Question

Difficulty: Very hardVerimliliğine Göre Kamu Borçları (Verimli, Verimsiz, Ölü Borçlar)

Kamu borçlarının verimlilik kriterine göre yapılan tasnifinde; borçlanılan fonların ne bir reel varlık (stok) yaratması ne de kamu hizmeti akışı (akım) üzerinden gelecekteki vergi kapasitesini artırması söz konusudur. Aşağıdaki mali operasyonlardan hangisi, literatürde 'ölü borç' (deadweight debt) olarak tanımlanan ve kamu ekonomisinde sadece bir yükümlülük artışı yaratıp karşılığında herhangi bir fiziksel veya beşerî sermaye birikimi sağlamayan duruma örnek gösterilebilir?

  1. Merkezi yönetimin, geçmiş dönem bütçe açıkları nedeniyle vadesi dolan borç stokunun sadece birikmiş faiz yükümlülüklerini karşılamak amacıyla yeni bir tahvil ihracı gerçekleştirmesiAnswer
  2. B
    Milli Savunma Bakanlığı bünyesinde stratejik bir araştırma-geliştirme birimi kurularak yerli teknoloji transferi ve beşerî sermaye gelişimi için fon sağlanması
  3. C
    Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından ticari yük taşımacılığını hızlandıracak ancak geçiş ücreti alınmayacak yeni otoyol ağlarının dış borçla finanse edilmesi
  4. D
    Devlet Su İşleri tarafından tarımsal verimliliği artıracak ancak sulama hizmeti bedeli tahsil edilmeyecek olan sulama kanallarının yapımı için borçlanılması
  5. E
    Bir kamu iktisadi teşebbüsünün (KİT) üretim kapasitesini ve ihracat potansiyelini artırmak amacıyla yeni bir fabrika ünitesi kurması için hazine garantili kredi kullanılması

Answer

Merkezi yönetimin, vadesi dolan borç stokunun sadece birikmiş faiz yükümlülüklerini karşılamak amacıyla yeni bir tahvil ihracı gerçekleştirmesi seçeneği doğru cevaptır.
Doğru seçenek, borçlanılan fonların sadece geçmişten gelen faiz yükünü çevirmek için kullanıldığını belirtmektedir. Bu durum, ekonomide yeni bir fiziksel tesis, teknolojik altyapı veya hizmet kapasitesi yaratmadığı için tam anlamıyla 'ölü borç' niteliğindedir ve toplumun net servetini artırmadan sadece gelecek nesillerin vergi yükünü artırır.

Step-by-Step Solution

1
Borç verimliliği kriterlerini tanımla
Borçlar; verimli (gelir getiren), verimsiz/gayrimenkul (varlık yaratan ama gelir getirmeyen) ve ölü (varlık yaratmayan) olarak üçe ayrılır.
Soruda istenen 'ölü borç' tanımını diğerlerinden ayıran temel farkı saptamak için bu ayrım gereklidir.
2
Ölü borç (deadweight debt) kavramının kapsamını analiz et
Ölü borçlar; cari harcamalar, savaş giderleri veya eski borçların faizlerini ödemek gibi hiçbir reel sermaye malı veya üretim artışı sağlamayan harcamalar için alınır.
Hangi harcama türünün toplumsal servet üzerinde sadece bir yük (pasif) yarattığını belirlemek.
3
Seçeneklerdeki harcama türlerini 'varlık yaratma' ve 'gelir üretme' kapasitesine göre ele
Otoyol, sulama kanalı ve Ar-Ge birimi birer varlık (stok) yaratırken; fabrika kurulumu hem varlık hem gelir yaratır. Faiz ödemesi ise mevcut bir açığı kapatır, yeni bir şey üretmez.
Gayrimenkul borçlar ile ölü borçlar arasındaki ince ayrımı (fiziki/beşerî varlık mevcudiyeti) test etmek.
4
Sürdürülebilirlik etkisini değerlendir
Net borç yükünü en çok artıran ve karşılığında gelecekteki itfa kapasitesine katkı sunmayan seçenek faiz ödemesi için yapılan borçlanmadır.
Mali sürdürülebilirliği doğrudan zayıflatan en 'verimsiz' noktanın tespiti.

Key Concept

Ölü Borç (Deadweight Debt) ve Gayrimenkul Borç Ayrımı

Practice More

Borçlanma ile finanse edilen cari harcamaların, Ricardocu Eşdeğerlik Hipotezi bağlamında gelecekteki vergi yükü üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question