Examkin

Question

Difficulty: HardBütçe Politikası

Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan bütçe gerçekleşme raporuna göre; tt yılında mali tablolarda 400400 milyar TL fiili açık gözlemlenirken, ekonominin potansiyel GSYH düzeyinde ürettiği varsayımıyla hesaplanan yapısal (tam istihdam) bütçe açığı 120120 milyar TL olarak belirlenmiştir. t+1t+1 yılına gelindiğinde, fiili bütçe açığı değişmeyerek 400400 milyar TL seviyesinde kalmış, ancak yapısal bütçe açığının 280280 milyar TL'ye yükseldiği raporlanmıştır.

Modern bütçe politikası analizi çerçevesinde, iki dönem arasındaki bu değişime dair aşağıdaki yargılardan hangisine kesinlikle ulaşılabilir?

  1. Hükümet iradi olarak genişletici bir bütçe politikası uygulamış, ekonomideki durgunluk hafifleyerek konjonktürel açık daralmıştır.Answer
  2. B
    Hükümet iradi olarak daraltıcı bir bütçe politikası izlemiş, ancak otomatik istikrar sağlayıcıların etkisiyle fiili bütçe açığı değişmemiştir.
  3. C
    Bütçenin fiili açık seviyesi sabit kaldığından maliye politikasının toplam talep üzerindeki net etkisi nötr olmuş, ekonomi potansiyel üretim seviyesine ulaşmıştır.
  4. D
    Ekonomideki daralma şiddetlendiği için konjonktürel açık büyümüş, hükümet telafi edici olarak bütçe harcamalarını kısmıştır.
  5. E
    Ekonomide ortaya çıkan mali sürüklenme etkisiyle vergi hasılatı otomatik olarak artmış ve bu durum yapısal bütçe açığını büyütmüştür.

Answer

Hükümet iradi olarak genişletici bir bütçe politikası uygulamış, ekonomideki durgunluk hafifleyerek konjonktürel açık daralmıştır.
Bütçe analizinde maliye politikasının yönü 'yapısal açık' (tam istihdam bütçe açığı) üzerinden değerlendirilir. Yapısal açığın 120120 milyar TL'den 280280 milyar TL'ye yükselmesi, hükümetin vergi oranlarını düşürmek veya kamu harcamalarını artırmak suretiyle iradi olarak 'genişletici' bir politika izlediğinin kesin kanıtıdır. Diğer yandan, formüle (Fiili Açık = Yapısal Açık + Konjonktürel Açık) göre tt yılında 280280 milyar TL olan konjonktürel açık, t+1t+1 yılında 120120 milyar TL'ye gerilemiştir. Konjonktürel açığın daralması, ekonominin potansiyel üretim seviyesine yaklaştığını, yani durgunluğun hafiflediğini göstermektedir.

Step-by-Step Solution

1
Fiili açık, yapısal açık ve konjonktürel açık arasındaki matematiksel ilişkiyi kurmak.
Fiili Açık = Yapısal Açık + Konjonktürel Açık denklemi elde edilir.
Bütçe dengesindeki değişimlerin iradi politikalardan mı yoksa ekonomik dalgalanmalardan mı kaynaklandığını ayrıştırmak için bu denklem zorunludur.
2
tt yılı için konjonktürel açığı hesaplamak.
400=120+Konjonktu¨rel Ac¸ık⇒Konjonktu¨rel Ac¸ık=280400 = 120 + \text{Konjonktürel Açık} \Rightarrow \text{Konjonktürel Açık} = 280 milyar TL.
İlk yıldaki ekonomik daralmanın bütçeye getirdiği otomatik yükü (vergi kaybı ve transfer artışı) bulmak.
3
t+1t+1 yılı için konjonktürel açığı hesaplamak.
400=280+Konjonktu¨rel Ac¸ık⇒Konjonktu¨rel Ac¸ık=120400 = 280 + \text{Konjonktürel Açık} \Rightarrow \text{Konjonktürel Açık} = 120 milyar TL.
İkinci yılda ekonomik daralmanın bütçeye etkisinin ne yönde değiştiğini tespit etmek.
4
Yapısal ve konjonktürel açıklardaki değişimi yorumlamak.
Yapısal açık 120120'den 280280'e çıkmıştır (İradi genişletici politika). Konjonktürel açık 280280'den 120120'ye düşmüştür (Ekonomik toparlanma/durgunluğun hafiflemesi).
Yapısal açıktaki büyüme hükümetin bilinçli olarak bütçeyi genişlettiğini; konjonktürel açıktaki küçülme ise gelirlerin potansiyel seviyeye yaklaştığını gösterir.

Key Concept

Tam İstihdam (Yapısal) Bütçe Dengesi ve İradi Maliye Politikası
Rate this question

Topics

Bütçe Politikası

More questions from this topic