Question

Difficulty: MediumKamu Hukuku ve Özel Hukuk Gelirleri Ayrımı

Devletin, mülkiyetindeki taşınmazların satışı veya kiralanması ile sahibi olduğu kamu iktisadi teşebbüslerinin mal ve hizmet satışlarından elde ettiği 'mülk ve teşebbüs gelirleri', kamu gelirlerinin hukuki dayanaklarına göre yapılan sınıflandırmasında özel hukuk gelirleri arasında kabul edilmektedir. Bu gelir türünü vergi, harç ve resim gibi kamu hukuku gelirlerinden ayıran temel nitelik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Gelirin cebri (zorlayıcı) bir yöntemle tahsil edilmesi
  2. B
    Gelirin devletin egemenlik gücüne (jus imperiijus\ imperii) dayanarak elde edilmesi
  3. Gelirin taraflar arasında karşılıklı rızaya dayalı bir sözleşme (akdi ilişki) çerçevesinde doğmasıAnswer
  4. D
    Gelirin karşılıksız bir ödeme olması ve bir kamu hizmetinden yararlanma şartına bağlanmaması
  5. E
    Gelirin sadece bütçe açıklarını kapatmak amacıyla olağanüstü durumlarda toplanması

Answer

Gelirin taraflar arasında karşılıklı rızaya dayalı bir sözleşme (akdi ilişki) çerçevesinde doğması
Kamu gelirlerinin hukuki dayanaklarına göre yapılan ayrımda, devletin egemenlik gücünü (jus imperiijus\ imperii) kullanmadığı, piyasa aktörleriyle eşit şartlarda ve karşılıklı rıza esasına dayalı olarak elde ettiği gelirler özel hukuk gelirleridir. Bu tür gelirler (mülk ve teşebbüs gelirleri), taraflar arasında kurulan akdi (sözleşmeye dayalı) bir ilişki sonucu doğar.

Step-by-Step Solution

1
Gelirin kaynağını ve devletin konumunu analiz edin.
Mülk ve teşebbüs gelirlerinde devlet, egemenlik gücünü kullanmak yerine piyasa koşullarında bir işletmeci gibi hareket etmektedir.
Bu durum devletin özel hukuk kişileriyle eşit düzeyde bir hukuki ilişki kurduğunu gösterir.
2
Hukuki rejimi (kamu hukuku vs özel hukuk) karşılaştırın.
Kamu hukuku gelirleri (vergi vb.) tek taraflı (unilateral) iken, özel hukuk gelirleri çift taraflı (bilateral) bir irade uyuşmasına dayanır.
Hukuki ayrımın temel ölçütü, ilişkinin iradi bir sözleşmeye dayanıp dayanmadığıdır.

Key Concept

Özel hukuk gelirlerinin sözleşmeye dayalı (akdi) ve iradi niteliği

Practice More

Kamu hukuku gelirlerinden olan harçlar ile özel hukuk gelirlerinden olan fiyat arasındaki benzerlik ve farkları inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Hukuki rejimi tespit ederken 'Devlet bu işlemi yaparken tek taraflı bir emir mi veriyor, yoksa bir sözleşme mi imzalıyor?' sorusunu sormak ayrımı netleştirir.
Estimated Time:50s
Rate this question