Temel İmmünoloji

642 questions

Question 441Question

Bakterilerin hareketini sağlayan kamçı yapısındaki proteinleri (flagellin) hücre yüzeyinde özgül olarak tanıyan Toll-benzeri reseptör (TLRTLR) aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Toll-benzeri reseptör 55 (TLR5TLR5)

Answer

Bakteriyel kamçı proteini olan flagellini tanıyan reseptör Toll-benzeri reseptör 55 (TLR5TLR5)'tir.
Toll-benzeri reseptör 55 (TLR5TLR5), plazma membranında (hücre yüzeyinde) eksprese edilir ve hem Gram pozitif hem de Gram negatif bakterilerin hareketinden sorumlu olan kamçı proteini flagellini ligand olarak bağlar.

Step-by-Step Solution

1
Patojenle ilişkili moleküler paternin (PAMPPAMP) tanımlanması.
Soruda belirtilen kamçı proteini (flagellin), bakterilere özgü bir PAMPPAMP'tır.
Doğal bağışıklık sistemi reseptörleri bu spesifik yapıları tanıyarak yanıtı başlatır.
2
İlgili PAMPPAMP ile eşleşen patern tanıma reseptörünün (PRRPRR) belirlenmesi.
Flagellin proteini, hücre yüzeyinde yerleşik olan TLR5TLR5 tarafından tanınır.
TLRTLR'ların her biri farklı mikrobiyal bileşenlere (LPS, DNA, RNA, flagellin vb.) özgül ligand bağlama yeteneğine sahiptir.

Key Concept

Toll-benzeri reseptörlerin (TLRTLR) ligand özgüllüğü ve hücresel lokalizasyonu.

Practice More

Diğer hücre yüzeyi reseptörleri (TLR1,2,4,6TLR1, 2, 4, 6) ile endozomal reseptörlerin (TLR3,7,8,9TLR3, 7, 8, 9) ligand farklarını bir tablo halinde çalışmak kalıcılığı artıracaktır.
Estimated Time:45s
Question 442Question

B lenfositlerin aktivasyonu, proliferasyonu ve efektör hücrelere farklılaşması süreçleri karmaşık bir sitokin ağı ve hücre-hücre etkileşimi ile kontrol edilir. B hücresi aktivasyonu ve antikor yanıtının gelişimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: İnterlökin-4 (IL-4) etkisiyle B hücrelerinde ağır zincir izotip değişimi gerçekleşerek IgEIgE sentezi indüklenir.

Answer

İnterlökin-4 (IL-4) etkisiyle B hücrelerinde ağır zincir izotip değişimi gerçekleşerek IgE sentezi indüklenir.
B hücreleri aktive olduktan sonra, T hücrelerinden gelen sinyaller (CD40-CD40L etkileşimi ve sitokinler) doğrultusunda ağır zincir izotip değişimi yaparlar. Th2 hücrelerinden salgılanan IL-4, B hücrelerinde genetik rekombinasyonu uyararak IgM sentezinden IgE sentezine geçişi sağlar.

Step-by-Step Solution

1
B hücresi aktivasyon mekanizmalarını değerlendir.
B hücreleri antijeni doğrudan tanır ve T-bağımlı yanıtlarda sitokinlerin etkisiyle farklılaşır.
Antikor yanıtının niteliği (izotip) ortamdaki sitokin profiline bağlıdır.
2
İzotip değişimi (class switching) ve sitokin ilişkisini analiz et.
IL-4'ün IgE, TGF-β\beta'nın ise IgA üretimini tetiklediği belirlenir.
Th2 yanıtı sırasında salınan IL-4, IgE üretimini artırarak paraziter enfeksiyonlara ve alerjik yanıtlara aracılık eder.
3
Hücre yüzey belirteçlerini ayırt et.
CD3'ün T hücresine, CD19/20/21'in B hücresine özgü olduğu doğrulanır.
Hücre gruplarını birbirinden ayıran karakteristik CD belirteçlerinin bilinmesi tanısal açıdan kritiktir.

Key Concept

İzotip değişimi (Class Switch Recombination) ve sitokinlerin kontrolü.
Question 443Question

B lenfositlerin sekonder lenfoid organlarda germinal merkezler oluşturarak yüksek afiniteli antikor üretmesi ve izotip değişimi (sınıf değişimi) yapabilmesi için naif CD4+CD4^+ T hücrelerinin foliküler helper T (TfhT_{fh}) hücrelerine farklılaşması gerekmektedir. Bu hücre alt grubunun gelişimini ve fonksiyonunu kontrol eden temel (master) transkripsiyon faktörü aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Bcl-6

Answer

Foliküler helper T (TfhT_{fh}) hücrelerinin gelişimini ve fonksiyonunu kontrol eden temel transkripsiyon faktörü Bcl-6'dır.
Naif CD4+CD4^+ T hücrelerinin germinal merkezlerde B hücrelerine yardım eden TfhT_{fh} hücrelerine dönüşebilmesi için Bcl-6 transkripsiyon faktörünün eksprese edilmesi şarttır. Bcl-6, IL-21 sentezini artırırken diğer efektör yolakları (Th1, Th2, Th17) baskılayarak hücreyi foliküler yöne sevk eder.

Step-by-Step Solution

1
Germinal merkez reaksiyonlarında görev alan T hücresini tanımlamak.
B hücrelerine yardım eden ve germinal merkez oluşumunu sağlayan hücreler foliküler helper T (TfhT_{fh}) hücreleridir.
Soruda tanımlanan fonksiyonlar (antikor afinite matürasyonu ve izotip değişimi yardımı) bu hücre grubuna özgüdür.
2
Belirlenen T hücresi alt grubuna özgü transkripsiyon faktörünü eşleştirmek.
TfhT_{fh} hücrelerinin farklılaşması Bcl-6 transkripsiyon faktörü aracılığıyla gerçekleşir.
Her T hücresi alt grubunun (Th1, Th2, Th17, Treg, TfhT_{fh}) kendine özgü bir 'master' transkripsiyon faktörü vardır.

