Question

Difficulty: MediumUluslararası Örgütlerin Hukuki Kişiliği

Uluslararası hukukta, bir uluslararası örgütün sahip olduğu tüzel kişiliğin sadece kurucu antlaşmaya taraf olan devletler arasındaki bir 'akit' ilişkisiyle sınırlı kalmayıp, örgütü tanımayan üçüncü devletler bakımından da 'erga omnes' (herkese karşı) sonuçlar doğurabilmesi aşağıdaki kavramlardan hangisi ile nitelendirilir?

  1. Objektif (nesnel) hukuk kişiliğiAnswer
  2. B
    Asli ve tam (plenary) süjelik
  3. C
    Subjektif (öznel) hukuk kişiliği
  4. D
    Kurucu tanıma teorisi
  5. E
    Uluslararası örgütlerin mutlak yargı bağışıklığı

Answer

Uluslararası örgütlerin üçüncü devletlere karşı da hak iddia edebilmesini sağlayan statü 'objektif (nesnel) hukuk kişiliği' olarak adlandırılır.
Doğru seçenek olan nesnel kişilik, uluslararası hukukun genel bir kuralı olarak kabul edilir. Bir uluslararası örgüt (özellikle Birleşmiş Milletler gibi evrensel nitelikteki örgütler), uluslararası toplumun büyük bir kısmını temsil ettiği için, kendisini tanımamış olan devletlere karşı da bir hukuk süjesi olarak muamele görme ve haklarını ileri sürme yetkisine sahiptir. Bu durum, örgütün kişiliğinin 'subjektif' (sadece taraflar arası) olmaktan çıkıp 'objektif' (herkese karşı) hale gelmesi demektir.

Step-by-Step Solution

1
Örgüt kişiliğinin kapsamını belirle.
Örgütlerin kişiliği normalde sadece üyeler arası (subjektif) bir nitelik taşır.
Antlaşmaların nispiliği ilkesi gereği, bir antlaşma kural olarak üçüncü taraflara hak veya borç yüklemez.
2
Uluslararası toplumun temsiliyetini analiz et.
Birleşmiş Milletler gibi çok geniş katılımlı örgütlerin, uluslararası toplumun büyük çoğunluğunu temsil ettiği kabul edilir.
Bu temsil gücü, örgütün sadece üyeler nezdinde değil, tüm dünya genelinde bir hukuk süjesi olarak kabul edilmesini gerektirir.
3
Objektif kişilik kavramına ulaş.
Bu durum, örgütün nesnel (objektif) bir kişiliğe sahip olduğu sonucunu doğurur.
Örgüt, üye olmayan bir devletten de (örneğin uğradığı bir zarar için) tazminat talep edebilir ve bu talebini objektif kişiliğine dayandırır.

Key Concept

Objektif Hukuk Kişiliği (Erga Omnes Personality)

Hints

1
Birleşmiş Milletler gibi evrensel örgütlerin üye olmayanlara karşı da hak iddia edip edemeyeceğini düşünün.
2
Sadece antlaşma taraflarını bağlayan 'öznel' durumun aksine, tüm uluslararası toplumu bağlayan 'nesnel' statüye odaklanın.
3
Uluslararası Adalet Divanı'nın 1949 tarihli meşhur görüşünde BM'nin 'herkese karşı' ileri sürülebilir bir kişiliğe sahip olduğu belirtilmiştir.

Practice More

Uluslararası örgütlerin 'ihtisas ilkesi' çerçevesindeki fonksiyonel yetki sınırlarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question