Question

Difficulty: Very hardYatırım Değerleme Yöntemleri: Net Bugünkü Değer (NBD)

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, belirli bir bölgede uygulanacak olan "Mikro Şebeke (Microgrid) Pilot Projesi"nin sosyal maliyet-fayda analizini yürütmektedir. İki yıl sürecek bu projenin temel nakit akışları ve çevresel etkileri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Yılİşletme MaliyetiDoğrudan Mali GelirÇevresel Fayda (Karbon Azalımı)İskonto Faktörü (%25)
11.000.000 TL1.000.000 \text{ TL}2.000.000 TL2.000.000 \text{ TL}1.500.000 TL1.500.000 \text{ TL}0,800,80
21.000.000 TL1.000.000 \text{ TL}2.500.000 TL2.500.000 \text{ TL}2.250.000 TL2.250.000 \text{ TL}0,640,64

Projenin t=0t=0 anındaki ilk yatırım maliyeti 5.000.000 TL5.000.000 \text{ TL} olup, 2. yılın sonunda hurda değeri bulunmamaktadır.

Buna göre, projenin Net Bugünkü Değeri (NBD) kaç TL'dir ve rasyonel bir kamu karar alıcısı olarak projenin uygulanmasına yönelik alınması gereken karar aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    +1.250.000 TL+1.250.000 \text{ TL}; NBD pozitif olduğu için proje kabul edilmelidir.
  2. B
    3.240.000 TL-3.240.000 \text{ TL}; NBD negatif olduğu için proje reddedilmelidir.
  3. C
    600.000 TL-600.000 \text{ TL}; proje kamu yararı barındırdığı için kabul edilmelidir.
  4. 600.000 TL-600.000 \text{ TL}; NBD negatif olduğu için proje reddedilmelidir.Answer
  5. E
    +400.000 TL+400.000 \text{ TL}; NBD pozitif olduğu için proje kabul edilmelidir.

Answer

Projenin net bugünkü değeri -600.000 TL'dir ve negatif olduğu için proje reddedilmelidir.
Projenin net sosyal faydası, doğrudan mali gelirler ile dışsal faydaların toplamından işletme maliyetlerinin çıkarılmasıyla bulunur. 1. yıl için (2M + 1.5M - 1M) = 2.5M TL, 2. yıl için (2.5M + 2.25M - 1M) = 3.75M TL'dir. Bu değerler iskonto edildiğinde (2.5M * 0.80 = 2M) ve (3.75M * 0.64 = 2.4M), toplam indirgenmiş fayda 4.4M TL olur. NBD = 4.4M - 5M = -600.000 TL olarak bulunur. Kamu projelerinde, tüm dışsallıklar dâhil edilmesine rağmen NBD negatif çıkıyorsa proje reddedilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Her bir yıl için Net Sosyal Faydayı hesapla.
1. Yıl Net Sosyal Fayda: 2.000.000+1.500.0001.000.000=2.500.000 TL2.000.000 + 1.500.000 - 1.000.000 = 2.500.000 \text{ TL}. 2. Yıl Net Sosyal Fayda: 2.500.000+2.250.0001.000.000=3.750.000 TL2.500.000 + 2.250.000 - 1.000.000 = 3.750.000 \text{ TL}.
Kamu projelerinde (özel sektörden farklı olarak) çevresel fayda gibi tüm pozitif dışsallıklar gelirlere eklenmeli ve işletme maliyetleri düşülmelidir.
2
Net Sosyal Faydaları ilgili iskonto faktörleri ile çarparak bugünkü değerlerini (PV) bul.
1. Yıl PV: 2.500.000×0,80=2.000.000 TL2.500.000 \times 0,80 = 2.000.000 \text{ TL}. 2. Yıl PV: 3.750.000×0,64=2.400.000 TL3.750.000 \times 0,64 = 2.400.000 \text{ TL}. Toplam PV: 4.400.000 TL4.400.000 \text{ TL}.
Gelecekteki nakit akışlarının zaman değeri dikkate alınarak bugüne (t=0 anına) taşınması gerekir.
3
Net Bugünkü Değeri (NBD) hesapla.
NBD=Toplam PVI˙lk Yatırım Maliyeti=4.400.0005.000.000=600.000 TL\text{NBD} = \text{Toplam PV} - \text{İlk Yatırım Maliyeti} = 4.400.000 - 5.000.000 = -600.000 \text{ TL}.
Projenin yarattığı toplam değerden, proje için en başta katlanılan maliyet çıkarılarak net fayda bulunur. İlk yatırım maliyeti t=0 anında olduğu için iskonto edilmez.
4
NBD karar kuralını uygula.
NBD negatif (600.000 TL<0-600.000 \text{ TL} < 0) olduğu için proje reddedilmelidir.
NBD < 0 olması, projenin toplumsal refahı artırmadığını, aksine net bir sosyal maliyet yarattığını gösterir.

Key Concept

Maliyet-Fayda Analizinde dışsallıkların kapsama alınması ve Net Bugünkü Değer (NBD) hesaplaması.
Rate this question