Key Concept

Foliküler helper T (TfhT_{fh}) hücreleri, Bcl-6 transkripsiyon faktörü kontrolünde farklılaşarak germinal merkezlerde B hücrelerine yardım eder.
Estimated Time:45s
Question 444Question

Viral enfeksiyonlara karşı gelişen doğal bağışıklık yanıtında; enfekte hücrelerden salınan, komşu hücrelerde "antiviral durum" (antiviral stateantiviral\ state) oluşturmak amacıyla 252'-5' oligoadenilat sentetaz ve protein kinaz RR (PKRPKR) enzimlerini aktive ederek viral replikasyonu inhibe eden sitokin grubu aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Tip I İnterferonlar (IFNαIFN-\alpha, IFNβIFN-\beta)

Answer

Tip I İnterferonlar (IFNαIFN-\alpha, IFNβIFN-\beta)
Tip I interferonlar (IFNαIFN-\alpha ve IFNβIFN-\beta), virüsle enfekte olmuş hücrelerden salınır ve çevre hücrelerde "antiviral durum" oluşturur. Bu süreçte iki temel enzim devreye girer: 252'-5' oligoadenilat sentetaz, viral RNA'yı parçalayan RNaz L'yi aktive eder; protein kinaz RR (PKRPKR) ise protein sentez başlatıcı faktör eIF2αeIF-2\alpha'yı fosforilleyerek hücrede protein (ve dolayısıyla virüs proteini) sentezini durdurur.

Step-by-Step Solution

1
Viral enfeksiyonun tetiklediği sitokin üretimini belirle.
Viral RNA ve diğer yapılar (PAMP'lar), enfekte hücreden Tip I İnterferon (IFNα/βIFN-\alpha/\beta) salınımına yol açar.
Tip I interferonlar virüslere karşı en erken ve en etkili doğal bağışıklık yanıtıdır.
2
Antiviral durumun moleküler mekanizmasını analiz et.
Sitokinler komşu hücrelere bağlanarak 252'-5' oligoadenilat sentetaz ve Protein Kinaz R (PKRPKR) sentezini artırır.
Bu enzimler latent formda olup, çift sarmallı viral RNA varlığında aktifleşerek viral replikasyonu durdurur.

Key Concept

Tip I interferonların (IFNα/βIFN-\alpha/\beta) antiviral etki mekanizması: 252'-5' oligoadenilat sentetaz aracılı viral RNA yıkımı ve PKRPKR aracılı protein sentezi inhibisyonu.
Estimated Time:50s
Question 445Question

Tümör hücreleri, çeşitli mekanizmalarla konak immün sisteminden kaçabilmektedir. Bu mekanizmalardan biri olan 'immün kontrol noktalarının' (immune checkpoints) kullanılması sürecinde; tümör hücresi yüzeyinde eksprese edilen ve aktif T lenfositleri üzerindeki inhibitör reseptöre bağlanarak antitümör yanıtı baskılayan molekül aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: PD-L1

Answer

Tümör hücreleri tarafından eksprese edilen ve T hücrelerindeki PD-1 reseptörüne bağlanarak antitümör yanıtı baskılayan molekül PD-L1'dir.
Doğru yanıt olan molekül, tümör hücreleri tarafından eksprese edilen PD-L1 (Programmed Death Ligand 1) molekülüdür. Bu ligand, aktif T hücreleri üzerindeki PD-1 (Programmed Death 1) reseptörüne bağlanarak hücre içi inhibitör sinyal yolaklarını aktive eder. Sonuç olarak T hücresinin sitotoksik fonksiyonları baskılanır ve tümör hücresi immün yıkımdan kurtulur.

Step-by-Step Solution

1
Tümör immün kaçış mekanizmalarını değerlendir.
Tümörlerin MHC-I azaltma, sitokin salınımı (TGF-beta gibi) veya kontrol noktalarını kullanma gibi yöntemleri olduğu belirlenir.
Soruda spesifik olarak 'inhibitör reseptöre bağlanma' mekanizması sorulmaktadır.
2
T hücresi üzerindeki inhibitör reseptörleri (PD-1, CTLA-4) ve bunların ligandlarını hatırla.
PD-1'in ligandının PD-L1 olduğu saptanır.
Bu etkileşim T hücresinde anereji ve tükenmişliğe (exhaustion) yol açar.

Key Concept

Tümör hücreleri PD-L1 ekspresyonu aracılığıyla T hücrelerindeki PD-1 reseptörü üzerinden immün kaçış sağlar.
Estimated Time:1m 15s
Question 446Question

B lenfositlerin periferik lenfoid organlarda antijenle uyarılması ve sonrasındaki farklılaşma basamakları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: İnterlökin-4 (IL4IL-4) sitokini, B hücrelerinde ağır zincir izotip değişimini (class switching) uyararak IgEIgE sentezini indükler.

Answer

İnterlökin-4 (IL4IL-4) sitokini, B hücrelerinde ağır zincir izotip değişimini (class switching) uyararak IgEIgE sentezini indükler.
İnterlökin-4 (IL4IL-4), Th2 tipi immün yanıtın baskın sitokinidir ve B lenfositlerinde ağır zincir sabit bölge genlerinde değişim yaparak IgEIgE sentezini başlatan temel sinyaldir.

Step-by-Step Solution

1
B hücresi aktivasyon mekanizmasını tanımla.
T hücresine bağımlı antijenlere yanıtta B hücreleri, CD40 aracılığıyla Th hücrelerinden yardım alır.
B hücrelerinin germinal merkez reaksiyonlarına girmesi için T hücresi yardımı şarttır.
2
Sitokinlerin izotip değişimi üzerindeki etkisini değerlendir.
IL-4, B hücresini IgE üretimine; TGF-beta ise IgA üretimine yönlendirir.
Ağır zincir sabit (constant) bölgesindeki gen segmentlerinin değişimi spesifik sitokin sinyalleriyle kontrol edilir.
3
Marker ve lokasyon bilgilerini kontrol et.
CD21 co-reseptör olup C3d bağlar; somatik hipermutasyon germinal merkezde olur.
Hücre yüzey markerları ve gelişimsel olayların gerçekleştiği anatomik bölgeler mikrobiyoloji sorularında ayırt edicidir.

