Question

Difficulty: MediumUluslararası Örgütlerin Hukuki Kişiliği

Uluslararası örgütler, devletlerin aksine egemenliğe sahip olmadıkları için uluslararası hukuk süjeliği bakımından "sınırlı" ve "türetilmiş" bir ehliyete sahiptirler. Bu sınırlılık, örgütün ancak kurucu belgesinde açıkça veya zımnen öngörülen amaçlarını gerçekleştirmek için gerekli yetkileri kullanabileceği anlamına gelir. Uluslararası hukuk doktrininde uluslararası örgütlerin yetkilerinin bu şekilde kurucu antlaşmalarındaki amaç ve fonksiyonlarla sınırlandırılmasını ifade eden ilke aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Uzmanlık İlkesiAnswer
  2. B
    Egemen Eşitlik İlkesi
  3. C
    Fonksiyonel Gereklilik İlkesi
  4. D
    Kurucu Tanıma İlkesi
  5. E
    Karşılıklılık İlkesi

Answer

Uluslararası örgütlerin yetkilerinin kurucu antlaşmalarındaki amaçlarla sınırlı olduğunu ifade eden ilke Uzmanlık İlkesi'dir.
Uzmanlık İlkesi, uluslararası örgütlerin devletlerin sahip olduğu 'genel yetki'nin aksine, sadece kurucu antlaşmalarıyla kendilerine verilen belirli görevleri yerine getirmek amacıyla 'özel yetki'ye sahip olduklarını ifade eder. Bu ilke uyarınca bir örgütün hukuk kişiliği, onun uzmanlık alanı ve amaçları ile sınırlandırılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Uluslararası örgütlerin hukuk kişiliğinin mahiyetini belirle.
Örgütlerin kişiliği devletlerin iradesiyle oluşturulan "türetilmiş" ve "sınırlı" bir kişiliktir.
Devletler her konuda yetkiliyken, örgütler sadece kurulma amaçları doğrultusunda yetkilidir.
2
Kişiliğin kapsamını sınırlayan hukuki kuralı tespit et.
Örgütler kurucu antlaşmalarında kendilerine verilen görev alanı (uzmanlık alanı) dışına çıkamazlar.
Uluslararası Adalet Divanı'nın içtihatlarında da vurgulandığı üzere, örgütlerin yetkileri fonksiyonel amaçlarıyla sınırlıdır.
3
Bu sınırlamanın doktrindeki ismini tanımla.
Bu kavrama "Uzmanlık İlkesi" (Principle of Speciality) denir.
Örgütün yetkilerinin spesifik bir alana hasredildiğini belirtmek için kullanılır.

Key Concept

Uzmanlık İlkesi (Principle of Speciality)

Hints

1
Uluslararası örgütlerin devletler gibi her alanda yetkili olmadığını, sadece belirli bir 'alan' için kurulduklarını hatırlayın.
2
Bu ilke, örgütün ehliyetinin kurucu antlaşmadaki 'uzmanlık' sahasıyla sınırlı olduğunu söyler.
3
Doktrinde 'Principle of Speciality' olarak geçen terimin Türkçe karşılığını arayın.

Practice More

Uluslararası örgütlerin zımni yetki (implied powers) doktrini ile uzmanlık ilkesi arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question