Turistik amaçla Alpha isimli yabancı bir devlette bulunan Beta Devleti vatandaşı bir kişi, haksız bir idari işlem sonucu zarara uğramıştır. Beta Devleti, vatandaşının yaşadığı bu mağduriyeti devletler arası bir uyuşmazlık haline getirerek Alpha Devleti'nin uluslararası sorumluluğunu ileri sürmek istemektedir.
Bu olayda Beta Devleti'nin koruma yetkisini uluslararası alanda kullanabilmesi için, kural olarak mağdur vatandaşın öncelikle yerine getirmesi gereken hukuki şart aşağıdakilerden hangisidir?
- AUluslararası Adalet Divanında Alpha Devleti aleyhine doğrudan bireysel tazminat davası açması
- Alpha Devleti'nin kendi hukuk sisteminde yer alan idari ve yargısal tüm başvuru yollarını sonuna kadar kullanmasıAnswer
- CAlpha Devleti'ndeki Beta konsolosluğuna sığınarak kendisine resmi bir diplomatik dokunulmazlık verilmesini talep etmesi
- DOlayı Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyine taşıyarak Alpha Devleti aleyhine askeri veya ekonomik yaptırım kararı çıkarttırması
- EUğradığı haksız işlemin uluslararası arenada jus cogens (emredici) bir kuralı ihlal ettiğini ispatlaması
Answer
Mağdur vatandaşın, zarara sebep olan Alpha Devleti'nin mevcut idari ve yargısal tüm yerel başvuru yollarını (iç hukuk yollarını) tüketmesi gerekmektedir.
Diplomatik koruma mekanizmasının işletilebilmesi için uluslararası örf ve âdet hukukunda kabul görmüş temel bir ön şart, 'İç Hukuk Yollarının Tüketilmesi' (Exhaustion of Local Remedies) kuralıdır. Bu kural uyarınca, yabancı bir devlette zarara uğrayan kişi, kendi devleti olaya müdahil olmadan önce kendisine zarar veren devletin sistemindeki tüm hukuki ve idari itiraz mekanizmalarını sonuna kadar kullanmak zorundadır. Devlete, uluslararası bir uyuşmazlık haline gelmeden önce kendi mahkemeleri aracılığıyla hatayı düzeltme fırsatı tanınmalıdır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Diplomatik Korumanın Ön Şartları (İç Hukuk Yollarının Tüketilmesi Kuralı)