Key Concept

B Hücrelerinde İzotip Değişimi ve Sitokin Regülasyonu

Practice More

Hiper IgM sendromu gibi klinik durumlar üzerinden CD40-CD40L etkileşiminin önemini tekrar ediniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 447Question

İntrasellüler mikroorganizmaların fagositozu sonrası aktive olan makrofajlardan salınan; hem NK hücrelerini hem de naif CD4+CD4^+ T hücrelerini IFNγIFN-\gamma sentezlemek üzere uyaran ve böylece Th1Th1 farklılaşmasını başlatan temel sitokin aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: IL12IL-12

Answer

IL12IL-12, makrofajlar tarafından salınan ve hücresel bağışıklığın (Th1Th1) en güçlü başlatıcısı olan sitokindir.
Makrofajlar tarafından salınan IL12IL-12, doğal bağışıklık elemanı olan NK hücrelerini ve edinsel bağışıklık elemanı olan naif T hücrelerini uyararak IFNγIFN-\gamma üretimini sağlar. Bu süreç, naif T hücrelerinin Th1Th1 efektör hücrelerine farklılaşmasını sağlayan en kritik basamaktır.

Step-by-Step Solution

1
Antijen sunan hücrelerin (makrofaj/dendritik hücre) intrasellüler patojenlerle uyarılmasını analiz et.
Hücreler aktive olur ve IL12IL-12 salgılar.
IL12IL-12, doğal bağışıklık ile edinsel bağışıklık arasında köprü görevi görür.
2
IL12IL-12'nin hedef hücreler üzerindeki etkisini belirle.
NK hücreleri ve naif CD4+CD4^+ T hücreleri uyarılır.
Bu hücreler üzerinde IL12IL-12 reseptörleri bulunur.
3
Bu uyarının sonucunda üretilen efektör molekülü saptan.
Yüksek miktarda IFNγIFN-\gamma sentezlenir.
IFNγIFN-\gamma makrofajları aktive ederek intrasellüler mikroorganizmaların öldürülmesini sağlar.

Key Concept

Hücresel bağışıklığın (Th1Th1) indüksiyonu ve IL12IL-12 / IFNγIFN-\gamma aksı.
Question 448Question

Doğal bağışıklık sisteminde viral nükleik asitlerin tanınmasında görev alan reseptörlerin hücresel lokalizasyonu ve ligand özgüllüğü, gelişen antiviral yanıtın niteliğini belirler. RIG-I-benzeri reseptörler (RLRRLR) ve Toll-benzeri reseptörler (TLRTLR) arasındaki temel farklar ve sinyal iletim mekanizmaları göz önüne alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: RIG-I, viral RNA'nın 55' ucundaki trifosfat (5ppp5'-ppp) grubunu tanırken; MDA5, özellikle uzun çift iplikli RNA (dsRNAdsRNA) yapılarını tanır.

Answer

RIG-I'nın viral RNA'nın 5ppp5'-ppp ucunu tanıması, MDA5'in ise uzun dsRNAdsRNA yapılarını tanıması doğru ifadedir.
Doğal bağışıklıkta viral RNA tanınması iki ana yolla olur: endozomda TLR3/7/8TLR3/7/8 ve sitozolde RLRRLR (RIGI/MDA5RIG-I/MDA5). RIG-I, özellikle RNA'nın 55' ucunda bulunan ve ökaryotik mRNA'da kapak yapısı nedeniyle bulunmayan trifosfat grubuna (5ppp5'-ppp) duyarlıdır. MDA5 ise daha çok viral replikasyon sırasında oluşan uzun çift iplikli RNA (dsRNAdsRNA) yapılarını (tipik olarak >2kb>2kb) tanır. Bu ayrım, farklı virüs gruplarına karşı özgül yanıt geliştirilmesini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Reseptör ailelerinin hücresel lokalizasyonlarını karşılaştır.
Toll-benzeri reseptörlerin nükleik asit sensörleri (TLR3,7,8,9TLR3, 7, 8, 9) endozomda; RIG-I-benzeri reseptörler (RLRRLR) ve NOD-benzeri reseptörler (NLRNLR) ise sitozolde bulunur.
Ligandın nerede tanındığı, hangi reseptörün devreye gireceğini belirler.
2
RLRRLR ailesi üyelerinin (RIGIRIG-I ve MDA5MDA5) ligand özgüllüklerini analiz et.
RIG-I, 5'-trifosfat ucu içeren RNA'lara (kısa dsRNAdsRNA veya ssRNAssRNA); MDA5 ise uzun dsRNAdsRNA'lara (örn. pikornavirüs RNA'sı) bağlanır.
Patojen tipine göre farklı RLRRLR üyeleri aktive olur.
3
Sinyal iletimindeki adaptör molekülleri ve transkripsiyon faktörlerini değerlendir.
RLRRLR'lar mitokondri üzerindeki MAVSMAVS adaptörünü kullanırken, TLRTLR'lar MyD88MyD88 veya TRIFTRIF kullanır. Her iki yol da IRF3/7IRF3/7 üzerinden Tip 1 İnterferon sentezine yol açar.
Antiviral yanıtın temel bileşeni Tip 1 İnterferonlardır.

Key Concept

Sitozolik RNA sensörleri olan RIG-I ve MDA5'in ligand özgüllüğü ve MAVS aracılı sinyal yolu.
Estimated Time:1m 30s
Question 449Question

İmmünoglobulin moleküllerinin antijen tanıma kapasitesi, biyokimyasal organizasyonu ve sınıflar arası yapısal farklılıkları değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi doğru bir ifadedir?

