Examkin

Question

Difficulty: Very hardArka Hipofiz Hormonları (ADH ve Oksitosin)

Doğum sonrası şiddetli uterin kanaması olan bir hastaya yüksek dozda intravenöz oksitosin infüzyonu uygulanmaktadır. Tedavi sürecinde hastada plazma osmolaritesinde düşüş, belirgin hiponatremi ve idrar miktarında azalma (oligüri) geliştiği saptanmıştır. Bu klinik tablonun gelişiminden sorumlu olan temel hücresel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Oksitosinin, yapısal benzerlik gösterdiği vazopressin ile çapraz reaksiyona girerek toplayıcı kanallardaki V2V_2 reseptörlerini aktive etmesi ve cAMPcAMP aracılı su geri emilimini artırmasıAnswer
  2. B
    Yüksek doz oksitosinin hipotalamik supraoptik nükleusu direkt uyararak nörofizin-II sentezini ve buna bağlı masif endojen ADH salınımını tetiklemesi
  3. C
    Oksitosinin renal damarlardaki V1aV_{1a} reseptörlerini GqG_q proteinleri üzerinden aktive ederek vazokonstriksiyon yapması ve buna bağlı olarak gelişen renal iskemi
  4. D
    Oksitosinin proksimal tübülde Na+/K+Na^+/K^+ ATPaz aktivitesini inhibe ederek primer olarak sodyum kaybına ve sekonder su atılımına neden olması
  5. E
    Oksitosinin direkt olarak toplayıcı kanallarda GiG_i proteini üzerinden adenilat siklazı inhibe ederek akuaporin kanallarını apikal membrandan geri çekmesi

Answer

Yüksek doz oksitosinin, yapısal benzerlik gösterdiği vazopressin reseptörlerini (V2V_2) aktive ederek su geri emilimini artırması ve hiponatremiye yol açması
Doğru yanıt olan seçenek, oksitosin ve antidiüretik hormonun (vazopressin) yapısal benzerliğini vurgular. Oksitosin, yapıca vazopressine çok benzediği için yüksek dozlarda uygulandığında (örneğin doğum sonrası kanama kontrolünde) böbreklerdeki V2V_2 reseptörlerini uyarabilir. Bu uyarılma, GsG_s proteini ve cAMPcAMP üzerinden akuaporin-2 kanallarının toplayıcı kanal hücrelerinin apikal membranına yerleşmesine yol açar. Sonuç olarak serbest suyun aşırı geri emilimi gerçekleşir, bu da hastada dilüsyonel hiponatremi ve idrar miktarında azalma ile karakterize bir tablo oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Hormon yapılarının karşılaştırılması
Oksitosin ve vazopressin (ADH), her ikisi de 9 amino asitli (nonapeptid) siklik peptid yapısındadır ve aralarında sadece 2 amino asit farkı bulunur.
Yapısal benzerlik, yüksek konsantrasyonlarda reseptör çapraz reaksiyonuna (cross-reactivity) olanak tanır.
2
Reseptör etkileşiminin analizi
Oksitosin, yüksek farmakolojik dozlarda böbrek toplayıcı kanallarındaki V2V_2 reseptörlerine bağlanarak onları aktive eder.
Reseptör özgüllüğü mutlak değildir ve yüksek dozlarda 'vazopressin benzeri' etki ortaya çıkar.
3
Sinyal iletim yolağının takibi
V2V_2 reseptör aktivasyonu GsG_s proteini üzerinden adenilat siklazı uyarır ve hücre içi cAMPcAMP seviyelerini artırır.
V2V_2 reseptörleri, oksitosinin kendi reseptörü olan GqG_q yolağından farklı olarak GsG_s yolağını kullanır.
4
Efektör mekanizmanın belirlenmesi
Artan cAMPcAMP, akuaporin-2 (AQP2) kanallarının veziküllerden apikal membrana yerleşmesini sağlar.
Su kanallarının membrana yerleşmesi, toplayıcı kanalların suya geçirgenliğini dramatik şekilde artırır.
5
Klinik sonuçların yorumlanması
Artan serbest su geri emilimi, idrar miktarını azaltırken plazmayı dilüe ederek hiponatremiye ve osmolarite düşüşüne neden olur.
Hastadaki oligüri ve hiponatremi tablosu bu 'su zehirlenmesi' (water intoxication) mekanizması ile tam uyumludur.

Key Concept

Oksitosin ve ADH arasındaki yapısal homoloji ve yüksek dozlarda ortaya çıkan reseptör çapraz aktivasyonu.

Practice More

Oksitosin ve Vazopressin'in sentezlendiği spesifik hipotalamik nükleuslar ve taşıyıcı proteinleri (Nörofizin I ve II) arasındaki farkları gözden geçirin.
Estimated Time:2m 30s
Rate this question

Topics

Arka Hipofiz Hormonları (ADH ve Oksitosin)

More questions from this topic