Kardiyovasküler ve Solunum Sistemi Patolojisi

$57$ yaşında erkek hasta, retrosternal baskı tarzı ağrı şikayetiyle acil servise başvurmuş ve transmural miyokard enfarktüsü tanısıyla koroner yoğun bakım ünitesine yatırılmıştır. Hasta, yatışının $48$. saatinde gelişen ani bir ritim bozukluğu nedeniyle kaybedilmiştir. Otopsi incelemesinde sol ventrikül anterior duvarındaki enfarkt alanının merkezinin sarı-kiremit renginde ve yumuşamış olduğu saptanmıştır. Bu morfolojik görünüme eşlik eden temel mikroskobik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Altmış beş yaşında, hipertansiyon ve konjestif kalp yetmezliği nedeniyle çeşitli ilaçlar (diüretikler, antibiyotikler) kullanan bir hastada ani gelişen dispne ve döküntü sonrası eksitus gerçekleşiyor. Otopside kalbin mikroskobik incelemesinde; interstisyel alanda lenfosit, makrofaj ve çok sayıda eozinofilden oluşan inflamatuar infiltrasyon saptanıyor. Miyosit nekrozunun eşlik etmediği gözlenen bu tablo için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında erkek hasta, son $4$ aydır giderek artan nefes darlığı ve sağ yan ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Hastanın anamnezinde uzun yıllar gemi inşa sanayisinde çalıştığı ve asbest maruziyeti olduğu öğreniliyor. Çekilen toraks bilgisayarlı tomografisinde (BT), sağ akciğeri çevreleyen diffüz, nodüler plevral kalınlaşma ve plevral efüzyon saptanıyor. Yapılan plevral biyopsinin histopatolojik incelemesinde atipik mezotelyal hücre infiltrasyonu izleniyor. Bu hastada kesin tanıya ulaşmak amacıyla yapılan immünohistokimyasal incelemede, neoplastik hücrelerde aşağıdaki belirteçlerden hangisinin pozitif saptanması tanıyı en güçlü şekilde destekler?

Atriyal septal defektler ($ASD$), erişkinlerde en sık semptomatik hale gelen konjenital kalp hastalıkları arasındadır. Bu defektlerin gelişimsel ve morfolojik özellikleri dikkate alındığında; fossa ovalis bölgesinde yer alan, gerçek bir doku eksikliği sonucu oluşan ve klinik olarak en sık saptanan $ASD$ tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Üç günlük bir erkek bebekte vücudun alt yarısında belirgin siyanoz ve femoral nabızlarda zayıflık saptanıyor. Fizik muayenede üst ekstremite kan basıncı yüksek bulunurken, alt ekstremite kan basıncı ölçülemiyor. Ekokardiyografik incelemede aort arkusunda, patent duktus arteriozus ($PDA$)'un proksimal kesiminde bir daralma olduğu izleniyor. Bu klinik ve morfolojik tabloya sahip bir hastada aşağıdaki durumlardan hangisinin eşlik etmesi en olasıdır?

$52$ yaşında, $50$ paket/yıl sigara öyküsü olan erkek hasta; son aylarda gelişen ilerleyici halsizlik, proksimal kas güçsüzlüğü ve ciltte yeni fark edilen koyulaşma (hiperpigmentasyon) şikayetleriyle başvuruyor. Laboratuvar tetkiklerinde belirgin hipokalemi ($2.7$ $mEq/L$) ve yüksek plazma $ACTH$ düzeyi saptanıyor. Toraks $BT$'de sağ hiler (santral) yerleşimli, bronşu daraltan invaziv kitle izleniyor. Biyopsi materyalinde; dar sitoplazmalı, nükleer kalıplaşma (molding) gösteren, kromatini ince granüler (tuz-biber) yapıda, mitotik aktivitesi çok yüksek ve yaygın nekroz içeren hücrelerden oluşan bir tümör saptanıyor. Bu hastadaki tümör ve klinik tabloyla ilişkili aşağıdaki özelliklerden hangisi en olasıdır?

Konjenital kalp hastalıklarında görülen soldan sağa şantlar, pulmoner vasküler yatakta zamanla geri dönüşümsüz obstrüktif değişikliklere yol açarak şantın sağdan sola dönmesiyle karakterize Eisenmenger sendromuna neden olabilir. Bu klinik tablonun gelişme riskinin en düşük olduğu veya klinik olarak en geç dönemde ortaya çıkması beklenen anomali aşağıdakilerden hangisidir?

Akut romatizmal ateş ($ARA$) tanısı alan ve gelişen ağır pankardit tablosu nedeniyle hayatını kaybeden $12$ yaşındaki bir çocuğun otopside miyokardiyal incelemesinde saptanan Aschoff cisimcikleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$11$ yaşında bir çocuk hasta; diz ve dirsek eklemlerinde gezici karakterde ağrı, ateş ve göğüs ağrısı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede yeni gelişen bir pansistolik üfürüm, derialtı nodülleri ve gövdede halka şeklinde döküntüler (eritema marjinatum) saptanıyor. Bu hastada kardiyak tutulumun patognomonik mikroskobik bulgusu aşağıdakilerden hangisidir?

$60$ yaşında, multipl karaciğer metastazı olan bir ileal karsinoid tümör hastasında son zamanlarda ilerleyici dispne ve sağ kalp yetmezliği bulguları gelişmiştir. Ekokardiyografide triküspit ve pulmoner kapaklarda kalınlaşma saptanmıştır.