Show answer & explanation

Answer: Antikor molekülünün antijenle doğrudan temas eden hipervaryabl bölgeleri (CDR), hem ağır (VHV_H) hem de hafif (VLV_L) zincirlerin değişken domainlerinde yer alır.

Answer

Antikor molekülünün antijenle doğrudan temas eden hipervaryabl bölgeleri (CDR), hem ağır ve hem de hafif zincirlerin değişken domainlerinde yer alır.
İmmünoglobulin molekülünün en ucunda bulunan değişken (VV) domainler, antijene özgüllüğü veren bölgelerdir. Bu domainler içindeki 'hipervaryabl' bölgeler (CDR1, CDR2, CDR3), antijenin epitopu ile doğrudan temas eden kısımlardır ve her iki zincirde (ağır ve hafif) de bulunurlar.

Step-by-Step Solution

1
Antikorun temel birim yapısını hatırla.
Bir antikor molekülü iki özdeş ağır (HH) ve iki özdeş hafif (LL) zincirden oluşur.
Yapısal organizasyonu anlamak için temel birimleri bilmek gerekir.
2
Zincirlerin bölgelerini (domain) incele.
Her zincir bir değişken (VV) ve bir veya daha fazla sabit (CC) bölge içerir.
Antijen bağlama fonksiyonu değişken bölgelerle ilişkilidir.
3
Antijen bağlama bölgesinin (paratop) yerini saptan.
Hem VHV_H hem de VLV_L bölgelerinde bulunan üçer adet hipervaryabl bölge (CDR) birleşerek antijen bağlama cebini oluşturur.
Özgüllük bu bölgelerin aminoasit dizilimindeki yüksek çeşitlilikten kaynaklanır.

Key Concept

İmmünoglobulinlerin değişken bölgeleri ve CDR (Complementarity Determining Regions)
Estimated Time:1m 15s
Question 450Question

B lenfositlerin sekonder lenfoid organlardaki germinal merkez reaksiyonu sırasında sergiledikleri moleküler değişimler ve yüzey belirteçleri göz önüne alındığında, somatik hipermutasyon ve izotip değişimi (sınıf değişimi) süreçleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: AID (ActivationInduced Cytidine DeaminaseActivation-Induced\ Cytidine\ Deaminase) enzimi, DNA üzerinde sitozin deaminasyonu yaparak ürasil oluşumuna neden olur; bu süreç hem somatik hipermutasyon hem de izotip değişimi için ortak ve zorunlu bir moleküler adımdır.

Answer

AID enziminin hem somatik hipermutasyon hem de izotip değişimi süreçlerinde sitozini ürasile dönüştürerek ortak bir moleküler basamak oluşturduğunu belirten ifade doğrudur.
AID enzimi, immünoglobulin genlerinin değişken (V) bölgelerinde mutasyonlara (somatik hipermutasyon) ve switch (S) bölgelerinde DNA kırıklarına (izotip değişimi) yol açan deaminasyon işlemini gerçekleştirir. Bu enzim olmadan her iki süreç de gerçekleşemez (Tip 2 Hiper-IgM Sendromu).

Step-by-Step Solution

1
Germinal merkez reaksiyonunun moleküler temelini belirle.
AID enziminin aktivasyonu.
AID, germinal merkezdeki sentroblastlarda hem SHM hem de CSR için kritik olan tek enzimdir.
2
AID enziminin etki mekanizmasını analiz et.
DNA üzerindeki sitozinlerin deaminasyonu ile ürasil (U) oluşumu.
Oluşan U:G eşleşmemeleri, hücrenin DNA tamir mekanizmalarını (BER veya MMR) tetikleyerek mutasyonlara (SHM) veya DNA kırıklarına (CSR) yol açar.
3
B hücre belirteçlerini ve diferansiyasyon basamaklarını değerlendir.
Plazma hücrelerinde CD19/CD20 kaybı.
Terminal diferansiyasyon, B hücresi kimlik belirteçlerinin kaybı ve antikor salgılama mekanizmalarının kazanılması ile karakterizedir.

Key Concept

AID (Activation-Induced Cytidine Deaminase) enzimi, B hücrelerinde somatik hipermutasyon ve izotip değişimi süreçlerinin moleküler tetikleyicisidir.
Question 451Question

Doğal bağışıklık sisteminde Toll-benzeri reseptör 4 (TLR4TLR4), hem plazma membranında hem de endozomal membranlarda sinyal iletebilme özelliği ile diğer Toll-benzeri reseptörlerden (TLRTLR) ayrılır. Bu reseptörün ligandı olan lipopolisakkariti (LPSLPS) tanıması sonrası gerçekleşen sinyal iletim süreçleri ve adaptör molekül kullanımıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: TLR4, plazma membranında MyD88 ve Mal (TIRAPTIRAP) aracılığıyla pro-inflamatuar sitokin yanıtını; endozomal membranda ise TRAM ve TRIF aracılığıyla Tip I Interferon (IFNIFN) yanıtını tetikler.

