Uluslararası Hukuk Komisyonu (ILC) tarafından 2001 yılında kabul edilen 'Devletin Uluslararası Haksız Fiillerinden Kaynaklanan Sorumluluğuna İlişkin Taslak Maddeler' uyarınca, bir haksız fiilin devlete isnat edilebilirliği (atıf) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Bir devlet organının veya kamu gücü ayrıcalıklarını kullanmaya yetkili kılınmış bir kişinin, kendisine verilen yetki sınırlarını aşarak (ultra vires) veya talimatlara aykırı hareket ederek işlediği haksız fiiller, bu kişi resmi sıfatıyla hareket ettiği sürece devlete isnat edilir.Answer
- BBaşarılı olup ülkede yeni bir hükümet kuran bir isyan hareketinin, isyanın başlangıcından itibaren gerçekleştirdiği tüm fiiller; ancak bu fiillerin uluslararası hukuka uygunluğu yeni hükümet tarafından tescil edildikten sonra devlete isnat edilebilir.
- CBaşarısızlıkla sonuçlanan bir isyan hareketi sırasında yabancı devletlere verilen zararlardan dolayı devlet, isyanı bastırmak için 'gerekli özeni' (due diligence) göstermediği saptanırsa isyancıların eylemleri doğrudan devlet fiili sayılarak devlete isnat edilir.
- DBir devletin başka bir devletin emrine geçici olarak verdiği bir organın işlediği haksız fiillerden, bu organ asıl devletinin hiyerarşik yapısına bağlı kalmaya devam ettiği sürece her zaman asıl (gönderen) devlet sorumludur.
- EÖzel şahısların işlediği ve uluslararası hukuka aykırı olan eylemler, devletin bu eylemleri açıkça kendi fiili olarak benimsediğini beyan etmesine gerek kalmaksızın, faillerin cezalandırılmaması durumunda doğrudan devlete isnat edilir.
Answer
Bir devlet organının veya kamu gücü ayrıcalıklarını kullanmaya yetkili kılınmış bir kişinin, kendisine verilen yetki sınırlarını aşarak (ultra vires) veya talimatlara aykırı hareket ederek işlediği haksız fiiller, bu kişi resmi sıfatıyla hareket ettiği sürece devlete isnat edilir.
Doğru ifade, ILC Taslak Maddeleri'nin 7. maddesinde düzenlenen 'yetki aşımı veya talimatlara aykırılık' durumunu yansıtmaktadır. Bir devlet görevlisi veya organı, kendisine verilen talimatlara aykırı davransa veya yasal yetkilerini aşsa (ultra vires) dahi, eğer bu fiili resmi kapasitesiyle (yani devletin bir temsilcisi gibi görünerek) işliyorsa, bu fiil devlete isnat edilir. Bu kural, uluslararası hukukta devletin sorumluluktan kaçmasını engellemek amacıyla getirilmiş temel bir ilkedir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İsnadiyet (Atıf) Kuralları ve Ultra Vires Sorumluluğu