Question

Difficulty: EasyPurin Kurtarılma (Salvage) Yolu

Lesch-Nyhan sendromu; hiperürisemi, zeka geriliği ve self-mutilasyon (kendine zarar verme) gibi klinik bulgularla karakterize bir pürin metabolizması bozukluğudur. Bu hastalıkta pürin kurtarılma (salvage) yolunun ana enzimi olan hipoksantin-guanin fosforiboziltransferaz (HGPRT) eksiktir. HGPRT enziminin serbest pürin bazlarını nükleotidlere dönüştürmek için kullandığı ve eksikliğinde hücre içinde birikerek de novo pürin sentezini hızlandıran molekül aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 55-fosforibozil-11-pirofosfat (PRPP)Answer
  2. B
    Adenin fosforiboziltransferaz (APRT)
  3. C
    Glutamin-PRPP amidotransferaz
  4. D
    Karbamoil fosfat sentetaz-II (CPS-II)
  5. E
    Adenozin deaminaz (ADA)

Answer

55-fosforibozil-11-pirofosfat (PRPP) molekülüdür.
Pürin kurtarılma (salvage) yolunda hipoksantin-guanin fosforiboziltransferaz (HGPRT) ve adenin fosforiboziltransferaz (APRT) enzimleri, serbest pürin bazlarını nükleotidlere (IMP, GMP, AMP) dönüştürmek için ortak bir fosforibozil donörü olan 55-fosforibozil-11-pirofosfat (PRPP) molekülünü kullanırlar. Lesch-Nyhan sendromunda HGPRT eksikliği nedeniyle PRPP harcanamaz ve hücre içinde seviyesi artar. Artan PRPP, pürinlerin de novo (yeni baştan) sentez yolunu uyararak ürik asit üretiminin aşırı artmasına neden olur.

Step-by-Step Solution

1
Klinik tabloyu ve enzim eksikliğini tanımlama
Lesch-Nyhan sendromu ve HGPRT enzim eksikliği belirlenir.
Soruda verilen klinik bulgular ve enzim ismi bu metabolik yolu işaret eder.
2
HGPRT enziminin reaksiyon mekanizmasını hatırlama
Baz + PRPP \rightarrow Nükleotid + PPi reaksiyonu akla gelir.
Pürin kurtarılma (salvage) yolu, serbest bazların PRPP yardımıyla tekrar nükleotide dönüştürülmesi esasına dayanır.
3
Enzim eksikliğinin de novo sentez üzerindeki etkisini analiz etme
PRPP'nin harcanamaması nedeniyle seviyesinin artması ve bunun de novo sentezi uyarması saptanır.
PRPP, pürinlerin de novo sentezinin hız kısıtlayıcı basamağı olan glutamin-PRPP amidotransferaz enziminin en güçlü aktivatörüdür.

Key Concept

Pürin kurtarılma (salvage) yolunda PRPP, bazlara riboz-5-fosfat sağlayan temel fosforibozil donörüdür.

Hints

1
Kurtarılma yolu reaksiyonlarında serbest bazlara bir şeker-fosfat grubu eklenir.
2
Bu molekül hem de novo sentezin başında yer alır hem de kurtarılma yolunun ana substratıdır.
3
Eksikliğinde biriken bu molekül, de novo pürin sentezinin hız kısıtlayıcı basamağını aktive eder.

Practice More

Lesch-Nyhan sendromunda PRPP birikiminin de novo pürin sentezindeki hız kısıtlayıcı enzim üzerindeki etkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Rate this question