Answer

TLR4, plazma membranında MyD88 ve Mal (TIRAPTIRAP) aracılığıyla pro-inflamatuar sitokin yanıtını; endozomal membranda ise TRAM ve TRIF aracılığıyla Tip I Interferon (IFNIFN) yanıtını tetikler.
TLR4, doğal bağışıklık reseptörleri arasında en karmaşık sinyal mekanizmasına sahip olanlardan biridir. Hücre yüzeyinde MyD88 ve Mal (TIRAP) adaptörlerini kullanarak pro-inflamatuar sitokinlerin üretimini sağlayan NFκBNF-\kappa B yolunu aktive eder. Reseptör endozoma çekildiğinde ise (internalizasyon), adaptör değiştirerek TRAM ve TRIF üzerinden IRF3IRF3 aktivasyonu ile antiviral etkili Tip I Interferon sentezini uyarır. Bu ikili mekanizma, bakteriyel enfeksiyonlara karşı hem lokal inflamatuar hem de sistemik yanıtın düzenlenmesini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
TLR4'ün hücresel konumunu belirle
TLR4 hem hücre yüzeyinde (plazma membranı) hem de hücre içinde (endozom) bulunur.
Sinyal iletiminin nerede başladığını anlamak için gereklidir.
2
Yüzeydeki sinyal bileşenlerini eşleştir
Plazma membranında: LPSLPS + TLR4TLR4 + MD2MD2 + CD14CD14 → Mal (TIRAPTIRAP) + MyD88MyD88 aktivasyonu.
Hücre yüzeyindeki aktivasyon erken dönem pro-inflamatuar yanıtı (TNFTNF, IL1IL-1, IL6IL-6) başlatır.
3
Endozomal sinyal bileşenlerini eşleştir
Endozomal membranda: Internalize olmuş TLR4TLR4TRAMTRAM + TRIFTRIF aktivasyonu.
Endozomal yolak IRF3IRF3 aktivasyonu üzerinden Tip I Interferon (IFNβIFN-\beta) sentezine yol açar.

Key Concept

TLR4'ün uzamsal regülasyonu (Spatial Regulation): Farklı hücresel lokalizasyonlarda farklı adaptörler (MyD88MyD88/Mal vs TRIFTRIF/TRAMTRAM) kullanarak farklı biyolojik yanıtlar oluşturması.
Question 452Question

İnsan immünoglobulin G (IgGIgG) molekülünün pepsin enzimi ile sindirilmesi sonucu elde edilen, antijene bağlanma bölgelerini içeren ve bivalan (iki değerli) özelliğini koruyan F(ab)2F(ab')_2 fragmanının fonksiyonel kapasitesi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Bivalan yapıdadır ve antijenleri birbirine bağlayarak çöktürebilir.

Answer

Pepsin sindirimi sonucu oluşan F(ab)2F(ab')_2 fragmanı bivalan yapıdadır ve antijenleri çöktürebilir.
Pepsin enzimi, immünoglobulin molekülünü menteşe bölgesindeki disülfit bağlarını koruyacak şekilde kestiği için oluşan F(ab)2F(ab')_2 fragmanı iki adet antijen bağlama bölgesine sahiptir (bivalandır). Bu bivalan yapı, antijen moleküllerini birbirine bağlayarak büyük kompleksler oluşturabilir ve bu da laboratuvar ortamında çöktürme (presipitasyon) reaksiyonu olarak gözlenir.

Step-by-Step Solution

1
Enzim etkisinin belirlenmesi
Pepsin enzimi, antikorun menteşe bölgesindeki disülfit bağlarının altından (karboksil ucu tarafı) kesim yapar.
Pepsin ve papain enzimlerinin kesim yerleri farklı ürünler oluşturur.
2
Fragman yapısının analizi
İki Fab kolu birbirine bağlı kalarak bir adet bivalan F(ab)2F(ab')_2 fragmanı oluşur, Fc bölgesi ise parçalanır.
Disülfit bağları korunduğu için antijene bağlanma bölgeleri ayrılmaz.
3
Fonksiyonel kapasitenin değerlendirilmesi
Bivalan yapı, antijenleri çapraz bağlayarak presipitasyon veya aglütinasyon oluşumuna izin verir.
Çöktürme reaksiyonu için antikorun en az iki bağlanma bölgesinin bir arada olması gerekir.

Key Concept

İmmünoglobulinlerin enzimatik sindirimi (Papain vs Pepsin) ve valans-fonksiyon ilişkisi.
Question 453Question

Bir antikor molekülünün antijene yüksek özgüllükle bağlanmasını sağlayan ve "tamamlayıcılığı belirleyen bölgeler" (CDRCDR) olarak da bilinen hipervariyabl segmentlerin yapısal organizasyonu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Her bir ağır (VHV_H) ve hafif (VLV_L) zincir değişken domeninde üçer adet ilmek (loop) şeklinde konumlanmışlardır.

Answer

Antikorların antijen bağlama özgüllüğünü belirleyen hipervariyabl bölgeler (CDRCDR), her bir ağır ve hafif zincirin değişken (VV) domenleri üzerinde üçer adet olmak üzere toplam altı ilmek yapısından oluşur.
Doğru ifade, hipervariyabl bölgelerin her bir ağır ve hafif zincir değişken domeninde üçer adet ilmek şeklinde bulunduğunu belirtir. Bu yapı, antijenin epitopuna tam uyum sağlayan bir yüzey oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Antikorun antijen bağlayan bölgesini (paratopparatop) tanımla.
paratopparatop, ağır zincirin VHV_H ve hafif zincirin VLV_L domenlerinin birleşmesiyle oluşur.
Antijenin epitopuna bağlanan kısım değişken domenlerin uç kısmıdır.
2
Değişken domenler içindeki en yüksek çeşitliliğe sahip bölgeleri belirle.
Her bir VV domeni içinde amino asit diziliminin en değişken olduğu 3 alt bölge (CDR1CDR1, CDR2CDR2, CDR3CDR3) bulunur.
Bu bölgeler antijenle doğrudan temas ederek bağlanma özgüllüğünü sağlar.
3
Bir antijen bağlama bölgesindeki toplam CDRCDR sayısını hesapla.
3 (VHV_H üzerinden) + 3 (VLV_L üzerinden) = 6 CDRCDR birleşerek bir antijen bağlama cebi oluşturur.
Antijenle temas her iki zincirin hipervariyabl bölgelerinin iş birliği ile gerçekleşir.

Key Concept

Tamamlayıcılığı belirleyen bölgeler (CDRCDR), antikorun FabFab kısmındaki değişken domenlerin uçlarında yer alan ve antijen bağlama özgüllüğünden sorumlu en değişken segmentlerdir.

