
  4. D
    +4.000.000 TL+4.000.000 \text{ TL} ; Proje kabul edilmelidir.
  5. E
    +2.400.000 TL+2.400.000 \text{ TL} ; Proje reddedilmelidir.

Answer

Projenin Net Bugünkü Değeri +2.400.000 TL+2.400.000 \text{ TL}'dir ve NBD sıfırdan büyük olduğu için proje kabul edilmelidir.
Kamu sektöründe yatırım projeleri değerlendirilirken 'Sosyal Fayda-Maliyet Analizi' kullanılır. Bu analizin en önemli özelliği, projenin sadece doğrudan yarattığı nakit girişlerini değil, topluma sağladığı 'pozitif dışsallıkları' da fayda olarak kabul etmesidir. Dolayısıyla 1. yılın toplam faydası 2.500.000+5.000.000=7.500.000 TL2.500.000 + 5.000.000 = 7.500.000 \text{ TL}; 2. yılın toplam faydası ise 4.000.000+6.000.000=10.000.000 TL4.000.000 + 6.000.000 = 10.000.000 \text{ TL}'dir. Bu faydalar ilgili iskonto faktörleri ile bugünkü değere indirgendiğinde: (7.500.000×0,80)+(10.000.000×0,64)=6.000.000+6.400.000=12.400.000 TL(7.500.000 \times 0,80) + (10.000.000 \times 0,64) = 6.000.000 + 6.400.000 = 12.400.000 \text{ TL} bulunur. Net Bugünkü Değer (NBD) = Bugünkü Faydalar - Başlangıç Yatırımı formülünden, NBD = 12.400.00010.000.000=+2.400.000 TL12.400.000 - 10.000.000 = +2.400.000 \text{ TL} olarak hesaplanır. NBD pozitif (NBD > 0) olduğu için proje toplumsal açıdan net fayda sağlamaktadır ve kabul edilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Her yıl için Toplam Sosyal Faydayı (Net Fayda) hesaplayın.
1. Yıl: 2.500.000+5.000.000=7.500.000 TL2.500.000 + 5.000.000 = 7.500.000 \text{ TL}
2. Yıl: 4.000.000+6.000.000=10.000.000 TL4.000.000 + 6.000.000 = 10.000.000 \text{ TL}
Kamu projelerinde (özel sektörden farklı olarak) sadece parasal girişler değil, topluma sağlanan pozitif dışsallıklar da sosyal fayda olarak analize dahil edilir.
2
Bulunan sosyal faydaları ilgili yılların iskonto faktörleri ile çarparak bugünkü değere (PV) indirgeyin.
1. Yılın Bugünkü Değeri: 7.500.000×0,80=6.000.000 TL7.500.000 \times 0,80 = 6.000.000 \text{ TL}
2. Yılın Bugünkü Değeri: 10.000.000×0,64=6.400.000 TL10.000.000 \times 0,64 = 6.400.000 \text{ TL}
Paranın zaman değeri ilkesi gereği, gelecekte elde edilecek faydaların bugünkü karşılığını bulmak için sosyal iskonto oranı ile indirgeme yapılmalıdır.
3
Net Bugünkü Değeri (NBD) hesaplayın.
Toplam PV = 6.000.000+6.400.000=12.400.000 TL6.000.000 + 6.400.000 = 12.400.000 \text{ TL}.
NBD = Toplam PV - Başlangıç Yatırım Maliyeti
NBD = 12.400.00010.000.000=+2.400.000 TL12.400.000 - 10.000.000 = +2.400.000 \text{ TL}.
Bir projenin net değeri, sağladığı tüm faydaların bugünkü değerinden maliyetlerinin çıkarılmasıyla bulunur.
4
NBD karar kuralını uygulayın.
NBD (+2.400.000 TL+2.400.000 \text{ TL}) > 00 olduğundan proje kabul edilmelidir.
Net Bugünkü Değer yöntemine göre, NBD'si pozitif olan projeler toplum refahını artıracağı için ekonomik açıdan yapılabilir (kabul edilebilir) olarak değerlendirilir.

Key Concept

Sosyal Fayda-Maliyet Analizi ve Net Bugünkü Değer (NBD) Yöntemi
Rate this question