Bir hastada yapılan laboratuvar tetkiklerinde plazma kortizol düzeyinin normalin çok altında, düzeyinin ise normal referans aralığının belirgin şekilde üzerinde olduğu saptanmıştır.
Bu bulgulara göre, hipotalamo-hipofizer aks üzerindeki negatif feedback mekanizması ve hasarın yeri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Hasar adrenal kortekstetir; düşük kortizol düzeyi ön hipofiz üzerindeki negatif feedback baskısını azaltarak salgısını artırmıştır.Answer
- BHasar ön hipofizdedir; salgılayan hücreler kortizolün baskılayıcı etkisine karşı dirençli hale gelmiştir.
- CHasar hipotalamustadır; nöronlarının aşırı aktivitesi hem hem de kortizol salgısını doğrudan baskılamaktadır.
- DHasar adrenal kortekstetir; plazmada yükselen düzeyi kortizol sentezini negatif feedback yoluyla inhibe etmektedir.
- EHasar ön hipofizdedir; düşük kortizol düzeyleri hipofizden salınımını doğrudan baskılayarak kısır döngü oluşturmuştur.
Answer
Hasar adrenal kortekstetir; düşük kortizol düzeyi ön hipofiz üzerindeki negatif feedback baskısını azaltarak salgısını artırmıştır.
Laboratuvar bulgularında gözlenen düşük kortizol ve yüksek tablosu, tipik bir primer adrenal yetmezlik (Addison hastalığı) göstergesidir. Fizyolojik koşullarda kortizol, ön hipofizdeki kortikotrop hücreler üzerinde negatif feedback etkisi göstererek salgısını baskılar. Adrenal korteksteki hasar nedeniyle kortizol üretilemediğinde, bu baskı ortadan kalkar (disinhibisyon) ve ön hipofiz, kortizol düzeyini artırmak amacıyla daha fazla salgılar. Bu durum hipofizin ve hipotalamusun sağlam olduğunu, ancak hedef organın yanıtsız olduğunu kanıtlar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Negatif Feedback Mekanizması ve Primer/Sekonder Endokrin Bozukluk Ayrımı