Hints

1
Antijenin bağlandığı bölge antikorun değişken (VV) mi yoksa sabit (CC) domenlerinde mi yer alır?
2
Bir antijen bağlama cebi (paratop) oluşturmak için hem ağır hem de hafif zincirden kaçar adet ilmek katkıda bulunur?
3
Her bir değişken domen üzerinde 3 adet hipervariyabl bölge bulunur ve bunlar paratopu oluşturmak üzere bir araya gelir.

Practice More

Farklı immünoglobulin izotiplerindeki (IgGIgG, IgMIgM, IgAIgA) antijen bağlama valanslarını ve J-zincirinin yapısını gözden geçirin.
Estimated Time:1m 15s
Question 454Question

B lenfositlerin antijene bağımlı aktivasyonu ve diferansiyasyonu sürecinde; IL4IL-4 veya TGFβTGF-\beta gibi sitokinlerin etkisiyle gerçekleşen izotip değişimi (class switchingclass\ switching) sürecinin moleküler düzeyde tetiklenebilmesi için, B hücresi yüzeyinde eksprese edilen hangi molekülün T hücresi üzerindeki ligantı ile bağlanması birincil öneme sahiptir?

Show answer & explanation

Answer: CD40

Answer

B hücrelerinde izotip değişimini tetikleyen temel molekül CD40'tır.
B lenfositlerin antijene bağımlı aktivasyonunda, T yardımcı hücresi ile kurulan fiziksel temas hümoral yanıtın niteliğini belirler. B hücresi üzerindeki CD40 molekülü, T hücresi üzerindeki CD40L (CD154) ile bağlandığında hücre içine somatik hipermutasyon ve izotip değişimi (class switchingclass\ switching) süreçlerini başlatan sinyaller gönderir. Bu etkileşim olmadan B hücreleri sadece IgMIgM sentezleyebilir (Hyper-IgM Sendromu patogenezi).

Step-by-Step Solution

1
B hücre aktivasyon sinyallerini analiz et.
Birinci sinyal BCR-antijen etkileşimidir; ikinci sinyal ise T-B hücre temasıdır.
İzotip değişimi sadece T hücresinden gelen ek uyarıcı sinyallerle gerçekleşebilir.
2
T-B hücre etkileşimindeki yüzey moleküllerini eşleştir.
B hücresi üzerindeki CD40, T hücresi yüzeyindeki CD40L (CD154) ile bağlanır.
Bu bağ yapısı, B hücresinin germinal merkez reaksiyonuna girmesi ve AID enziminin aktive edilmesi için kritiktir.
3
Sitokinlerin rolünü entegre et.
IL4IL-4 (IgE'ye) veya TGFβTGF-\beta (IgA'ya) gibi sitokinler, CD40 sinyali varlığında hangi izotipin sentezleneceğini belirler.
Sinyal 2 (CD40) 'anahtarı' açar, sitokinler ise 'yönü' belirler.

Key Concept

T hücresine bağımlı B hücre aktivasyonunda CD40-CD40L etkileşimi, izotip değişimi ve affinite maturasyonu için zorunlu olan ikinci sinyaldir.
Estimated Time:50s
Question 455Question

Tümör antijenlerinin immün sistem tarafından tanınma özellikleri ve doku dağılımları, hem tanısal süreçlerde hem de immünoterapi hedeflerinin belirlenmesinde kritik bir öneme sahiptir.

Tümör antijenleri ve özellikleri ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Dokuya Özgü Diferansiyasyon Antijenleri (Tirozinaz): Sadece malign transforme olmuş hücrelerde sentezlenen, karşılık geldiği normal doku hücrelerinde asla bulunmayan proteinlerdir.

Answer

Dokuya Özgü Diferansiyasyon Antijenleri (Tirozinaz) seçeneği yanlıştır çünkü bu antijenler sadece malign hücrelerde değil, normal doku hücrelerinde de bulunur.
Dokuya özgü diferansiyasyon antijenleri, tümör hücreleri ile bu hücrelerin köken aldığı normal doku hücreleri (örneğin melanositler) tarafından ortaklaşa eksprese edilirler. Bu nedenle, tirozinaz gibi bir antijenin sadece malign transforme olmuş hücrelerde bulunduğunu ve normal doku hücrelerinde asla bulunmadığını savunan ifade yanlıştır. Bu grup antijenler 'tümörle ilişkili antijenler' (TAA) sınıfına girer.

Step-by-Step Solution

1
Tümör antijenlerinin sınıflandırılmasını hatırla.
Tümör antijenleri, Tümöre Özgü Antijenler (TSA) ve Tümörle İlişkili Antijenler (TAA) olarak ikiye ayrılır.
Antijenin kaynağını ve immün sistemi uyarma kapasitesini belirlemek için gereklidir.
2
Seçeneklerdeki antijenlerin doku dağılımlarını analiz et.
Neoantijenler ve viral antijenler sadece tümörde (yabancı) bulunur; MAGE, CEA ve Tirozinaz normal dokularda da bulunabilen (TAA) proteinlerdir.
Hangi antijenin 'sadece malign' hücrelerde bulunduğunu ayırt etmek için gereklidir.
3
Tirozinaz örneğini değerlendir.
Tirozinaz melanositlere özgü bir diferansiyasyon antijenidir ve hem normal melanositlerde hem de melanom hücrelerinde bulunur.
Seçenekteki 'normal dokuda asla bulunmaz' ifadesinin yanlış olduğunu kanıtlar.

