Question

Difficulty: HardTüzel Kişilerde ve Mirasçılarda Ceza Sorumluluğu

(M)(M) Limited Şirketi’nin müdürü ve tek kanuni temsilcisi olan Bay (T)(T), şirketin vergi beyannamelerinde bilerek sahte belge kullanmak suretiyle vergi ziyaına yol açmış ve bu fiili nedeniyle hakkında hapis cezası istemiyle kamu davası açılmıştır. Vergi incelemesi ve yargılama süreci devam ederken Bay (T)(T) vefat etmiştir.

Bu olayla ilgili olarak 213213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Şirket tüzel kişiliği adına kesilen vergi ziyaı cezası geçerliliğini korur; ancak Bay (T)(T)’nin şahsına yönelik hapis cezası talebi düşer.Answer
  2. B
    Bay (T)(T)’nin ölümüyle birlikte, vergi hukukunda geçerli olan cezaların şahsiliği ilkesi gereği hem şirket adına kesilen vergi ziyaı cezası hem de hapis cezası talebi tamamen ortadan kalkar.
  3. C
    Şirket tüzel kişiliği adına kesilen vergi ziyaı cezası, mirasçıların mirası reddetmemesi şartıyla Bay (T)(T)’nin mirasçılarına rücu edilir.
  4. D
    Bay (T)(T)’nin ölümü fiilin işlendiği tarihteki sorumluluğu ortadan kaldırdığı için vergi ziyaı cezası vergi aslına dönüştürülür ve gecikme zammı ile birlikte şirketten tahsil edilir.
  5. E
    Bay (T)(T)’nin vefatı nedeniyle hapis cezası sorumluluğu şirketin diğer ortaklarına geçer, vergi ziyaı cezası ise pişmanlık hükümlerine göre terkin edilir.

Answer

Şirket tüzel kişiliği adına kesilen vergi ziyaı cezası geçerliliğini korur; ancak kanuni temsilcinin şahsına yönelik hürriyeti bağlayıcı ceza talebi düşer.
Doğru ifadeye göre, vergi ziyaı cezası şirket tüzel kişiliği adına kesildiği için temsilcinin vefatı bu cezayı ortadan kaldırmaz; çünkü cezanın asıl muhatabı olan tüzel kişilik hala hukuk alemindedir. Ancak hapis cezası gibi hürriyeti bağlayıcı yaptırımlar suçun şahsiliği ilkesi gereği sadece fiili işleyen gerçek kişiye yöneliktir ve o kişinin ölümüyle bu cezai takibat sona erer.

Step-by-Step Solution

1
Cezanın muhatabının belirlenmesi
Vergi ziyaı cezası şirket tüzel kişiliği adına kesilmiştir (VUK Md. 333).
Tüzel kişilerin idare ve tasfiyesinde vergi kanunlarına aykırı hareketlerden doğan vergi cezaları tüzel kişiler adına kesilir.
2
Ölüm olayının ceza üzerindeki etkisinin analizi
Kanuni temsilcinin ölümü, cezanın muhatabı olan tüzel kişiliği etkilemez.
VUK Md. 372 uyarınca cezaların düşmesi için ceza muhatabının ölmesi gerekir. Mükellef olan şirket tüzel kişiliği mevcudiyetini korumaktadır.
3
Hürriyeti bağlayıcı ceza (hapis) yönünden değerlendirme
Hapis cezası istemi düşer.
Kaçakçılık suçlarında hürriyeti bağlayıcı cezalar, suçu bizzat işleyen kişiye (temsilciye) verilir ve bu cezalar şahsidir; ölümle birlikte ortadan kalkar.

Key Concept

Tüzel Kişiliklerde Cezanın Muhatabı ve Ölümün Etkisi
Rate this question