Question

Difficulty: MediumDevlet Görevlilerinin Bağışıklıkları (Kişisel ve İşlevsel)

Uluslararası hukukta devlet görevlilerine tanınan yargı bağışıklıkları; makamın onurunu ve işleyişini korumaya yönelik "kişisel bağışıklık" (rationeratione personaepersonae) ve devlet eylemlerinin sürekliliğini sağlamaya yönelik "işlevsel bağışıklık" (rationeratione materiaemateriae) olarak ikiye ayrılmaktadır. Buna göre, işlevsel bağışıklığın (rationeratione materiaemateriae) kapsamı ve işleyişi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Eylemin resmi niteliği nedeniyle tanınır ve kişi görevden ayrıldıktan sonra da bu eylemleri için korunmaya devam eder.Answer
  2. B
    Sadece devlet başkanı ve dışişleri bakanı gibi üst düzey yetkililere tanınan ve onların özel hayatını da kapsayan bir dokunulmazlıktır.
  3. C
    Görevlinin yabancı bir ülkede bulunduğu süre zarfında işlediği trafik suçları veya ticari borçlar gibi özel nitelikli fiillerini de yargıdan muaf tutar.
  4. D
    Bağışıklığın sahibi bizzat devlet görevlisi olduğu için, görevli dilediği takdirde yabancı bir mahkemede bu bağışıklıktan kendi iradesiyle feragat edebilir.
  5. E
    Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi uluslararası yargı organları önünde devlet görevlisine mutlak ve kalıcı bir koruma sağlar.

Answer

İşlevsel bağışıklık, eylemin resmi niteliğine dayanır ve bu eylemler devlet adına yapıldığı için kişi görevden ayrılsa dahi koruma devam eder.
İşlevsel bağışıklık (rationeratione materiaemateriae), bir eylemin 'devlet eylemi' olması esasına dayanır. Uluslararası hukukta devletin egemenliği gereği, bir devletin resmi görevlisinin devlet adına gerçekleştirdiği fiiller o devlete isnat edilir. Bu nedenle, kişi görevden ayrılsa dahi o dönemde yaptığı resmi işler nedeniyle yabancı mahkemeler önünde yargılanamaz. Bu bağışıklık türü, kişisel bağışıklığın aksine tüm devlet görevlilerine tanınır.

Step-by-Step Solution

1
Bağışıklık türlerinin ayrımını yapınız.
Kişisel bağışıklık makama (kişiye), işlevsel bağışıklık ise eylemin niteliğine (resmi işe) dayanır.
Soruda sorulan işlevsel bağışıklığın temel karakteristiğini belirlemek için bu ayrım kritiktir.
2
Eylemin niteliği ile süre arasındaki ilişkiyi değerlendiriniz.
Resmi bir eylem, devletin bir tasarrufu olduğu için eylemi yapan kişi değişse veya görevden ayrılsa bile "devletin eylemi" olma vasfını korur.
İşlevsel bağışıklığın neden süreyle sınırlı olmadığını anlamak için eylemin kime isnat edildiği belirlenmelidir.
3
Seçenekleri bu hukuki ilkelere göre eleyiniz.
Özel eylemleri dışlayan, görev sonrası da devam eden ve tüm görevlileri kapsayan tanım doğru kabul edilmelidir.
Hukuki tanıma tam uyum sağlayan ifadeyi bulmak için eleme yöntemi uygulanır.

Key Concept

İşlevsel bağışıklık (rationeratione materiaemateriae), eylemin resmi niteliğine dayanır ve görevin sona ermesinden etkilenmez; kişisel bağışıklık (rationeratione personaepersonae) ise makama dayanır ve görev süresince hem resmi hem özel eylemleri korur.

Hints

1
Bağışıklığın 'kişiye' mi yoksa 'yapılan işe' mi odaklandığını düşünün.
2
Eğer bir eylem devlet adına yapılmışsa, o kişi emekli olduğunda o eylemin 'devlet eylemi' olma özelliği kaybolur mu?
3
İşlevsel bağışıklık eylemi koruduğu için süreklidir; ancak sadece resmi sıfatla yapılan işleri kapsar, özel hayatı korumaz.

Practice More

Eski bir Dışişleri Bakanı'nın görevden ayrıldıktan sonra, görevdeyken imzaladığı bir antlaşma nedeniyle yargılanıp yargılanamayacağını tartışan vakaları inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Kişisel ve işlevsel bağışıklık arasındaki farkları bir tablo gibi düşünerek karşılaştırın: Kişisel = Troyka + Görev Süresi + Tüm Eylemler; İşlevsel = Tüm Görevliler + Süresiz + Sadece Resmi Eylemler.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question