1933 tarihli Montevideo Sözleşmesi'yle çerçevesi çizilen modern uluslararası hukuk kurallarına göre bir siyasi varlığın devlet olarak nitelendirilebilmesi için belirli bir ülke, sürekli nüfus, etkili bir hükûmet ve diğer devletlerle ilişki kurma kapasitesine sahip olması gerekir.
Bu unsurlara sahip olan yeni bir varlığın, diğer devletler tarafından "tanınması" (recognition) işleminin hukuki niteliği hakkında günümüzde ağırlıklı olarak kabul gören yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
- Tanınma işlemi devletin varlığını yaratan kurucu bir unsur değil, fiili ve hukuki olarak hâlihazırda doğmuş olan devleti tespit eden açıklayıcı (bildirici) bir işlemdir.Answer
- BTanınma, bir siyasi varlığın uluslararası hukuk süjesi olarak doğabilmesi için nüfus, ülke ve egemenlik kadar zorunlu olan asli ve kurucu bir unsurdur.
- CTanınma, devletin uluslararası varlığından çok, o ülkede anayasa dışı yollarla iktidara gelen yeni hükûmetin uluslararası meşruiyetini onaylayan bir rejim sorunudur.
- DTanınma, nesnel unsurları bulunmayan bir topluluğun sırf diğer devletlerin iradesiyle devlet statüsü kazanmasını sağlayan mutlak ve yaratıcı bir işlemdir.
- ETanınma, devletin uluslararası kişiliğinden ziyade, devleti kuran veya yöneten bireylerin uluslararası hukukta bağımsız birer tam süje ehliyeti kazanmasını sağlayan süreçtir.
Answer
Tanınma işleminin devletin varlığını yaratan değil, halihazırda var olan devleti tespit eden açıklayıcı (bildirici) bir işlem olduğunu ifade eden seçenektir.
Uluslararası hukukta ve 1933 Montevideo Sözleşmesi uygulamasında devletin varlığı objektif unsurlara (belirli ülke, sürekli nüfus, etkili hükûmet, egemenlik/ilişki kurma kapasitesi) bağlıdır. Bir siyasi varlık bu unsurları tamamladığında uluslararası hukuk süjesi olarak doğmuş sayılır. Diğer devletlerin onu 'tanıması', o devleti yoktan var etmez (kurucu etki); sadece fiilen ve hukuken zaten var olan bu durumu teyit ederek ilişki kurma zeminini hazırlar. Bu yaklaşıma 'açıklayıcı (bildirici) teori' denir ve günümüz uygulamasında en yaygın kabul gören hukuki temeldir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Devletin Kurucu Unsurları ve Açıklayıcı (Bildirici) Tanıma Teorisi