Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Tarım ve Tar��m Ürünleri

Türkiye'de tarım topraklarının nadasa bırakılmasında yağış azlığı ve sulama yetersizliği temel etkenlerdir. KOP (Konya Ovası Projesi) ve GAP (Güneydoğu Anadolu Projesi) gibi sulama projelerinin hayata geçirilmesiyle nadas alanları daralmış ve suya ihtiyaç duyan tarım ürünlerinin çeşitliliği artmıştır. Ancak sulama olanakların��n iyileştirilmesi, bir bölgenin sahip olduğu doğal iklim ve toprak koşullarını (sıcaklık, nemlilik, toprak yapısı) tamamen devre dışı bırakamaz.

Aşağıdaki haritada Türkiye'de farkl�� iklim ve toprak özelliklerine sahip beş alan numaralandırılarak gösterilmiştir.

Buna göre, haritada numaralandırılan alanlar ve bu alanlarda yürütülen tarımsal faaliyetlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi <u>yanlıştır</u>?

  1. A
    I numaralı alanda, her mevsim yağışlı geçen Karadeniz ikliminin etkisiyle nadas yöntemine duyulan ihtiyaç ortadan kalkmıştır.
  2. B
    II numaralı alanda, doğal yağış azlığı nedeniyle nadas alanları geniş yer kaplarken KOP sayesinde bu yönteme duyulan gereksinim azalmaktadır.
  3. III numaralı alanda, GAP ile sulama olanaklarının artması ve nadas uygulamasının azalması sayesinde, nemli ve asidik toprak isteyen çay tarımı geniş alanlara yayılmıştır.Answer
  4. D
    IV numaralı alanda, Akdeniz iklimine özgü kış ılıklığı ve don olaylarının azlığı, zeytin gibi soğuğa karşı hassas olan ürünlerin yetiştirilmesini kolaylaştırmıştır.
  5. E
    V numaralı alanda, yaz sıcaklığı ve sulama imkânlarının elverişliliği nedeniyle mısır ve soya fasulyesi gibi ikinci ürünlerin tarımı yaygınlaşmıştır.

Answer

III numaralı alanda çay tarım��nın yaygınlaştığını belirten ifade yanlıştır; çünkü çay tarımı sulamanın ötesinde yıl boyu nem ve asidik toprak şartları gerektirir.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndeki tarım alanlarında sulamanın yaygınlaşması pamuk, mısır ve sebze üretimini ciddi oranda artırmıştır; fakat çay bitkisinin yetişebilmesi için sadece kökten sulanması yeterli değildir. Çay, yıl boyunca düzenli yağış, yüksek bağıl nem ve kireçsiz asidik topraklar talep eder. Güneydoğu Anadolu ise yazın son derece kurak, sıcak ve düşük nemlidir. Bu ekolojik engellerden ötürü sulamaya bağlı olarak bölgede çay tarımının gelişmesi olanaksızdır.

Step-by-Step Solution

1
Haritada verilen numaralı alanların coğrafi özelliklerini ve iklim koşullarını belirleme.
I numaralı alan Doğu Karadeniz (Rize), II numaralı alan ��ç Anadolu (Konya), III numaralı alan Güneydoğu Anadolu (Şanlıurfa), IV numaralı alan Kıyı Ege ve V numaralı alan Akdeniz (Çukurova) kıyısını temsil etmektedir.
Sorunun çözümünde mekânsal analiz yapabilmek için harita üzerindeki konumların doğru tespit edilmesi gerekir.
2
Seçeneklerdeki tarımsal uygulamaların (nadas, sulama projeleri) ve ürünlerin ekolojik isteklerinin bölge iklimleriyle uyumunu analiz etme.
Doğu Karadeniz'de nadasın olmaması (yağış rejimi), Konya'da KOP ile nadasın azalması (sulama projesi), Ege'de zeytin tarımı (kış ılıklığı) ve Çukurova'da mısır/soya (ikinci ürün) ifadelerinin tamamı coğrafi gerçeklerle uyumludur.
Her bir seçenekteki coğrafi ifadenin doğruluğunu test etmek için tarımsal coğrafya kuralları uygulanır.
3
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndeki sulama yatırımlarının (GAP) çay tarımına etkisini inceleme.
GAP ile sulama imkânları artmış ve nadas alanları azalmış olsa da, çay bitkisi mikroklima şartlarında aşırı yıkanmış asidik topraklar ile yıl boyu yüksek nem/yağış ister. Güneydoğu Anadolu'nun şiddetli yaz kuraklığı ve düşük bağıl nem koşullarında sulama ile dahi çay yetiştirilemez.
Tarımsal sulama projelerinin sınırlarını ve tarım ürünlerinin doğal yetişme koşullarını (ekolojik limitlerini) kavrayarak yanlış olan yargıyı bulmak.

Key Concept

Türkiye'de tarım ürünlerinin yetişme koşulları (sıcaklık, yağış, nemlilik, toprak isteği) ve sulama projelerinin (GAP, KOP) tarımsal faaliyetlere etkisi.
Rate this question