Examkin

Question

Difficulty: MediumHukuka Uygun Fiillerden Kaynaklanan (Kusursuz) Sorumluluk

Uluslararası hukukta devletlerin sorumluluğu kural olarak bir uluslararası hukuk yükümlülüğünün ihlali (internationally wrongful actinternationally\ wrongful\ act) esasına dayanır. Ancak nükleer enerji kullanımı, uzay faaliyetleri ve tehlikeli maddelerin taşınması gibi faaliyetlerin, hukuk kurallarına uygun yürütülseler dahi ciddi sınır ötesi zararlara yol açabilmesi, "kusursuz sorumluluk" (strict liabilitystrict\ liability) rejiminin gelişmesine neden olmuştur.

Buna göre, hukuka uygun fiillerden kaynaklanan (kusursuz) sorumluluğun, genel sorumluluk rejiminden ayrılan en temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Sorumluluğun doğması için bir hukuk kuralının ihlal edilmiş olma şartının aranmaması ve meydana gelen somut zararın asli kurucu unsur olmasıAnswer
  2. B
    Sorumluluğun sadece devlet organlarının yetki aşımı (ultra viresultra\ vires) durumunda devlete isnat edilebilmesi
  3. C
    Sorumluluğun işletilebilmesi için mağdurun mutlaka ilgili devletin vatandaşı olması ve tüm iç hukuk yollarını tüketmiş olması
  4. D
    Hukuka aykırılığı kaldıran hallerden biri olan "mücbir sebep" (force majeureforce\ majeure) durumunda sorumluluğun kendiliğinden ortadan kalkması
  5. E
    Uluslararası Adalet Divanı'nın bu tür uyuşmazlıklarda yargı yetkisinin tarafların rızasından bağımsız olarak zorunlu kabul edilmesi

Answer

Sorumluluğun doğması için bir hukuk kuralının ihlal edilmiş olma şartının aranmaması ve meydana gelen somut zararın asli kurucu unsur olması
Kusursuz sorumluluk (liability), hukuka aykırı fiil sorumluluğundan (responsibility) farklı olarak, ortada bir kural ihlali olmasa bile tehlikeli faaliyetlerin neden olduğu sınır ötesi fiziksel zararların tazmin edilmesi ilkesine dayanır. Bu rejimde 'zarar', sorumluluğun doğması için tek ve en temel kurucu unsurdur.

Step-by-Step Solution

1
Genel Sorumluluk Rejimini Analiz Et
Genel uluslararası sorumlulukta (ARSIWA 2001), bir fiilin devlete isnat edilebilir olması ve bir uluslararası yükümlülüğü ihlal etmesi (hukuka aykırılık) şarttır.
Sorumluluğun klasik temelini anlamak için gereklidir.
2
Kusursuz Sorumluluğun Farkını Belirle
Kusursuz sorumlulukta fiil hukuka uygundur ancak tehlikelidir. Burada sorumluluk ihlalden değil, 'zarar' (damagedamage) olgusundan doğar.
İki rejim arasındaki temel paradigma farkını ortaya koyar.
3
Kurucu Unsurları Karşılaştır
Hukuka aykırı fiil sorumluluğunda zarar her zaman zorunlu bir unsur değilken (örneğin bir antlaşmanın ihlali zarar doğurmasa da sorumluluk doğurabilir), kusursuz sorumlulukta zarar 'olmazsa olmaz' (sine qua nonsine\ qua\ non) bir kurucu unsurdur.
Doğru seçeneğe ulaşmayı sağlar.

Key Concept

Kusursuz Sorumlulukta Zararın Kurucu Rolü

Hints

1
Genel sorumlulukta bir kuralın çiğnenmesi gerekirken, burada faaliyet 'yasaklanmamış' bir faaliyettir.
2
Kusursuz sorumlulukta devletin 'özen yükümlülüğü' (due diligencedue\ diligence) yerine getirilmiş olsa bile, zarar oluşmuşsa tazminat doğar.
3
Bu rejimde en önemli fark, hukuka aykırılık (wrongfulnesswrongfulness) şartının yerini somut zararın almasıdır.

Practice More

1972 Uzay Nesnelerinin Neden Olduğu Zararlar İçin Uluslararası Sorumluluk Sözleşmesi'ndeki 'mutlak sorumluluk' ve 'kusura dayalı sorumluluk' ayrımını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Hukuka Uygun Fiillerden Kaynaklanan (Kusursuz) Sorumluluk