Bir onkoloji hastasında, antineoplastik tedavi infüzyonunu takiben erken dönemde (ilk 24 saat) şiddetli kusma atakları gelişmiştir. Bu akut tabloyu kontrol altına almak için, gastrointestinal kanaldaki vagal afferent lifler üzerinde ve beyin sapındaki kemoreseptör tetikleyici bölgede (CTZ) yoğun olarak eksprese edilen spesifik bir reseptörü bloke eden ajan intravenöz olarak uygulanır.
Söz konusu antiemetik ilacın hedef aldığı bu reseptörün sinyal iletim mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
- Doğrudan bir ligand kapılı iyon kanalı olarak işlev görmesiAnswer
- Bİnhibitör G proteini () üzerinden adenilat siklaz enzimini baskılaması
- CUyarıcı G proteini () aracılığıyla hücre içi cAMP düzeyini artırması
- Dproteini kenetli olup inozitol trifosfat () yolağını aktive etmesi
- ESitoplazmik yerleşimli olup çekirdekte gen transkripsiyonunu düzenlemesi
Answer
Antineoplastik tedaviye bağlı akut kusmalarda ilk tercih olan ve vagal afferentlerde bulunan 5-HT3 reseptörleri, diğer serotonin reseptörlerinin aksine doğrudan bir ligand kapılı iyon kanalı olarak işlev görür.
Klinik olguda tarif edilen kemoterapiye bağlı akut kusmalarda profilaktik ve terapötik ilk tercih olan ilaç grubu 5-HT3 reseptör antagonistleridir (örn. ondansetron). Sitotoksik ilaçlar mide-bağırsak mukozasındaki enterokromafin hücrelerinden yoğun serotonin salınımına yol açar. Bu serotonin, mukoza içerisindeki vagal afferent sinir uçlarında bulunan 5-HT3 reseptörlerini uyararak kusma refleksini başlatır. Farmakoloji pratiğinde son derece karakteristik bir bilgi olarak; tüm diğer serotonin reseptör alt tipleri (5-HT1, 2, 4 vb.) G proteini kenetli reseptör (GPCR) iken, yalnızca 5-HT3 reseptörü ligand kapılı bir katyon kanalıdır (iyonotropik reseptör).
Step-by-Step Solution
Key Concept
Antiemetik İlaçların Reseptör Hedefleri ve 5-HT3 Reseptörünün Yapısı
Hints
1
Kemoterapinin akut fazında en etkili olan ve ince bağırsaktaki vagal sinir uçlarını hedef alan antiemetik sınıfını (bir serotonin reseptör antagonisti) hatırlayın.
2
Hedef alınan reseptör 5-HT3 reseptörüdür.
3
Serotonin reseptör ailesi içinde 5-HT3 alt tipi, G proteinlerine kenetli olmayan tek istisnai reseptördür; doğrudan iyon akışını yönetir.
Practice More
Diğer antiemetik ilaçların (Örn: Aprepitant, Metoklopramid, Skopolamin) etki gösterdikleri reseptörlerin hücre içi sinyal yolağını (Gq, Gi vb.) mutlaka gözden geçirin.
Alternative Method
Soruya tersten de yaklaşabilirsiniz: Seçeneklerdeki sinyal iletim yolaklarını diğer antiemetiklerle eşleştirmek. Gi → Metoklopramid (D2), Gq → Aprepitant (NK1), Nükleer → Deksametazon. Geriye kalan iyonotropik mekanizma, vagal afferentlerde lokalize olan 5-HT3 antagonistlerine aittir.
Estimated Time:1m 30s