Aşağıdaki tabloda üç farklı seçmenin (S_1, S_2, S_3), kamu harcaması düzeyini belirleyen ü… — KPSS Maliye

Aşağıdaki tabloda üç farklı seçmenin ( $S_1, S_2, S_3$ ), kamu harcaması düzeyini belirleyen üç farklı politika seçeneği ( $X, Y, Z$ ) üzerindeki tercih sıralamaları verilmiştir. Politika seçeneklerinin doğrusal bir ölçekte $X < Y < Z$ şeklinde sıralandığı varsayılmaktadır.

Seçmen	Tercih Sıralaması
$S_1$	$X > Y > Z$
$S_2$	$Y > Z > X$
$S_3$	$Z > X > Y$

Bu tabloda yer alan $S_3$ seçmeninin tercih yapısı nedeniyle Medyan Seçmen Teoremi’nin öngördüğü tutarlı sonucun elde edilememesi durumunda; bu tutarsızlığı gidermek amacıyla oylama sürecine sadece 'tek tepeli' tercihlerin dahil edilip diğer tercih yapılarının dışlanması, Kenneth Arrow’un İmkansızlık Teoremi’nde belirttiği aşağıdaki aksiyomlardan hangisinin doğrudan ihlal edildiği anlamına gelir?

Kısıtlanmamış Etki AlanıAnswer
B
İlgisiz Seçeneklerin Bağımsızlığı
C
Diktatörlükten Uzak Olma
D
Zayıf Pareto İlkesi
E
Toplumsal Geçişlilik

Answer

Rasyonel bir sosyal tercih mekanizmasında tüm bireysel tercih sıralamalarının sisteme dahil edilmesi gerektiğini savunan 'Kısıtlanmamış Etki Alanı' aksiyomu ihlal edilmiştir.

Doğru yanıt olan 'Kısıtlanmamış Etki Alanı', Kenneth Arrow’un teoremindeki ilk aksiyomdur ve toplumsal karar alma sürecinin, bireylerin rasyonel olan her türlü tercih sıralamasını (tek tepeli, çift tepeli veya karmaşık) kabul etmesi gerektiğini savunur. Medyan Seçmen Teoremi’nde sonucun tutarlı olması için bireylerin sadece 'tek tepeli' tercihlere sahip olduğu varsayılır. Eğer gerçek hayatta karşılaşılan çift tepeli tercihler (sorudaki S3 gibi) sistem dışı bırakılırsa, Arrow'un bu temel aksiyomu ihlal edilmiş olur.

Step-by-Step Solution

Tablodaki seçmen tercihlerini analiz et.

S_1

(

X > Y > Z

) ve

S_2

(

Y > Z > X

) tek tepeli tercihlere sahipken,

S_3

(

Z > X > Y

) seçeneği

X < Y < Z

ölçeğinde önce en yüksek (

Z

), sonra en düşük (

X

) ve en son orta seviyeyi (

Y

) seçtiği için 'çift tepeli' bir yapı sergilemektedir.

Medyan Seçmen Teoremi'nin tutarlı sonuç vermesi için tüm seçmenlerin 'tek tepeli' olması gerekir; aksi halde Condorcet Paradoksu (geçişsizlik) oluşabilir.

Arrow'un İmkansızlık Teoremi aksiyomlarını gözden geçir.

Arrow; Kısıtlanmamış Etki Alanı, Pareto İlkesi, Diktatörlükten Uzak Olma ve İlgisiz Seçeneklerin Bağımsızlığı şartlarının aynı anda sağlanamayacağını kanıtlamıştır.

Toplumsal karar alma sürecinin rasyonelliği bu aksiyomların bir arada bulunmasına bağlıdır.

Getirilen kısıtlamanın (tek tepelilik zorunluluğu) hangi şartla çeliştiğini saptar.

'Kısıtlanmamış Etki Alanı' (Unrestricted Domain), seçmenlerin tercihlerine hiçbir kısıtlama getirilmemesini şart koşar. Eğer sadece 'tek tepeli' tercihlere izin verilirse, bireylerin özgürce tercih sıralaması yapma hakkı kısıtlanmış olur.

Bu durum, rasyonellik şartlarından birinin feda edilerek sonucun tutarlı hale getirilmeye çalışıldığını gösterir.

Key Concept

Arrow'un İmkansızlık Teoremi ve Kısıtlanmamış Etki Alanı

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Topics

More questions from this topic