Examkin

Question

Difficulty: MediumKafa Travması ve KİBAS

On iki yaşında bir erkek çocuk, okulda futbol oynarken kafasının sağ temporal bölgesine şiddetli bir darbe alıyor. Çarpma sonrası yaklaşık bir dakika süren bilinç kaybı yaşayan hasta, uyanıyor ve hiçbir şikayeti olmadan günlük aktivitelerine dönüyor. Ancak olaydan 4 saat sonra başlayan şiddetli baş ağrısı, fışkırır tarzda kusma ve giderek artan uykuya eğilim tablosu nedeniyle acil servise getiriliyor.

Fizik muayenesinde sağ gözde pupilla dilatasyonu (midriyazis) ve ışık refleksinde kayıp, sol vücut yarısında ise motor kuvvet kaybı (hemiparezi) saptanıyor.

Bu hastanın klinik tablosuna neden olan patoloji için en olası kanama kaynağı ve kontrastsız kraniyal bilgisayarlı tomografi (BBT) bulgusu aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

  1. Orta meningeal arter - Kafatası ile dura mater arasında bikonveks (mercek) görünümlü hiperdens lezyonAnswer
  2. B
    Köprü venleri (Bridging veins) - Dura mater ile araknoid zar arasında kresentrik (hilal) görünümlü hiperdens lezyon
  3. C
    Orta meningeal arter - Dura mater ile araknoid zar arasında kresentrik (hilal) görünümlü hiperdens lezyon
  4. D
    Köprü venleri (Bridging veins) - Kafatası ile dura mater arasında bikonveks (mercek) görünümlü hiperdens lezyon
  5. E
    Serebral arteriyel anevrizma rüptürü - Sulkuslar ve bazal sisternlerde diffüz hiperdens kanama görünümü

Answer

Doğru eşleşme, kanama kaynağının orta meningeal arter olduğu ve tomografide kafatası ile dura mater arasında bikonveks (mercek) görünümlü hiperdens lezyon saptanan seçenektir.
Hastada tarif edilen klinik tablo akut epidural hematomdur. Travma sonrası kısa süreli bilinç kaybı, ardından gelen tamamen normal bir dönem (lüsid interval) ve sonrasında KİBAS (kusma, baş ağrısı, bilinç bulanıklığı) ile ipsilateral unkal herniasyon (sağ pupilde dilatasyon, sol hemiparezi) bulgularının hızla gelişmesi epidural hematomun klasik sunumudur. Epidural hematomlar en sık sağ temporal bölge travmalarında orta meningeal arter yırtılması sonucu oluşur. Arteriyel kanama olduğu için hızla büyür ve kraniyal tomografide kafatası ile dura mater arasında sütürleri geçmeyen, bikonveks (mercek) şeklinde hiperdens (beyaz) bir kanama alanı olarak görülür.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın öyküsündeki 'lüsid interval' (kısa süreli bilinç kaybı sonrası iyilik hali ve ardından gelen hızlı nörolojik kötüleşme) bulgusunu analiz etmek.
Bu klasik klinik seyir, hızla büyüyen arteriyel kaynaklı bir kanama olan akut epidural hematom için tipiktir.
Epidural kanamalar arteriyel kaynaklı olduğu için intrakraniyal basıncı hızla artırarak lüsid interval sonrası ani kötüleşmeye yol açar.
2
Fizik muayenede saptanan ipsilateral (sağ) midriyazis ve kontralateral (sol) hemiparezi bulgularını yorumlamak.
Bu bulgular, artan intrakraniyal basınca (KİBAS) sekonder olarak gelişen sağ unkal herniasyon sendromunu gösterir.
Temporal lobun unkus kısmı tentoryumdan aşağı fıtıklaşarak sağ okülomotor sinire (N. Oculomotorius) bası yapar (ipsilateral pupilla dilatasyonu) ve serebral pedinkülü (Crus cerebri) sıkıştırır (kontralateral hemiparezi).
3
Epidural hematomun anatomik kaynağını ve karakteristik radyolojik görünümünü belirlemek.
Kanama en sık temporal kemik kırığına sekonder yırtılan orta meningeal arterden kaynaklanır. BBT'de kafatası ile dura mater arasında sütür hatlarını geçmeyen bikonveks (mercek) şeklinde hiperdens bir koleksiyon olarak izlenir.
Arteriyel kan basıncı, durayı kafatasından sıyırarak kanamanın dışa doğru bombeleşen bir mercek şeklini almasına neden olur.

Key Concept

Epidural Hematom ve Unkal Herniasyon

Hints

1
Hastanın travma sonrası kısa bir süre iyi olup sonradan hızla kötüleşmesi (lüsid interval) hangi intrakraniyal kanama tipi için en karakteristik özelliktir?
2
Lüsid interval ile seyreden bu kanama tipinde, genellikle temporal kemik kırıklarına ikincil olarak temporal kemik altından geçen arteriyel bir damar rüptüre olur.
3
Dura mater ile kafatası arasına yayılan yüksek basınçlı arteriyel kan, kafatası sütürlerini geçemediği için tomografide dışa doğru bombeleşen (mercek/bikonveks) özel bir şekil alır.

Practice More

İntrakraniyal kanamaların (epidural, subdural, subaraknoid) BBT görünümlerini ve klinik farklılıklarını karşılaştırmalı olarak tekrar gözden geçirin.

Alternative Method

Sağ temporal darbe sonrası sağ pupilde genişleme ve sol hemiparezi kombinasyonu, kitlenin sağ tarafta olduğunu ve beyin sapını iterek unkal herniasyona neden olduğunu kanıtlar. Bu kadar hızlı gelişen bir kitle etkisi venöz (subdural) değil, arteriyel (epidural) karakterde bir kanamayı işaret eder.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

Kafa Travması ve KİBAS

More questions from this topic