A Devleti, komşusu B Devleti ile arasındaki bir sınır güvenliği antlaşmasından kaynaklanan devriye yükümlülüklerini, ülkesinde aniden patlak veren ve kamu düzenini sarsan şiddetli bir ekonomik kriz nedeniyle 'zaruret hali' (necessity) gerekçesiyle yerine getirememiştir. Ancak yapılan incelemelerde, söz konusu ekonomik krizin A Devleti'nin yıllardır sürdürdüğü denetimsiz mali genişleme ve riskli kamu harcamaları sonucunda kaçınılmaz hale geldiği tespit edilmiştir.
Uluslararası Hukuk Komisyonu (ILC) Taslak Maddeleri uyarınca, bu duruma ilişkin aşağıdaki hukuki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- A Devleti'nin söz konusu krizin ortaya çıkmasına kendi hatalı politikalarıyla katkıda bulunmuş olması, zaruret hali savunmasının kabul edilmesini engeller.Answer
- BEkonomik kriz bir 'mücbir sebep' (force majeure) teşkil ettiğinden, devletin bu durumun oluşmasındaki katkısı hukuki sorumluluğun doğmasını engellemez.
- CZaruret hali, uluslararası hukukun emredici bir kuralı (jus cogens) ihlal edilmiş olsa dahi devletin temel menfaatini koruduğu için geçerli bir savunmadır.
- DAntlaşma yükümlülüklerinin askıya alınması sadece 'rıza' (consent) ile mümkün olduğundan, A Devleti'nin tek taraflı savunması geçersizdir.
- EZaruret hali savunması sadece devletin fiziksel varlığına yönelik tehditlerde geçerli olup ekonomik krizler bu kapsamda değerlendirilemez.
Answer
A Devleti'nin krizin ortaya çıkmasına kendi eylemleriyle katkıda bulunmuş olması, zaruret hali (necessity) savunmasının kabul edilmesine hukuki bir engel teşkil eder.
Uluslararası Hukuk Komisyonu'nun (ILC) Devletin Sorumluluğu Taslak Maddeleri'nin 25. maddesine göre, bir devletin 'zaruret hali' savunması yapabilmesi için kümülatif şartlar gerekir. Bu şartlardan biri, devletin söz konusu tehlikeli durumun ortaya çıkmasına kendi eylemleriyle katkıda bulunmamış olmasıdır. Senaryoda A Devleti'nin hatalı mali politikalarının krize yol açtığı belirtildiğinden, 'non-contribution' (katkıda bulunmama) ilkesi gereği zaruret hali savunması kabul edilemez.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Zaruret Hali ve Katkıda Bulunmama Şartı (Non-contribution)
Alternative Method
Zaruret hali (Necessity) ve Tehlike Hali (Distress) arasındaki farkı hatırlamak: Tehlike halinde amaç bir şahsın hayatını kurtarmakken, zaruret halinde amaç devletin temel bir menfaatini korumaktır.
Estimated Time:1m 15s