Question

Difficulty: MediumYatırım Değerleme Yöntemleri: Net Bugünkü Değer (NBD)

Ticaret Bakanlığı Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü, sınır kapılarında yasa dışı ticareti engellemek ve araç geçiş sürelerini kısaltmak amacıyla "Akıllı X-Ray Tarama Sistemi" projesinin fizibilite çalışmalarını yürütmektedir. Projeye ilişkin maliyet ve beklenen fayda verileri aşağıda verilmiştir:

- Projenin başlangıç (kurulum) maliyeti: 1.000.000 TL1.000.000 \text{ TL}
- 1. Yıl sonunda beklenen net sosyal fayda: 700.000 TL700.000 \text{ TL} (Bu tutarın 400.000 TL400.000 \text{ TL}'si doğrudan finansal nakit girişi, 300.000 TL300.000 \text{ TL}'si ise zaman tasarrufu vb. dışsal sosyal faydalardır.)
- 2. Yıl sonunda beklenen net sosyal fayda: 800.000 TL800.000 \text{ TL} (Bu tutarın 500.000 TL500.000 \text{ TL}'si doğrudan finansal nakit girişi, 300.000 TL300.000 \text{ TL}'si ise dışsal sosyal faydalardır.)

Kamu projelerinin değerlendirilmesinde sosyal iskonto oranı %25\%25 olarak belirlenmiştir. (Hesaplamalarda iskonto faktörleri sırasıyla 1. yıl için 0,800,80 ve 2. yıl için 0,640,64 olarak alınacaktır.)

Buna göre, projenin Net Bugünkü Değeri (NBD) ve fayda-maliyet analizi kuralına göre alınması gereken yatırım kararı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

  1. A
    360.000 TL-360.000 \text{ TL}; proje reddedilmelidir.
  2. B
    +500.000 TL+500.000 \text{ TL}; proje kabul edilmelidir.
  3. C
    +72.000 TL+72.000 \text{ TL}; proje reddedilmelidir.
  4. +72.000 TL+72.000 \text{ TL}; proje kabul edilmelidir.Answer
  5. E
    +340.000 TL+340.000 \text{ TL}; proje kabul edilmelidir.

Answer

Projenin net bugünkü değeri +72.000 TL+72.000 \text{ TL} olarak hesaplandığından ve bu değer sıfırdan büyük (>0>0) olduğu için proje kabul edilmelidir.
Fayda-maliyet analizinde, kamu projelerinin sosyal getirileri (dışsallıklar dahil) hesaba katılır. Bu bağlamda, 1. yılın net sosyal faydası olan 700.000 TL700.000 \text{ TL} kendi faktörüyle (0,800,80) çarpılarak bugünkü 560.000 TL560.000 \text{ TL} değeri, 2. yılın net sosyal faydası olan 800.000 TL800.000 \text{ TL} ise kendi faktörüyle (0,640,64) çarpılarak bugünkü 512.000 TL512.000 \text{ TL} değeri bulunur. İkisinin toplamı (1.072.000 TL1.072.000 \text{ TL}), başlangıç maliyeti olan 1.000.000 TL1.000.000 \text{ TL}'den çıkarıldığında Net Bugünkü Değer +72.000 TL+72.000 \text{ TL} olarak hesaplanır. NBD kuralına göre bulunan değer pozitif (sıfırdan büyük) olduğunda proje kabul edilir.

Step-by-Step Solution

1
Hesaplamada baz alınacak nakit ve fayda akışlarını belirlemek.
Kamu projelerinde net sosyal fayda esas alındığından B1=700.000 TLB_1 = 700.000 \text{ TL} ve B2=800.000 TLB_2 = 800.000 \text{ TL} değerleri kullanılacaktır.
Kamu projelerinin temel amacı finansal kâr maksimizasyonu değil, dışsallıklar dahil olmak üzere toplumsal refahı artırmaktır.
2
Gelecekteki faydaları verilen faktörler ile bugünkü değere indirgemek.
1. Yıl Bugünkü Değeri: 700.000×0,80=560.000 TL700.000 \times 0,80 = 560.000 \text{ TL}. 2. Yıl Bugünkü Değeri: 800.000×0,64=512.000 TL800.000 \times 0,64 = 512.000 \text{ TL}.
Farklı dönemlerde ortaya çıkan ekonomik değerleri paranın zaman maliyetini hesaba katarak (r=%25r=\%25) tek bir baz yıla taşımak için.
3
Net Bugünkü Değeri (NBD) hesaplamak.
NBD =(560.000+512.000)1.000.000=1.072.0001.000.000=+72.000 TL= (560.000 + 512.000) - 1.000.000 = 1.072.000 - 1.000.000 = +72.000 \text{ TL}.
İskonto edilmiş toplam faydalardan, başlangıç maliyetini çıkararak projenin net katma değerini bulmak için.
4
Yatırım kararı kuralını uygulamak.
NBD >0> 0 olduğu için proje kabul edilmelidir.
Pozitif NBD, projenin topluma maliyetinden daha fazla katma değer sağladığı ve refahı net olarak artırdığı anlamına gelir.

Key Concept

Kamu Yatırımlarında Net Bugünkü Değer ve Fayda-Maliyet Analizi Karar Kuralı
Rate this question