Uluslararası hukukta bir şirketin (tüzel kişinin) haksız fiile uğraması durumunda, diplomatik koruma yetkisi kural olarak şirketin kurulduğu ve tescil edildiği devlete aittir. Ancak Birleşmiş Milletler Uluslararası Hukuk Komisyonu’nun 2006 tarihli "Diplomatik Koruma Taslak Maddeleri", bu kurala belirli şartların varlığı halinde bir istisna getirmiştir. Buna göre, bir şirketin tescil edildiği devlet dışındaki bir devletin (yönetim merkezinin bulunduğu devlet), o şirket lehine diplomatik koruma yetkisine sahip olabilmesi için aşağıdaki şartlardan hangisinin birlikte gerçekleşmesi gerekir?
- Şirketin tescil edildiği devlette esaslı bir ticari faaliyetinin bulunmaması ve yönetim ile mali kontrolünün başka bir devlette olmasıAnswer
- BŞirket hisselerinin çoğunluğunun (%51 veya fazlası) başka bir devletin vatandaşlarına ait olması
- CŞirketin tescil edildiği ülkede tüm iç hukuk yollarının tüketilmesinin fiilen imkansız hale gelmesi
- DHaksız fiil sonucunda şirketin tüzel kişiliğinin tescil edildiği devlette hukuken sona ermiş olması
- EŞirketin üst düzey yöneticilerinin ve çalışanlarının tamamının koruma talep eden devletin vatandaşı olması
Answer
Şirketin tescil edildiği devlette esaslı bir ticari faaliyetinin bulunmaması ve yönetim ile mali kontrolünün başka bir devlette olması durumunda, yönetim merkezinin bulunduğu devlet diplomatik koruma işletebilir.
Doğru yanıt olan seçenek, Birleşmiş Milletler Uluslararası Hukuk Komisyonu’nun 2006 tarihli Taslak Maddeleri'nin 9. maddesinde açıkça belirtilen istisnai durumu yansıtmaktadır. Bu maddeye göre, bir şirket başka bir devletin vatandaşları tarafından kontrol ediliyorsa, tescil edildiği devlette esaslı bir ticari faaliyeti yoksa ve yönetim merkezi ile mali kontrolü başka bir devlette toplanmışsa, bu 'başka devlet' vatandaşlık devleti sayılır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Tüzel Kişilerin Vatandaşlığı ve Diplomatik Koruma Yetkisi
Hints
1
Şirketlerde diplomatik koruma denilince akla gelen ilk büyük dava 1970 tarihli Barcelona Traction davasıdır.
2
Normalde tescil (kuruluş) yeri esastır, ancak şirketin bu yerle hiçbir gerçek bağı yoksa istisna uygulanır.
3
İstisna için hem ticari faaliyetin yokluğu hem de yönetimin başka bir yerde olması kümülatif olarak aranır.
Practice More
Pay sahiplerinin (hissedarların) doğrudan haklarının (temettü, oy hakkı vb.) ihlali durumundaki diplomatik koruma rejimini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s