A Devleti, komşu B Devleti'nde meydana gelen şiddetli deprem sonrası arama-kurtarma faaliyetlerine destek olmak amacıyla, kendi ulusal acil durum teşkilatına bağlı uzman bir teknik birimi B Devleti'nin emrine tahsis etmiştir. Söz konusu birim, tamamen B Devleti makamlarının münhasır kontrolü altında ve bu devletin kamu otoritesini kullanarak görev icra ederken, kendisine verilen talimatların dışına çıkarak (yetki aşımı) yabancı bir yatırımcının tesislerine zarar vermiştir. 2001 tarihli Uluslararası Hukuk Komisyonu (UHK) Taslak Maddeleri uyarınca, bu haksız fiilin devlete isnat edilebilirliği ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- AFiili işleyenler A Devleti'nin resmi organı olduğu için, her türlü durumda isnadiyet münhasıran A Devleti'ne gerçekleşir.
- Birim, B Devleti'nin emrine tahsis edildiği ve onun kamu otoritesini kullandığı için, yetki aşımı olsa dahi fiil B Devleti'ne isnat edilir.Answer
- CFiil bir yetki aşımı (ultra vires) teşkil ettiğinden, uluslararası hukuk uyarınca ne A ne de B Devleti'ne isnat edilebilir.
- DDevletin sorumluluğu sadece hukuka uygun emirlerin yerine getirilmesiyle sınırlı olduğundan, bu olayda sadece birim personeli bireysel olarak sorumludur.
- Eİsnadiyetin gerçekleşebilmesi için, B Devleti'nin bu haksız fiili sonradan açıkça kendi fiili olarak benimsemesi ve onaylaması şarttır.
Answer
Bir devletin başka bir devletin emrine tahsis ettiği organın fiilleri, yetki aşımı (ultra vires) gerçekleşmiş olsa dahi, emrine tahsis edildiği devlete isnat edilir.
Uluslararası Hukuk Komisyonu'nun 2001 tarihli Taslak Maddeleri'nin 6. maddesine göre, bir devletin organı başka bir devletin emrine verilmişse ve bu organ emrine verildiği devletin kamu otoritesini kullanarak hareket ediyorsa, fiilleri o devlete (B Devleti) isnat edilir. Ayrıca 7. madde gereği, bu organın kendisine verilen yetkiyi aşması veya talimatlara aykırı davranması, fiilin devlete isnat edilmesini engellemez; çünkü fiil 'resmi kapasite' içerisinde işlenmiştir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Başka bir devletin emrine tahsis edilen organların sorumluluğu ve yetki aşımı (Ultra Vires) durumu.
Hints
1
Fiili işleyen birim kimin kamu otoritesini ve talimatlarını kullanarak hareket etmektedir?
2
UHK Madde 6'daki 'emrine tahsis edilme' (placed at the disposal) kuralını ve Madde 7'deki 'yetki aşımı' (ultra vires) etkisini hatırlayın.
3
Bir devlet organı başka bir devlet için çalışırken hata yaparsa, isnadiyet o anki 'patronu' olan devlete yapılır ve yetki aşımı bu durumu değiştirmez.
Practice More
UHK Madde 8 kapsamındaki 'etkin kontrol' (effective control) ve 'genel kontrol' (overall control) tartışmalarına göz atarak özel kişilerin fiillerinin isnadiyetini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s