Question

Difficulty: EasyFırsatçı Mayalar: Kriptokok ve Diğerleri

6060 yaşında, kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) nedeniyle uzun süredir sistemik kortikosteroid kullanan bir hastada ateş, baş ağrısı ve ense sertliği gelişiyor. Beyin omurilik sıvısının (BOS) kuş yemli (Bird Seed / Niger Seed) agara yapılan ekiminde koyu kahverengi-siyah renkli koloniler ürediği saptanmıştır. Bu klinik tabloya neden olan en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Cryptococcus neoformansAnswer
  2. B
    Candida albicans
  3. C
    Aspergillus fumigatus
  4. D
    Pneumocystis jirovecii
  5. E
    Rhizopus oryzae

Answer

Hücresel bağışıklığı baskılanmış hastada menenjit yapan ve kuş yemli agarda melanin sentezleyen etken Cryptococcus neoformans'tır.
Doğru yanıt Cryptococcus neoformans'tır. Bu mantar, hücresel bağışıklığı baskılanmış (steroid kullanımı, HIV/AIDS, lenfoma vb.) bireylerde en sık menenjit yapan fırsatçı maya mantarıdır. Laboratuvarda fenol oksidaz enzim aktivitesine sahip olması sayesinde, kuş yemli (Bird Seed / Niger Seed) agar gibi özel besiyerlerinde melanin sentezleyerek kahverengi-siyah koloniler oluşturur. Ayrıca üreaz pozitifliği ve çini mürekkebi ile görülebilen geniş polisakkarit kapsülü diğer önemli özellikleridir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın bağışıklık durumunun değerlendirilmesi
Uzun süreli kortikosteroid kullanımı hücresel bağışıklığı baskılayarak fırsatçı mantar enfeksiyonlarına (özellikle Cryptococcus) zemin hazırlar.
Kortikosteroidler T-lenfosit fonksiyonlarını bozarak hücre aracılı bağışıklığı zayıflatır.
2
Laboratuvar bulgusunun (kuş yemli agar) analizi
Kuş yemli (Bird Seed/Niger Seed) agarda melanin sentezi sonucu kahverengi-siyah koloniler oluşması Cryptococcus neoformans için karakteristiktir.
Bu mantar, fenol oksidaz enzimi aracılığıyla besiyerindeki substratlardan melanin sentezler.
3
Ayırıcı tanı yapılması
Seçenekler arasındaki diğer mantarlar (Candida, Aspergillus vb.) bu spesifik enzim aktivitesine ve koloni görünümüne sahip değildir.
Fenol oksidaz aktivitesi Cryptococcus neoformans'ın en önemli laboratuvar tanımlama kriterlerinden biridir.

Key Concept

Cryptococcus neoformans'ın laboratuvar tanısında fenol oksidaz enzim aktivitesi (melanin üretimi) ve kuş yemli agar kullanımı.
Estimated Time:45s
Rate this question