Key Concept

Tümörle İlişkili Antijenler (TAA) vs Tümöre Özgü Antijenler (TSA)

Practice More

Tümör hücrelerinin MHC sınıf I ekspresyonunu azaltarak immün sistemden kaçış mekanizmalarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 456Question

İmmün yetmezliği saptanmayan bir hastaya, birinci derece akrabasından alınan ve ışınlanmamış tam kan transfüzyonu yapıldıktan yaklaşık 1010 gün sonra; yüksek ateş, yaygın makülopapüler döküntü, şiddetli ishal, karaciğer fonksiyon bozukluğu ve ağır pansitopeni ile karakterize, mortalitesi oldukça yüksek olan "Transfüzyon İlişkili Greft Versus Host Hastalığı" (TAGVHDTA-GVHD) tablosu gelişmiştir. Bu klinik tablonun immünokompetan bir hastada ortaya çıkmasını sağlayan temel immünolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Donörün HLA lokusları yönünden homozigot, alıcının ise aynı lokuslar için donörle ortak bir haplotip içeren heterozigot yapıda olması

Answer

Donörün HLA lokusları yönünden homozigot, alıcının ise aynı lokuslar için donörle ortak bir haplotip içeren heterozigot yapıda olması durumunda immünokompetan bireylerde TA-GVHD gelişebilir.
Transfüzyon ilişkili GVHD (TA-GVHD), özellikle birinci derece akrabalar arasında yapılan transfüzyonlarda görülür. Donör belirli bir HLA lokusu için homozigot (A/AA/A) ve alıcı heterozigot (A/BA/B) olduğunda; alıcının bağışıklık sistemi donör hücrelerini yabancı olarak algılamaz çünkü ortak bir haplotip (AA) paylaşmaktadırlar. Ancak donörden gelen T lenfositleri, alıcıdaki diğer haplotipi (BB) yabancı olarak tanır ve saldırıya geçer. Bu durum immün sistemi sağlam bireylerde bile greftin yok edilememesine ve sistemik saldırının başlamasına neden olur.

Step-by-Step Solution

1
Klinik tablonun tanımlanması
Transfüzyon sonrası 10. günde döküntü, pansitopeni ve karaciğer hasarı TA-GVHD lehinedir.
TA-GVHD, özellikle immünokompetanlarda kemik iliği aplazisi yapmasıyla nakil sonrası GVHD'den ayrılır.
2
HLA uyumunun analiz edilmesi
Donörün A/A (homozigot), alıcının A/B (heterozigot) olduğu bir senaryo kurgulanır.
Alıcıda A haplotipi bulunduğu için donörün A hücrelerini 'kendi' olarak görür ve yok etmez.
3
Donör lenfositlerinin tepkisinin belirlenmesi
Donör hücreleri alıcıdaki B antijenini 'yabancı' olarak tanır.
Donör T hücreleri alıcı dokularına (cilt, GIS, karaciğer ve özellikle kemik iliği) karşı sitotoksik yanıt başlatır.
4
Cerrahi ve akraba ilişkisinin değerlendirilmesi
Işınlanmamış kan ve akraba faktörü bu genetik çakışma riskini artırır.
Işınlanma lenfositleri inaktive eder, ışınlanmazsa ve HLA haplotipleri uygunsa GVHD kaçınılmazdır.

Key Concept

İmmünokompetan konakta TA-GVHD mekanizması (Haplotip uyumsuzluğu ve immün körlük)

Practice More

HLA homozigotluğu ve heterozigotluğu arasındaki farkın graft reddi (rejection) ile GVHD üzerindeki zıt etkilerini karşılaştırınız.
Estimated Time:2m 30s
Question 457Question

İmmün sistemde periferik toleransın sürdürülmesinde, lenfositlerin öz-antijenlere karşı aktif bir şekilde duyarsız bırakılması kritik önem taşır. Saf (naivenaive) bir TT lenfositi, bir antijen sunan hücre (APCAPC) tarafından sunulan MHCMHC-antijen kompleksini tanımasına (Sinyal 1) rağmen, hücre yüzeyindeki CD28CD28 reseptörü için gerekli olan eş-uyarıcı (CD80/CD86CD80/CD86) sinyalleri (Sinyal 2) alamadığında aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?

Show answer & explanation

Answer: T lenfositinin antijene karşı fonksiyonel olarak yanıtsız hale gelmesi

Answer

T lenfositinin antijene karşı fonksiyonel olarak yanıtsız hale gelmesi
T lenfositlerinin aktivasyonu için iki sinyal gereklidir: TCR aracılı antijen tanıma (Sinyal 1) ve CD28-B7 (CD80/86) etkileşimiyle sağlanan kostimülasyon (Sinyal 2). Antijen sunan hücre üzerinde B7 molekülleri yoksa, T hücresi antijeni tanımasına rağmen aktive olamaz ve 'anerji' adı verilen fonksiyonel yanıtsızlık durumuna girer. Bu, periferik toleransın en önemli mekanizmalarından biridir.

Step-by-Step Solution

1
T hücresi sinyal mekanizmasını analiz et
TCR'nin MHC-antijen kompleksi ile etkileşime girmesi Sinyal 1'i oluşturur.
T hücresinin özgül antijeni tanıması ilk adımdır.
2
Eş-uyarıcı sinyalleri değerlendir
CD28 ve CD80/86 (B7) etkileşimi gerçekleşmemiştir (Sinyal 2 eksik).
Tam aktivasyon için kostimülatör moleküllerin varlığı şarttır.
3
Tolerans sonucunu belirle
Sinyal 1 varlığında Sinyal 2'nin yokluğu hücreyi anerjiye (yanıtsızlık) sürükler.
Bu mekanizma, ikincil lenfoid organlarda otoimmüniteyi önleyen temel bir periferik tolerans yoludur.

Key Concept

Periferik T Hücre Toleransı: Anerji
Estimated Time:1m 15s
Question 458Question

İmmün sistemde makrofajlar, mikroçevredeki sitokin sinyallerine bağlı olarak farklı efektör fonksiyonlar kazanabilirler. "Klasik aktivasyon" (M1M1) yolu genellikle intrasellüler patojenlerin öldürülmesi ve güçlü pro-inflamatuar yanıtlarla ilişkiliyken; "alternatif aktivasyon" (M2M2) yolu doku onarımı, anjiyogenez ve inflamasyonun sonlandırılmasında kritik rol oynar.

