Devletlerin uluslararası sorumluluğunu doğuran fiillerde hukuka aykırılığı ortadan kaldıran bir mazeret olarak kabul edilen 'zaruret hali' (necessity), Uluslararası Hukuk Komisyonu (ILC) Taslak Maddeleri'nde oldukça dar ve istisnai bir çerçevede düzenlenmiştir.
Buna göre, zaruret halinin uygulanabilirliği ve sınırları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ABir devletin, zaruret haline yol açan koşulların oluşmasında pay sahibi olması veya bu duruma kendi eylemleriyle katkıda bulunması, bu mazereti ileri sürmesine engel teşkil etmez.
- Zaruret hali de dahil olmak üzere, hiçbir hukuka aykırılığı ortadan kaldıran hal, uluslararası hukukun emredici bir normunun (jus cogens) ihlali söz konusu olduğunda ileri sürülemez.Answer
- CZaruret hali, devletin kontrolü dışındaki karşı konulamaz bir gücün etkisiyle yükümlülüğün yerine getirilmesinin maddi olarak imkansızlaştığı durumları ifade eder.
- DZaruret hali savunmasının kabulü için, devletin temel bir menfaatini korumak amacıyla gerçekleştirdiği fiilin, söz konusu tehlikeyi önlemek için başvurulabilecek 'en makul' yol olması yeterlidir.
- EZaruret hali, bir devlet görevlisinin kendisinin veya gözetimi altındaki kişilerin hayatını kurtarmak amacıyla hukuka aykırı fiili bilinçli olarak seçtiği durumları da kapsar.
Answer
Zaruret hali de dahil olmak üzere, hiçbir hukuka aykırılığı ortadan kaldıran halin emredici kuralların (jus cogens) ihlali durumunda geçerli olmaması
Doğru olan ifade, hiçbir hukuka aykırılığı ortadan kaldıran halin emredici bir normun (jus cogens) ihlali durumunda ileri sürülemeyeceğidir. Bu durum, Uluslararası Hukuk Komisyonu (ILC) Taslak Maddeleri'nin 26. maddesinde açıkça düzenlenmiştir. Zaruret hali (necessity) ne kadar haklı veya acil görünürse görünsün, örneğin bir devletin temel menfaatini korumak bahanesiyle soykırım işlemesi veya saldırgan kuvvet kullanması hukuka uygun hale getirilemez.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Zaruret Hali ve Jus Cogens İstisnası
Alternative Method
Zaruret halini diğerlerinden ayırmak için 'seçeneklerin varlığına' bakın: Eğer hiçbir seçenek yoksa (imkansızlık) Mücbir Sebep; kötü seçenekler arasında can kurtarmak için biri seçiliyorsa Tehlike Hali; devletin temel varlığını/menfaatini korumak için tek bir yasa dışı yol kalmışsa Zaruret Hali söz konusudur.
Estimated Time:1m 30s