Question

Difficulty: HardKanser Epidemiyolojisi ve Karsinogenez

Kolon kanseri patogenezinde tanımlanan adenom-karsinom dizilimi (Vogelstein modeli) kapsamında; normal kolon epitelyal hücrelerinin proliferasyon yeteneği kazanarak küçük adenomlara dönüşmesinden sorumlu olan, Wnt sinyal yolağında görevli proteinin yıkım kompleksini (destruction complex) bozarak β\beta-katenin birikimine yol açan temel genetik değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. APCAPC geninin biallelik inaktivasyonuAnswer
  2. B
    KRASKRAS geninin nokta mutasyonu ile aktivasyonu
  3. C
    TP53TP53 geninin fonksiyon kaybı
  4. D
    DCCDCC geninin 18q18q bölgesinde kaybı
  5. E
    BRAFBRAF geninde V600EV600E mutasyonu

Answer

APCAPC geninin biallelik inaktivasyonu, adenom-karsinom dizilimindeki ilk ve 'gatekeeper' mutasyondur.
Vogelstein modeline göre, kolonda karsinogenez süreci APCAPC (Adenomatous Polyposis Coli) geninin biallelik inaktivasyonu ile başlar. APC proteini, sitoplazmadaki β\beta-katenin seviyesini kontrol eden yıkım kompleksinin (GSK3 β\beta ve Axin ile birlikte) temel bileşenidir. APC mutasyonu olduğunda β\beta-katenin yıkılamaz, nükleusa geçer ve hücre proliferasyonunu uyaran genleri aktive eder. Bu nedenle APCAPC genine 'gatekeeper' (kapı bekçisi) denir.

Step-by-Step Solution

1
Vogelstein modelinin başlangıç evresini analiz etme
Kolon kanseri gelişimindeki ilk adımın normal mukozanın adenoma dönüşmesi olduğu saptandı.
Moleküler karsinogenezde mutasyonların belirli bir sırayla gerçekleştiği bilinmektedir.
2
Wnt sinyal yolağı ve APC proteininin fonksiyonunu değerlendirme
Normalde APC proteininin, β\beta-katenin'i yıkan 'yıkım kompleksi'nin bir parçası olduğu hatırlandı.
Wnt sinyalinin kapalı olduğu durumlarda β\beta-katenin sürekli yıkılarak hücre içi seviyesi düşük tutulur.
3
Genetik mutasyonun etkisini belirleme
APC mutasyonu sonucu yıkım kompleksinin bozulduğu ve β\beta-katenin'in nukleusa geçerek proliferasyon genlerini (MYCMYC, CyclinD1Cyclin D1) aktive ettiği sonucuna varıldı.
Gatekeeper mutasyonlar hücre büyümesini doğrudan kontrol eden yolları bozarak karsinogenezi başlatır.

Key Concept

Vogelstein Adenom-Karsinom Dizilimi ve Gatekeeper Mutasyonlar
Rate this question