Buna göre, makrofajların alternatif yoldan (M2M2) aktivasyonunu indükleyerek doku onarımı ve fibrozis süreçlerini başlatan sitokin çifti aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: IL4IL-4 ve IL13IL-13

Answer

Makrofajların alternatif (M2M2) yoldan aktivasyonunu uyaran sitokinler IL4IL-4 ve IL13IL-13 molekülleridir.
Makrofajların alternatif aktivasyon yolu (M2M2), tipik olarak helmitlere karşı oluşan veya doku tamiri gerektiren Th2T_h2 tipi immün yanıtlar sırasında aktive olur. IL4IL-4 ve IL13IL-13 sitokinleri, makrofajların bu yola girmesini sağlayarak onların arginaz aktivitesini artırmasına, kollajen sentezini (fibrozis) uyarmasına ve inflamasyonu baskılayan sitokinler salgılamasına neden olur.

Step-by-Step Solution

1
Makrofaj aktivasyon yollarını ve tetikleyici sinyalleri analiz et.
Klasik yolun (M1M1) IFNγIFN-\gamma ve mikrobiyal ürünlerle; alternatif yolun (M2M2) ise IL4IL-4 ve IL13IL-13 ile aktive olduğu belirlendi.
Makrofajlar, Th1T_h1 veya Th2T_h2 tipi yanıtlara göre farklı fonksiyonel fenotiplere polarize olurlar.
2
M2M2 makrofajların fonksiyonel sonuçlarını değerlendir.
M2M2 aktivasyonu; doku onarımı (fibrozis), anjiyogenez ve anti-inflamatuar sitokin (IL10IL-10, TGFβTGF-\beta) üretimi ile sonuçlanır.
Soru kökünde belirtilen doku onarımı ve fibrozis hedefleri M2M2 fenotipiyle örtüşmektedir.

Key Concept

Makrofaj Polarizasyonu: M1M1 (Klasik) vs M2M2 (Alternatif)
Estimated Time:50s
Question 459Question

Helmintlere karşı immün yanıtın geliştirilmesi ve B hücrelerinden IgEIgE sentezinin uyarılması için naif CD4+CD4^+ T hücrelerinin Th2 alt grubuna farklılaşması gerekir. Bu farklılaşma sürecini başlatan ana sitokin hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: IL4IL-4

Answer

Naif CD4+CD4^+ T hücrelerinin Th2 yönünde farklılaşmasını uyaran temel sitokin IL4IL-4 molekülüdür.
Naif CD4+CD4^+ T hücreleri, antijen sunan hücrelerden veya bazofillerden salınan IL4IL-4 etkisiyle GATA-3 transkripsiyon faktörünü aktive ederek Th2 hücrelerine dönüşür. Bu süreç helmintik enfeksiyonlarla mücadelede ve IgEIgE sentezi gibi hümoral yanıtlarda kritiktir.

Step-by-Step Solution

1
Naif T hücresinin etkileşime girdiği sitokin ortamını belirle.
Th2 yolu için ortamda IL4IL-4 baskın olmalıdır.
Antijen sunan hücreler veya ortamdaki diğer hücrelerden salınan IL4IL-4, naif hücredeki STAT6 yolağını aktive eder.
2
Th2 hücrelerinin ana fonksiyonlarını hatırla.
Th2 hücreleri parazitlere (helmint) karşı yanıt ve antikor üretimini (hümoral bağışıklık) yönetir.
Bu hücreler daha sonra kendileri de IL4IL-4, IL5IL-5 ve IL13IL-13 salgılayarak yanıtı güçlendirir.

Key Concept

Naive CD4+CD4^+ T hücrelerinin Th2 efektör grubuna farklılaşmasında IL4IL-4 anahtar sitokindir.
Estimated Time:45s
Question 460Question

Hücre içi (endojen) proteinlerin proteozom tarafından yıkılması sonucu oluşan peptitlerin, MHC sınıf I molekülleriyle birleşerek CD8+CD8^+ T lenfositlerine sunulma süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Peptitlerin endoplazmik retikulum lümenine taşınması, ATP bağımlı TAP proteinleri aracılığıyla gerçekleştirilir.

Answer

Peptitlerin endoplazmik retikulum lümenine taşınması, ATP bağımlı TAP proteinleri aracılığıyla gerçekleştirilir.
MHC sınıf I (endojen) yolağında, sitozolde proteozom tarafından üretilen peptitlerin endoplazmik retikulum (ER) lümenine girişi TAP (Transporter associated with Antigen Processing) proteinleri aracılığıyla sağlanır. Bu taşıma işlemi ATP harcanmasını gerektiren aktif bir süreçtir.

Step-by-Step Solution

1
Endojen antijenlerin işlenme mekanizmasını belirle.
Viral veya tümöral proteinler (endojen), sitozolde proteozom adı verilen enzim kompleksi tarafından peptitlere parçalanır.
MHC sınıf I yolağı sitozolik proteinlerin sunumu için özelleşmiştir.
2
Peptitlerin taşıma mekanizmasını analiz et.
Oluşan peptitler, endoplazmik retikulum (ER) membranında bulunan TAP (Transporter associated with Antigen Processing) kanalı üzerinden ER lümenine geçer.
MHC sınıf I molekülleri ER içinde sentezlenir ve peptitleri burada bağlar.
3
Sunum yapılacak hücre tipini onayla.
MHC sınıf I-peptit kompleksi hücre yüzeyine taşınır ve CD8+CD8^+ T lenfositleri tarafından tanınır.
MHC sınıf I kısıtlaması sitotoksik T hücreleri içindir.

Key Concept

MHC sınıf I (Endojen) ve MHC sınıf II (Eksojen) antijen sunum yolakları arasındaki temel farklar.
Estimated Time:1m 0s
PreviousPage 23 / 33Next
Temel İmmünoloji — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Page 23 | Examkin