Question

Difficulty: MediumPasif Kişisel Yetki (Pasif Şahsilik İlkesi)

Kanada sınırları içerisinde faaliyet gösteren uluslararası bir teknoloji şirketinde görevli Brezilya uyruklu bir çalışan, aralarındaki mesleki husumet nedeniyle aynı departmanda uzman olarak çalışan Türkiye Cumhuriyeti uyruklu bir personele ağır şekilde saldırmış ve yaralamıştır. Olayın ardından turistik amaçla Türkiye'ye giriş yapan Brezilyalı fail, kolluk kuvvetlerince yakalanmış ve hakkında Türk ceza yargısı süreci başlatılmıştır.

Suçun Türkiye'nin egemenlik alanında işlenmemesi, devletin güvenliği veya mali çıkarları gibi temel menfaatlerini doğrudan hedef almaması ve soykırım, deniz haydutluğu gibi tüm insanlığa karşı işlenmiş evrensel bir nitelik taşımamasına rağmen; failin Türkiye'de yargılanabilmesinin uluslararası hukuktaki dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Pasif Şahsilik İlkesiAnswer
  2. B
    Aktif Şahsilik İlkesi
  3. C
    Mülkilik İlkesi
  4. D
    Koruma İlkesi
  5. E
    Evrensellik İlkesi

Answer

Doğru yanıt Pasif Şahsilik İlkesi'ni belirten seçenektir.
Pasif Şahsilik İlkesi, bir devletin, kendi sınırları dışında ve yabancı bir kimse tarafından kendi vatandaşına karşı işlenen suçlar üzerinde yargı yetkisi kullanabilmesine olanak tanır. Senaryoda failin yabancı (Brezilyalı), suç yerinin yabancı bir ülke (Kanada) olması ancak mağdurun Türk vatandaşı olması, Türkiye'nin yargı yetkisini mağdurun uyrukluğuna (pasif süje) dayandırdığını göstermektedir.

Step-by-Step Solution

1
Olayın nerede gerçekleştiğini ve failin uyruğunu analiz et
Olay Kanada'da gerçekleşmiş (Mülkilik dışlanır) ve fail Brezilya uyrukludur (Türkiye için Aktif Şahsilik dışlanır).
Yargı yetkisinin hangi ilkeye dayandığını bulmak için öncelikle yer ve fail unsurları elenmelidir.
2
Suçun niteliğini değerlendir
Suç bireysel bir yaralama olayıdır; ne uluslararası toplumu ne de doğrudan devletin güvenliğini hedef almıştır (Evrensellik ve Koruma ilkeleri dışlanır).
Suç tipinin, özel yargı yetkisi gerektiren istisnai hallere girip girmediği kontrol edilmelidir.
3
Mağdurun uyruğunu tespit et
Mağdur (zarar gören kişi) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşıdır.
Yurt dışında, yabancı fail tarafından işlenen adi suçlarda devlete yargı yetkisi veren yegane unsur mağdurun uyrukluğudur, bu da Pasif Şahsilik İlkesi ile açıklanır.

Key Concept

Pasif Şahsilik İlkesi
Rate this question