Aşağıdaki numaralanmış dörtlükleri, hece ölçüleri, dil özellikleri ve temaları dikkate ala… — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi)

Aşağıdaki numaralanmış dörtlükleri, hece ölçüleri, dil özellikleri ve temaları dikkate alarak uygun nazım biçimi veya türüyle eşleştiriniz.

Kadir Mevlam seni öğmüş yaratmış
Çiçekler içinde özeldir yerin
Yaradan kuluna mucize kılmış
Dünyada bulunmaz benzerin senin $11$ ’li hece ölçüsüyle söylenmiş bir güzelleme
İncecikten bir kar yağar
Tozar Elif Elif diye
Deli gönül abdal olmuş
Gezer Elif Elif diye $8$ ’li hece ölçüsüyle söylenmiş bir semai
Bre ağalar bre beyler
Ölmeden bir dem sürelim
Gözümüze toprak dolmadan
Sayılı nefes verelimBelirgin ünlemler barındıran bir varsağı
Oklar uçup gider şahin avından
Leş kargası konar kalkar yanından
Yiğit olan korkar mı hiç canından
Er meydanı yiğitleri bekliyorEpik bir söyleme sahip olan koçaklama

Eşleşme şu şekildedir: Kadir Mevlam ile başlayan dörtlük

11

'li güzelleme ile; İncecikten ile başlayan dörtlük

8

'li semai ile; Bre ağalar ile başlayan dörtlük varsağı ile; Oklar uçup ile başlayan dörtlük ise koçaklama ile eşleşmelidir.

Doğru eşleştirme; hece ölçüsü (koşma/

11

, semai/

8

), tematik içerik (güzelleme/lirik, koçaklama/epik) ve biçimsel işaretler (varsağı/'bre') üzerinden yapılmalıdır. Kadir Mevlam ile başlayan dizeler

11

hece ve güzellik üzerine olduğu için

11

'li güzellemedir. İncecikten ile başlayan dizeler

8

hece ve lirik olduğu için semaidir. Bre ünlemi varsağıyı, yiğitlik teması ise koçaklamayı işaret eder.

Hece ölçüsünü hesaplama

Birinci ve dördüncü dörtlükler

11

hece; ikinci ve üçüncü dörtlükler

8

hece ölçüsüne sahiptir.

Âşık edebiyatında koşma ve semai ayrımında hece sayısı temel belirleyicidir.

Anahtar kelime ve ünlem kontrolü

Üçüncü dörtlükte 'Bre' ünlemi tespit edilmiştir.

Varsağıları diğer

8

'li hece ölçüsüyle yazılan semailerden ayıran en belirgin özellik 'bre, hey, behey' gibi ünlemlerdir.

Tematik analiz yapma

Birinci dörtlük lirik (aşk/güzellik), dördüncü dörtlük ise epik (yiğitlik/savaş) özellikler taşımaktadır.

Aynı hece ölçüsüne (

11

) sahip koşmalar, konularına göre güzelleme veya koçaklama olarak türlere ayrılır.

Âşık edebiyatında nazım biçimi (yapı/ölçü) ve nazım türü (tema) arasındaki fark.

Question