Question

Difficulty: MediumBireylerin Uluslararası Hukuktaki Durumu

Modern uluslararası hukuk doktrininde bireylerin (gerçek kişilerin) uluslararası hukuk kişiliğine sahip olması, onların devletler gibi 'asli' bir süje olduğu anlamına gelmemektedir. Bireylerin uluslararası hukuktaki bu statüsüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bireyler, uluslararası toplumun temel birimi olmaları nedeniyle devletlerle her bakımdan eşit ve 'tam' bir süje ehliyetine sahiptir.
  2. Bireylerin uluslararası hukuk kişiliği, devletlerin iradesine (uluslararası antlaşmalara) dayanan ve sadece belirli konularla kısıtlı olan 'türev' ve 'sınırlı' bir nitelik taşır.Answer
  3. C
    Uluslararası hukukta bireyler sadece 'pasif ehliyet' (cezai sorumluluk) sahibidir; aktif olarak hak arama ehliyetleri tamamen ulusal hukukla sınırlıdır.
  4. D
    Bireylerin uluslararası kişiliği 'asli' nitelikte olup, devletlerin bu kişiliği kısıtlama veya antlaşmalarla ortadan kaldırma yetkisi bulunmamaktadır.
  5. E
    Bireylerin uluslararası mahkemelere doğrudan başvurabilme hakkı, onların uluslararası hukuk düzeninde 'tam süje' statüsüne geçtiklerinin kesin kanıtıdır.

Answer

Bireylerin uluslararası hukuk kişiliği, devletlerin iradesine dayanan 'türev' ve belirli alanlarla kısıtlı 'sınırlı' bir nitelik taşır.
Uluslararası hukukta devletler, hiçbir dış iradeye ihtiyaç duymadan 'asli' süje kabul edilirken; bireylerin süje olması ancak devletlerin yaptığı antlaşmalarla onlara doğrudan hak veya borç tanımasıyla mümkündür. Bu bağımlı durum 'türev' olma özelliğini, sadece belirli sözleşme hükümleriyle sınırlı kalınması ise 'sınırlı' olma özelliğini ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Uluslararası hukuk süjelerinin tasnifini inceleyin.
Devletler 'asli' (original), diğer oluşumlar ve bireyler ise 'türev' (derivative) süjelerdir.
Kişiliğin kaynağının doğrudan uluslararası hukuktan mı yoksa devletlerin iradesinden mi geldiğini belirlemek için.
2
Bireylerin ehliyet kapsamını değerlendirin.
Bireyler sadece devletlerin antlaşmalarla belirlediği alanlarda (insan hakları, ceza sorumluluğu vb.) hak ve borç sahibi olabilirler.
Bireyin ehliyetinin 'tam' mı yoksa 'sınırlı' mı olduğunu ayırt etmek için.
3
Bireyin statüsünü tanımlayan terimleri eşleştirin.
Statü; devlet iradesine dayandığı için 'türev', kapsamı dar olduğu için 'sınırlı'dır.
Doktrindeki doğru teknik terminolojiyi seçmek için.

Key Concept

Bireylerin Sınırlı ve Türev Uluslararası Hukuk Kişiliği

Practice More

Bireylerin pasif ehliyetine örnek teşkil eden Nüremberg Mahkemeleri ve Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) statüsünü inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question