Bu hastada gelişen endokardiyal lezyonların patogenezi ve morfolojik özellikleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$42$ yaşında kadın hastanın rutin akciğer grafisinde plevradan köken alan, $5$ cm çapında, düzgün sınırlı soliter bir kitle saptanıyor. Torakotomi ile çıkarılan kitlenin mikroskobik incelemesinde; iğsi hücrelerin gelişigüzel dizildiği "patternless pattern" (belirli bir dizilimi olmayan patern) izleniyor ve yoğun kollajen birikimi dikkati çekiyor. İmmünhistokimyasal incelemede CD34 pozitif, kalretinin ise negatif saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Sistemik vaskülitlerin patogenezinde sıklıkla rol oynayan; antijen-antikor komplekslerinin damar duvarında birikmesi, kompleman aktivasyonu ve nötrofil kemotaksisi ile karakterize hipersensitivite reaksiyon tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Ellibeş ($55$) yaşında erkek hasta; ilerleyici nefes darlığı, halsizlik ve eklem ağrıları şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde ciltte belirgin hiperpigmentasyon (bronz deri) saptanıyor. Laboratuvar incelemelerinde kan glukoz düzeyi $210$ $mg/dL$ olarak ölçülüyor. Hastaya yapılan ekokardiyografide tüm kalp boşluklarında genişleme ve sistolik fonksiyonlarda azalma izleniyor. Endomiyokardiyal biyopsi örneğinin mikroskobik incelemesinde miyositlerin içinde altın sarısı-kahverengi granüler pigment birikimi saptanıyor ve bu pigmentin Prusya mavisi boyasıyla boyandığı görülüyor.

Buna göre, hastada gelişen bu kardiyak tablonun patogenezinde aşağıdakilerden hangisinin rolü en belirgindir?

Akciğer biyopsisinde kazeifiye olmayan (non-kazeifiye) granülomlar saptanan bir hastada, çok çekirdekli dev hücrelerin içerisinde yıldızsı görünümlü inklüzyonlar (asteroid cisimcikleri) ve kalsifiye lamine yapılar (Schaumann cisimcikleri) izlenmesi aşağıdaki hastalıklardan hangisi için karakteristiktir?

Yirmi iki ($22$) yaşında bir basketbolcu, antrenman sırasında aniden yere yığılarak hayatını kaybediyor. Yapılan otopside sol ventrikül duvarının, özellikle de ventriküler septumun belirgin şekilde kalınlaştığı ve sol ventrikül boşluğunun daraldığı saptanıyor. Bu hastanın miyokard dokusundan alınan örneklerin mikroskobik incelemesinde saptanması beklenen en karakteristik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında erkek hasta, üç gün önce başlayan ve yaklaşık $6$ saat süren şiddetli retrosternal baskı tarzında ağrı öyküsü veriyor. Hasta o dönemde hastaneye başvurmamış; ancak bugün nefes alırken ve öne eğilince artan farklı karakterde bir göğüs ağrısı ile acil servise geliyor. Fizik muayenede prekordiyal bölgede frotman (sürtünme sesi) saptanıyor. Bu hastanın altta yatan miyokard dokusunda izlenmesi en muhtemel histopatolojik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

25 yaşında bir kadın hasta, eforla artan nefes darlığı ve çabuk yorulma şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede üst ekstremitelerde (el parmaklarında) siyanoz ve çomaklaşma izlenmezken, her iki ayak parmaklarında belirgin siyanoz ve çomaklaşma saptanıyor. Kalp oskültasyonunda pulmoner odakta $S2$ sertliği ve mezosistolik klik duyuluyor. Bu hastada "diferansiyel siyanoz" olarak adlandırılan bu klinik tabloya neden olan altta yatan konjenital kalp hastalığı aşağıdakilerden hangisidir?

$60$ yaşında, $45$ paket/yıl sigara öyküsü olan erkek hasta, son bir aydır artan öksürük ve iştahsızlık şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde oryantasyon bozukluğu saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde serum sodyum düzeyi $122 \text{ mEq/L}$ (Normal: $135-145 \text{ mEq/L}$) ve idrar osmolalitesi serum osmolalitesine göre yüksek bulunuyor. Akciğer tomografisinde sol hiler bölgede bronşu çevreleyen invaziv karakterde kitle izleniyor. Bu hastada en olası tanıyı koyduran biyopsi örneğinde aşağıdaki histopatolojik özelliklerden hangisinin görülmesi beklenir?

$45$ yaşında erkek hasta, son $1$ aydır giderek artan sağ yan ağrısı, nefes darlığı ve halsizlik şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan görüntüleme tetkiklerinde sağ atriyumu dolduran, çevre perikard dokusuna invaze olmuş ve geniş nekroz alanları içeren, düzensiz sınırlı büyük bir kitle saptanıyor. Perikardiyosentez ile hemorajik karakterde sıvı aspire ediliyor. Alınan biyopsi örneğinin mikroskobik incelemesinde; belirgin pleomorfizm gösteren, atipik endotelyal hücrelerin döşediği anastomozlaşan vasküler kanallar ve yoğun mitotik aktivite izleniyor. Saptanan bu tümörle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Lober pnömoni gelişim sürecinde izlenen morfolojik evrelerden; makroskobik olarak akciğer lobunun kırmızı, sert ve hava içermez (karaciğer kıvamında) olduğu, mikroskobik incelemede ise alveol boşluklarının bol miktarda eritrosit, nötrofil ve fibrin ile dolu olduğu saptanan evre aşağıdakilerden hangisidir?