I. Metin: Küçük Ağa, paltosuna iyice sarıldı. Sakarya’nın o sert rüzgârı yüzünü kamçılıyordu. Ankara’da duyduğu havadisler zihninde bir bir canlandı; Anadolu’nun her yanından gelen o çığlıklar artık bir karara varması gerektiğini fısıldıyordu.
II. Metin: Günlük, bir kimsenin başından geçen olayları, o günün tarihini belirterek ve her günün sonunda sıcağı sıcağına kaleme aldığı yazılardır. Bu tür metinler, yazarın iç dünyasını yansıtması bakımından içten ve öznel bir nitelik taşır.
Yukarıdaki metin parçaları dikkate alındığında, bu metinlerin sınıflandırılması ve özellikleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- AI. metinde dil göndergesel işlevde kullanılarak okuyucuya doğrudan bilgi verme amaçlanmış; II. metinde ise kelimeler daha çok yan ve mecaz anlamlarıyla kullanılarak estetik bir zevk uyandırmak hedeflenmiştir.
- I. metin sanatsal metinlerin 'anlatmaya bağlı' türlerinden birine örnektir; II. metin ise öğretici metinler içerisinde yer alan 'kişisel hayatı konu alan' bir türün tanımıdır.Answer
- CHer iki metin de sanatsal (edebi) metinler kategorisinde olup olay, yer, zaman ve kişi unsurları etrafında şekillenen kurmaca bir gerçekliğe sahiptir.
- DI. metin doğrudan dış dünyadaki gerçekliği olduğu gibi aktaran bir yapıdayken II. metin tamamen hayal ürünü bir dünya üzerine inşa edilmiştir.
- EI. metin göstermeye bağlı metinlere özgü nitelikler taşırken II. metin gazete çevresinde gelişen öğretici metin türlerinden biri olan makaleden alınmıştır.
Answer
Birinci metin anlatmaya bağlı sanatsal bir metinken, ikinci metin kişisel hayatı konu alan bir öğretici metin türüdür.
Doğru seçenek olan ifade, her iki metnin de edebiyat kuramındaki yerini doğru tespit etmiştir. Birinci metin, bir roman veya hikayeden alınmış olup anlatmaya dayalı kurmaca bir yapı sergilerken; ikinci metin, günlüğün tanımını yaparak öğretici metinlerin kişisel hayatla ilgili alt dalını temsil etmektedir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Edebi ve Öğretici Metin Ayrımı